şükela:  tümü | bugün
  • gelecekteki olaylara yonelik kendi duygusal tepkilerimize iliskin tahminlerimizdir. sıklıkla impact bias adi verilen bir bilissel hatayi barindirirlar. ımpact bias, olaylara duygusal olarak verilen tepkilerin, yoğunluk ve etki süresinin abartılı algilanmasidir.bunun sonucu olarak da, diger olayların düşünce ve hislerimizi nasil etkileyeceği etkisini azimsariz.(bkz: focalism)
    örnek verecek olursak, bir köpek alacağımız zaman onun bize karşılıksız sevgi ve koşulsuz mutluluk getireceğini varsayariz, sabahın 6 sında dışarı çıkması gerekeceğini veya en sevdigimiz ayakkabimizi cigneyecegini düşünmeyiz.
    veya baska bir örnek verecek olursak, romantik ilişkide olduğumuz kişiden ayrıldığımızda neler hissedecegimiz soruldugunda, cok fazla acı cekecegimizi ve uzun süre unutamayacagimizi düşünebiliriz.
  • anlamı "duygusal tahmin"dir. insanın gelecekteki duygudurumuna dair tahminde bulunmasını ifade eder. anaakım medya araçlarıyla tüketicinin beynini yıkayan aşırı doz aşk içerikli hikayelerin arzının tavan yaptığı dönemde, neden boşanmaların da aynı şekilde tavan yaptığını gayet iyi açıklayan bir kavramdır. ben aslında bu durumu romantik gerzeklik şeklinde açıklamaya çalışırdım ama o biraz fazla genel kalıyor herhalde. yani yanlış bir tabir değil ama yeterince daraltılmış da değil, romantik tiplemelerin altına imza attığı pek fazla gerzeklik çeşidini kapsayabilecek bir kavramsallaştırma.

    çok uzatmadan olayı şöyle açıklayalım: siz mesela bugün biriyle birliktesiniz. birlikteyken çok iyi hissediyorsunuz. bu iyi hissedişinizden yola çıkarak diyorsunuz ki "aşkım ben seni bir ömür seveceğim, hep seveceğim, sonsuza dek seveceğim hatta, ömür neymiş". sonra biraz sikişip sıkılıyorsunuz. olabilir, insanlık hali, herkes her şeyden sıkılabilir. ama ne yaptınız, o arada geri zekalı olduğunuz için o anki duygu durumunuzdan hareketle geleceğe yönelik bir karar aldınız ve evlendiniz, yani affective forecasting yaptınız. "şimdi çok seviyorum, şimdi çok sevdiğime göre sonra da neden çok sevmeyeyim ki, madem hep çok seveceğim, öyleyse niye evlenmeyeyim ki" dediniz, böylece bir sene sonraki duygudurumunuzu yanlış tahmin ettiniz, bunun bedelini de mahkemelerde sürüm sürüm süründürülüp donunuza kadar kaptırmak olarak ödediniz.

    wiki maddesi de bu konuda şöyle diyor bakın, bana inanmıyorsanız: "... while subsequent studies began to examine the accuracy of forecasts, revealing that people are surprisingly poor judges of their future emotional states."

    ingilizce bilmeyenleriniz için türkçeleştirmek gerekirse şöyle diyebiliriz: "... sonraki çalışmalar, yapılan tahminlerin doğruluğunu incelemeye başlamış ve insanların tam birer geri zekalı olduğunu, gelecekte nasıl hissedecekleri hakkında bir sik bilmediklerini ortaya koymuştur." cümlenin bir yerinde "şaşırtıcı bir şekilde" de diyor ama tabii bu şaşırtıcılık sadece çalışmaların yapıldığı geçmiş zamanların bilgisizleri için geçerlidir; bizim gibi, insanın geri zekalı olduğunu gayet iyi bilen günümüz canlıları için bunun şaşırtıcı herhangi bir yanı yoktur, dolayısıyla o kısmı çeviri cümleye almadım.

    velhasıl sonuç olarak konu yine gerzek olmamanız gerekmesine bağlanıyor. gerzek olursanız ve zihninizin boktan çalışma şekline karşı koymayıp beyninizin hoşunuza gidecek her boka inanmasına izin verirseniz sonunda saçma sapan yanılgılara kapılıp sik gibi kararlar veriyorsunuz, bu da hayatınızı olumsuz etkiliyor. neticede huysuzlaşıyorsunuz ve çevrenizdekilerin de keyfini kaçırıp sinir bozucu tiplere dönüşüyorsunuz, mutsuzluk kaynağı oluyorsunuz. olmayın.
hesabın var mı? giriş yap