*

şükela:  tümü | bugün
  • alevi islam din hizmetleri başkanlığı basın yayın ve halkla ilişkiler daire başkanı baki güngör, alevilik ile şiilik arasındaki ortak ve farklı noktaları şöyle açıkladı:
    şiilik şeriattır, alevilik tasavvuftur.
    alevilik ile şiilik arasındaki temel nokta, ehl-i beyt ve on iki imamlar sevgisidir.
    şiilik'te ikrar ve biat yoktur, alevilik'te vardır.
    şiilik'te tanıklık ve bağlılık vardır, teslimiyet yoktur.
    şiilik'te mürşit, muhip, yol, oğlu gibi kavramlar yoktur, alevilik'te vardır.
    şiilik'te tasavvuf ve tarikat yoktur. bu konuda sünnilik ile aynı düşünceyi paylaşır.
    şiilik'te salt şariat ile bağlı kalır, alevilik ise şeriat, tarikat, marifet, hakikat aşamalarını kabul eder.
    şiilik'te müta çok eşlilik nikahı ve çok evlilik kabul edilirken, alevilik'te müta nikahı ve çok eşlilik kabul görmez. tek eşlilik kabul edilir.
    şiilik'te zikir, semah ve müziğe ibadette yer verilmez iken, alevilik'te bunlar ibadetin temel öğeleridir.
    şiilik'te dinin şartı 5'tir. tevhid, adalet, nübüvet, imamet ve meattir. alevilik'te ise 6'dır. bunlara velayet inancı eklenir.
  • yogurt nekadar süte benzerse ,bir fonksiyonun turevi o fonksiyona nekadar benzerse,alevilikte siiliğe okadar benzer diyebiliriz.ali ve peygamber sevgisi dısında hiçbir benzerliği bulunmadıgı halde cogu zaman birbirleri ile karıstırılır.bu yuzden eski ansiklopidelerde aleviligi aradıgınızda bulacagınız tek sey (bkz: şiilik) olacaktır.
  • hazreti alinin haksizliga ugradigina inanmak ve onu cok sevmek disinda ortak yonu cok azdir. her ne kadar islamda mezhepler sii ve sunni diye ikiye ayrilsa ve alevilik sii mezhepler arasinda sayilsa da... rituellere bakildiginda siiligin (ozellikle irandaki) alevilikten ziyade turkiyedeki hanefi mezhebine daha yakin oldugu bile soylenebilir. bir ucak yolculugunda tesadufen tanistigim iran azerisi bir muhendisle konusurken bizde alevilerin camiye gitmedigini, namaz kilmadigini, ramazanda oruc tutmadigini vs anlattigimda cok sasirdigini ifade etmeliyim.

    (bkz: dunya siilerinin aleviler hakkindaki dusunceleri/#5372614)
  • iki mezhep arasındaki önemli farklardan biri de kadına yaklaşımda ortaya çıkar. şiiler kadın-erkek ayrı ibadet eder. alevilerde herşey anca beraber kanca beraberdir.
  • benim bildiğim kadarıyla en büyük farkları;

    alevilerde vakit namazı yoktur, şiiler günde "3 vakit" namaz kılarlar.

    alevilerde muharrem orucu vardır, şiiler ise muharrem değil ramazan orucu tutarlar.

    esasen, çok farklı iki kültürdür. karıştırılmaması gerekir.
  • keşke uplayabilsem de herkes bildiklerini yazsa, bir şey anlamadım lan.
  • aleviler müslümandır. ehl-i sünnet ile aralarında namaz ve ramazan orucu dışında neredeyse hiçbir fark yok. zaten alevilerde namazı ve ramazan orucunu farklı şekillerde ele almak lazım. kılanlar ve tutanları da mevcuttur hatta bunun olması çok doğaldır. kılmayan ve tutmayanlar da inkar içinde değillerdir. sadece namaz ve oruç ibadetlerinin özünden çıktığı düşüncesindedirler. insan düşünceyle ve yaşam biçimiyle namaz kılabilir derler. kuran'da namazın şeklinin tarif edilmediğini, kelime anlamının ise dua olduğunu söylerler. müslümanlık arasında oldukça orjinal ve tasavvufi bir inançtır bu. zira gerçekten de öyledir. namaz farsça bir kelimedir, arapçası salat'tır ve dua anlamı vardır. buradan yola çıkarak aleviler bedenen kılınan namazı inkar etmemekle birlikte gönlün de bu işte tek başına yeterli olabileceğine inanırlar.

    gelelim şiiliğe;
    mevcut inanışlarından dolayı şiilerin müslümanlığı pek çok çevrede tartışılıyor. kimin müslüman kimin kafir olduğunu bir allah bilir. adamlar kendilerine müslümanız diyorlarsa pek ala müslümandırlar. tartışmak kimin haddine ? varsa bir yanlışları oturulur tartışılır.
    allah ile aracı olması için 12 imam'dan herhangi birine ihtiyaç duydukları söyleniyor. gerçekliğini bilen aydınlatırsa sevinirim. bu yanlıştır. böyle bir aracıya islam dininde yer yoktur ve şirke girer. zira peygamber döneminde de mekkeli müşrikler taptıkları putların kendileri ile allah arasında bir aracı olduğuna inanıyorlardı. doğrudan putlara ibadet etmiyorlardı yani. fakat sanmıyorum böyle bir inanış içerisinde olduklarını, bizdeki yüzüsuyu hürmetine inanışının farklı bir versiyonu olabilir.
  • şia ya da pek çok zaman bu kelime kullanılırken kast edilen caferilik, ki bu mezheb şia'nın ana ekolü durumundadır, her yönüyle islam'ın dünyevi yanlarına -siyaset, ticaret, iktisat, şeriat, cemiyet- temas eden gayet ortodoks, ehl-i sünnet müslümanlar gibi ramazan ayında oruç tutan ve vakit namazlarının kılınmasında ısrarcı, "legalist" bir mezheptir. bu bağlamda incelendiğinde şia her yanıyla islam içinde bulunur.

    alevilik ise, islami kimliği tartışmalı bir yorumdur. evet, islami motifleri benimser ve kullanır; muhammed, ali, hacı bektaş-ı veli, selman-ı farisi gibi isimler aleviler tarafından hürmetle yad edilir. fakat alevi ekol heterodoks bir eğilim gösterdiğinden dinin dünyevi yanlarından daha çok uhrevi yanlarına yönelir ve bu da ciddi ölçüde laik bir inanışı beraberinde getirir. bu yüzdendir ki alevilerin çoğunun laik, seküler vir hayat sürdüğünü görürüz. şiiler içinde de bu seküler hayat tarzı yer yer görülebilir fakat şii müslümanlar daha ziyade şeriat ve din esaslarına bağlı yaşamaya çalışırlar. caferi fıkhına mensup insanların ibadet ettikleri camiilerde diyanetin hutbeleri okunmaz, din adamları ilahiyat fakültelerinden yetişmez.

    mamafih alevilikteki bu uhrevi yöneliş de yer yer ciddi gayriislami bir kimlik sergiler. dinin çok net bir tavır koyduğu ramazan orucu, vakit namazları gibi ibadetlerin aleviler tarafından ifa edilmemesi ve "sala" kavramının "cem" ayini şeklinde yorumlanması genel islami tasavvur ile tezatlık oluşturur. hülasa alevilik, islam öncesi türk dininin içine karışan islam unsurları ile harmanlanması sonucunda oluşan zengin, heterodoks inanışlı bir din hareketidir denebilir. ister mezhep, ister din diyin ama şu kesindir ki alevilik, bir ayağı ile islam dininin çizgisinin dışında yer alır.

hesabın var mı? giriş yap