şükela:  tümü | bugün
  • pili bitmek üzere olan alman ordusunun ya herro ya merro diyerek, kar yağışını fırsat bilip, 1944 sonunda batı cephesinde müttefik güçlerine yaptığı taarruz.

    2.dünya savaşının sonuna gelinmektedir. alman ordusu bitik vaziyettedir. elde avuçta aktif kullanımda 100 civarı uçak kalmıştır. kalanları yakıtsızlıktan uçamamaktadır. doğu cephesi daha şiddetli çarpışmaları barındırdığından bu uçaklar ruslara karşı kullanılmakta, batı cephesinde ise luftwaffe uçurtma uçurmaktadır.

    ruslar bagration harekatından sonra polonya'nın doğusuna kadar gelmiş fakat ondan sonra balkanlara yöneldiğinden doğu cephesinde bir kaç aylık sessizlik durumu hakim olmuştur. bunu fırsat bilen almanlar zırhlı birliklerini batı cephesine kaydırıp müttefiklere saldırmaya karar verirler.

    aylardan aralıktır ve kar yağmaktadır. abd ve ingiliz uçakları bu yüzden uçuş yapamamakta en büyük kozları olan hava gücünden mahrum şekilde havanın düzelmesini beklemektedirler. gerd von rundstedt ve walter model komutasındaki alman batı ordusu, bütün bu durumları fırsata çevirip saldırıya geçerler. hava kuvvetlerinden yoksun müttefik ordusu çöker ve cephe kabak gibi yarılır. müttefikler şokta almanlar ise zafer sarhoşluğu içindedir. amaç belçika'da bulunan antwerp limanını ele geçirip müttefiklerin lojistik hattını felç etmek ve uzun bir süre saldırıya geçmelerini engellemektir.

    almanlar saldırının başarılı olması neticesinde bir anda kendilerini belçika'nın içlerinde bulurlar ve ilerlemeye devam ederler. bu esnada alman komandolarda casus olarak müttefiklerin içine sızıp bir darbe daha indirirler.

    tüm müttefik ahalisi büyük bir şok içindeyken, müttefik orduları komutanı eisenhower kendince çok doğru bir saptama yapar ve alman saldırısının uzun sürmeyeceğini fark eder. kuşatılmış askerlerine siper kazıp almanları oyalamasını emreder. bu alman taarruzunun sıkıntıya düştüğü ilk durumdur. ikincil olarak ise saldırının başarısıyla tanrının kendisine işaret verdiğini düşünen adolf hitler, planın hedefini değiştirip paris'e ilerlenmesini emreder. emreder ama alman tanklarının paris'e gidecek kadar akaryakıtı yoktur.

    bu kargaşa içinde geçen bir kaç haftadan sonra kar yağışı sona erer. ne kuşatılan müttefikler teslim alınabilmiş, ne antwerp ele geçirilebilmiş ne de hitler'in paris emri gerçekleştirilebilmiştir. havanın düzelmesiyle müttefik hava gücü almanların üstüne çullanır. alman birlikleri kurtarabildikleri kadar tankı kurtarıp almanya'ya geri çekilir ve taarruz sona erer.

    ardenler taarruzu almanların son stratejik saldırısıdır. müttefikleri kısa süreli bir felce uğratmaktan başka bir işe yaramamış olsa da müttefik askerleri ve komutanları üstünde çok ciddi travma yaratmıştır. almanlar için ise kaybedilen birlikler yüzünden batı sınırını koruyan siegfried hattı ciddi biçimde zayıflamıştır. taarruz boyunca müttefikler ve almanlar 90 biner asker kaybetmişlerdir. (ölü, yaralı, esir, kayıp)

    ayrıca bu taarruzla ilgili ekşi sözlükte bulunan bir diğer başlık için;

    (bkz: battle of the bulge)
  • (bkz: bastogne)
  • 16 aralık 1944 günü başlayan ardenler taarruzuna müttefik kuvvetler kendi kibirleri yüzünden gafil avlanmışlardı. einshenower dahil kimse almanların böyle bir harekat yapabileceğine ihtimal vermiyordu. normandi'ya çıkarmasından sonra işlerinin bittiğini düşünüyorlardı. hitler ise kötü hava şartlarını fırsat bilerek müttefiklerin hava desteğini kesmeyi planlamıştı. çünkü karada alman ordusu zırhlı araç ve asker bakımından çok üstün durumdaydı.

    hitler'in hesap etmediği şey ise bu kuvvetlerle güçlü bir savunma yapmak yerine onları ileri sürmesiydi. ayrıca müttefik kuvvetlerin çıkartmadan sonra bölgeye konuşlandırdığı kamyonları almanlar hesaba katmamıştı. alman taarruzuna karşı çok hızlı reaksiyon gösteren müttefik kuvvetler kara yoluyla inanılmaz hızlı bir şekilde çok sayıda asker sevk etmişlerdir. hatta stephen ambrose'un yazdığına göre amerikan ordusu ilerleyen dönemlerde ne vietnam'da ne de körfez savaşında bu kadar hızlı ve geniş bir sevk yapabilecek kapasitede değildi.

    ardenler taaruzu sonrası bastogne kuşatma altına alınmış ve alman ordusunun 1942'de stalingrad'da yaşadıklarına benzer bir hadiseyi amerikan paraşütçüleri bastogne yaşamıştı. kışlık kıyafetler yoktu soğuk ısırığı artık olağan hale gelmişti. fakat ilerleyen günlerde hava açacak ve müttefikler kuşatma altındaki birliklere mühimmat ve yiyecek bırakacaktı.
  • bu savaşı çok iyi tahlil etmek gerekir.

    bu muharebe sürecinin en belirgin özelliği, yönetsel anlamda şahsi ihtirasın ve akıldan kopmanın doğurabileceği sonuçların ne kadar travmatik olabileceğidir kanaatimce.

    evet irrasyonel kararlar. üstelik bu irrasyonel kararlar, rasyonal tutumun ana vatanı olan almanya'nın kaderine doğrudan tesir ediyor.

    hitler denilen karakter neden almanya için çok kötü bir seçimdi. çünkü almanya'nın sosyal genlerine aykırı bir karakterdi. çünkü irrasyoneldi.

    şimdi ardenler muharebesinde durumu masaya yatıralım.

    onlarca kolorduyu iyi kötü ana vatana çağırmışsın ve kilometrelerce uzunluğunda bir tank tahkimatı yaratıp düşmanın karşısına dikmişsin.

    sahada çok başarılı feldmaraşellerin var. walter model, hasso von manteuffel, gibi…

    düşman hatlarını bozmuşsun ve bu bozulmayı fırsat bilip yavaş yavaş çemberi daraltıyorsun, onbinlerce müttefik askerine tiger tanklarıyla ve 100k üstü piyadeyle yaklaşıyorsun.

    almanlar operasyou uzun süre devam ettiremezdi iddiasına kesinlikle katılmıyorum. ilk aşamada gelen parlak zaferle montgomery ve bradley birliklerine hürtgen ormanı muharebesinden çok daha büyük bir fatura çıkarılabilirdi. düşünsenizde birkaç ay önce 50k amerikalı birkaç ay sonra 100 k amerikalının ölmesinden bahsediyorum.
    bu moral motivasyonla alman savaş endüstrisi çarkını daha güçlü çevirir ve bir anda kaybedilen savaşın momentumu güçlü bir şekilde almanlar'ın eline geçebilirdi. abd’nin avrupa içine atom bombası atması mümkün olmadığından ya bir ateşkes antlaşması ya da nihai bir savaş sonu antlaşması gündeme gelebilirdi. almanlar zaman kazanırsa ne yapardı? savaş sonunda üretip havaya saldığı jet motorlu messerschmidt’lerle luftwaffe havayı müttefiklere karartır ve dengeler altüst olurdu.

    peki hitler ne yaptı? mükemmel bir blietzkrieg örneğini, bütün kuvvetleri paris’e ilerleterek berbat etti. parlak bir zaferi irrasyonel bir kararla hezimete dönüştürdü. tıpkı barbarossa harekatında heinz guderian’ın muhalefetine ragmen manyak gibi moskova’ya gitmesi gibi, manyakça bir kararla avucundaki müttefik askerleri alman savaş makinalarının önünden kurtardı. paris’e yürüdü. inanılır gibi değil. avucunun içine aldığı belçika ve hollanda’yı terk edip, elinde olmayan bir yere doğru hareket etti. sonuç… alman birlikleri imha olundu.

    liderlerin akıl sağlıklarının yerinde olması gereklidir. tabi toplumların da...hitler'in bu savaşta verdiği paris emrinin tatbik edilmesi akılla bağdaşması imkansızken koskoca maraşellerin bu emre uyması da gariptir. evet hepsi iyi askerlerdi. ama bazen düşünüyorum sahada gerektiğinde emirlere uymaktan imtina etmeyen erwin rommel olsaydı ardenler taarruzu böyle mi sonuçlanırdı diye...
  • 2. dünya savaşı'nda normandiya çıkarması sonrasında, avrupa cephesindeki en büyük muharebe.