şükela:  tümü | bugün soru sor
  • 11.08.1989 tarihli resmi gazete’de yayımlanan “türk parası kıymetini koruma hakkında 32 sayılı karar”.

    türkiye bu karar ile oldukça dengesiz bir ekonomiyle finansal serbestliğe adımını atmış ve ardından 1990 yılında dünya konjonktürüne damgasını vuran spekülatif sermaye hareketlerinin gelişmekte olan ülkelere yönelmesi şeklinde özetlenebilecek bir gelişme ile karşı karşıya kalmıştır. bu spekülatif sermaye girişi ekonomik dengelerde olumsuz etkiler ortaya çıkarmış, yatırımların reel sektörden finansal sektöre kaymasına yol açmıştır.

    öncelikle bu serbestleşme sonucu ortaya çıkan spekülatif sermaye girişi, yerli paranın yabancı paralar karşısında değer kazanmasına yol açarak ihracat ürünlerinin dış pazarlardaki fiyatlarının artmasına ve ithalatın ucuzlamasına neden olmuştur. ihracatçı sektörler rekabet gücünün azalması nedeniyle , ithalatla rekabet eden sektörler ise ürün ithalatın ucuzlaması nedeniyle yatırımlardan uzaklaşmışlardır. sonuç olarak da reel sektör yatırımları azalmış, finansal sektörlerde ise, tam tersine, uluslararası rekabetin olmaması nedeniyle, ucuzlayan ithalat yatırımları artmıştır. yabancı sermaye akımlarının reel yatırımlara yönelmemiş, sadece kısa dönemli kazançlara yönelik olması yatırımların getirisini azaltmamış, arttırmış, sonuç olarak da beklenenin aksine faiz oranları düşmemiştir.

    32 sayılı karar

    türk parası

    • türk parası ve türk parasıyla ödemeyi sağlayan belgelerin yurda ithali ile aşağıda belirlenen esaslar çerçevesinde ihracı serbesttir.
    - türkiye'de yerleşik kişiler ile dışarıda yerleşik kişiler bankalar ve özel finans kurumları vasıtasıyla yurt dışına serbestce türk parası gönderebilir.
    - yolcuların beraberlerinde en çok 5.000,- abd doları karşılığı türk parasını yurt dışına çıkarmaları serbesttir.
    - türk parası ile ödemeyi sağlayan belgelerin ihracı serbesttir.
    • türk parası ve türk parasıyla ödemeyi sağlayan belgelerin yurda ithali ile aşağıda belirlenen esaslar çerçevesinde ihracı serbesttir.

    döviz

    • türkiye’ye döviz ithali serbesttir.
    • türkiye’de yerleşik kişilerin beraberlerinde döviz bulundurmaları, bankalar, özel finans kurumları, yetkili müesseseler, posta idareleri ile kıymetli maden aracı kuruluşlarından döviz satın almaları, dövizleri bankalarda açacakları döviz hesaplarında tutmaları, efektif olarak kullanmaları, bankalar ve özel finans kurumları vasıtasıyla yurt içinde ve yurt dışında tasarruf etmeleri serbesttir.

    • türkiye’de yerleşik kişilerin, dışarıda yerleşik kişilerden, türkiye’de yapacakları işlemler nedeniyle döviz kabul etmeleri serbesttir.
    • dışarıda yerleşik kişiler; bankalar, özel finans kurumları, yetkili müesseseler, posta idareleri ve kıymetli maden aracı kuruluşlarından döviz satın alabilirler.
    • türkiye’de yerleşik kişiler ile dışarıda yerleşik kişilerin bankalar ve özel finans kurumları vasıtasıyla yurt dışına döviz transfer ettirmeleri serbesttir.
    • yolcular 5.000,- abd doları veya eşitine kadar efektifi beraberlerinde yurt dışına çıkarabilirler.

    dışarıda yerleşik kişiler ile türkiye’de yerleşik sayılmakla birlikte yurt dışında çalışan türk uyruklu kişiler, yurda girişlerinde beyan etmiş olmak, türkiye’de yerleşik kişiler ise, görünmeyen işlemler çerçevesinde bankalar ve özel finans kurumlarından döviz satın aldıklarını tevsik etmek kaydıyla 5.000,- abd doları veya eşitini aşan miktardaki efektifi beraberlerinde yurt dışına serbestçe çıkarabilirler.
  • 8 şubat 2008 tarihli resmi gazete ile güncellenmiştir, buna göre:

    - türkiyede yerleşik kişiler, yurt dışında yerleşik döviz alım satımına yetkili kuruluşlardan döviz satın alabilecek ve bunlara döviz satabilecektir.
    - ithalat, ihracat ve görünmeyen işlemler dışındaki transferlerin (50.000.- usd ve üzeri) tcmb'ye bildirilmesi kaldırılmıştır.
    - ihracat bedeli dövizlerin tasarrufu serbestleştirilmiştir. diğer bir anlatımla ihracat bedellerinin yurt dışından getirilmesi ve bankalara satılması zorunluluğu kaldırılmıştır.
    - bilindiği üzere yurt dışındaki yerleşik kişilere döviz kredisi sadece bankalar tarafından açılabilirdi. bu kararla bankalar dışında kredi açabilecekleri belirleme yetkisi ilgili bakanlığa verilmiştir. böylece bankalar dışındaki kişiler tarafından da yurt dışı yerleşik kişilere kredi açılabilecektir.
  • bu karar'ın ilgili 18. maddesi uyarınca bankalar; 1) dışarıda yerleşik kişiler lehine türkiye'de yerleşik kişilere hitaben; 2) yurt içinde açılacak uluslararası ihalelerle ilgili olarak türkiye'de yerleşik kişiler lehine türkiye'de yerleşik kişilere hitaben döviz üzerinden teminat mektubu düzenleyebilirler.

    bunlar dışında kalanlar bakımından; uygulamada tl cinsinden ödeme yapılmaktadır ilgili yargıtay kararı uyarınca.

    (bkz: dövizi natık teminat mektubu)
  • turgut özal anılarında bu icraatini, korkmadan alınmış bir risk olarak nitelemiş ve bu riski de kendi gibi gözü kara adamların alabileceğini söylemiştir.

    milletin geleceğiyle ilgili kararları hesapsız kitapsız alıyorlar, resmen kumar oynuyorlar, yazık lan bu millete denecek bir durum sözkonusu değildir. zira hala tatmin olmadığımızdan bir başka deyişle yetmediğinden evet demeye devam ediyoruz..
  • ihraç ve döviz çıkışı tebliğ sınırları artırılan karar.

    bkz: 11 haziran 2015 tarihli resmi gazete

    3. maddenin a fıkrası "türk parası ve türk parasıyla ödemeyi sağlayan belgelerin yurda ithali ile aşağıda belirlenen esaslar çerçevesinde ihracı serbesttir." iken, "türk parası ve türk parasıyla ödemeyi sağlayan belgelerin yurda ithali ve yurttan ihracı serbesttir" şeklinde değiştirilerek "25.000 tl'yi aşan türk parasının yurt dışına çıkarılması bakanlıkça belirlenecek esaslar dahilinde yapılır" fıkrası eklenmiş.

    4. maddesinin a fıkrası "türkiye'ye döviz ithali serbesttir" şeklindeydi. "yurda döviz ithali ve yurttan döviz ihracı serbesttir" şeklinde değiştirmişler.

    4. maddesinin f fıkrası "yolcular 5.000 abd doları veya eşitine kadar efektifi beraberlerinde yurtdışına çıkarabilirler" şeklindeydi. 5000 dolar sınırını 10.000 avro ile değiştirmişler.
  • 4-f maddesinden ve ab'ye girişte en çok taşınabilecek nakit miktarının 10.000 avro olmasından anlaşılacağı üzere ab uyumu çerçevesinde değiştirilmiştir.
  • 5 ocak 2018 tarihli ve 30312 sayılı resmi gazetede döviz geliri olmayan türkiyede yerleşik kişilerce döviz kredisi kullanılmasına ilişkin karar yayınlandı. karar çok detaylı olmakla birlikte 02.05.2018 tarihinden geçerli olmak üzere aşağıdaki hususlar geçerli olacak.

    yurtdışından döviz geliri olmayanlar döviz kredisi kullanamayacak. yani piyasada dek diye bilinen dövize endeksli kredi uygulamasına son verildi.

    bir firmanın yurt içinden ve yurtdışından temin ettiği/edeceği toplam döviz kredileri toplamı, son 3 mali yılda ettiği ettiği döviz gelirleri toplamını aşamayacak. bu kapsamda bankaların aşan kısımları geri çağırma/ tl lirası cinsinden krediye dönüştürme opsiyonlarından birini kullanması olası.

    kaynak ve detay
  • bir gece ansızın değişmiştir.

    --- spoiler ---

    türk parası kıymetini koruma hakkında 32 sayılı kararda değişiklik yapılmasına dair karar

    madde 1- 7/8/1989 tarihli ve 32 sayılı türk parası kıymetini koruma hakkında kararın 4'üncü maddesine aşağıdaki bent eklenmiştir.

    "g- türkiye'de yerleşik kişilerin bakanlıkça belirlenen haller dışında kendi aralarındaki menkul ve gayrimenkul alım satım, taşıt ve finansal kiralama dahil her türlü menkul ve gayrimenkul kiralama, leasing ile iş, hizmet ve eser sözleşmelerinde sözleşme bedeli ve bu sözleşmelerden kaynaklanan diğer ödeme yükümlülükleri döviz cinsinden ve dövize endeksli olarak karşılaştırılamaz."

    madde 2- aynı karara aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

    "geçici madde 8- bu kararın 4'üncü maddesinin (g) bendinin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren otuz gün içinde, söz konusu bentte belirtilen ve daha önce akdedilmiş yürürlükteki sözleşmelerdeki döviz cinsinden kararlaştırılmış bulunan bedeller, bakanlıkça belirlenen haller dışında; türk parası olarak taraflarca yeniden belirlenir." madde 3- bu karar yayımı tarihinde yürürlüğe girer. madde 4- bu karar hükümlerini hazine ve maliye bakanı yürütür.

    --- spoiler ---
  • değişe değişe yalama olmuş karar.