şükela:  tümü | bugün
  • "son akşam yemeği" anlamına gelen hristiyan geleneği. tabii ki isa ve 12 havari de var işin içinde.
  • türk hıristiyanlarınca rabbin sofrası şeklinde ifade edilen dini rituel. hırsitiyan olmayanlar tarafından ekmek-şarap ayini olarak adlandırılır.
  • komünyon.
  • yuhanna müjdesi’nin 13. bölümündeki anlatıma dayanan, “alçakgönüllülük töreni” olarak bilinen ayak yıkama merasiminden sonra, mayasız ekmek ve fermente olmamış üzüm suyundan oluşan ayindir.
  • aşai rabbani (bkz: komünyon) ayini' nin son şeklini alması en azından 11.yüzyılı bulur. ayinin müzikleri gradual adıyla bilinir.
    bu ilahi kitabı ayrıca, hafta boyunca aynı kalan ilahiler, kilise takviminde güne ve zamana özel ilahiler olmak üzere ikiye ayrılır.

    ayinin aynı kalan kısmı beş parçadan oluşur. bunların ilki olan kyrie eleison (rab, bize merhamet göster) yunanca antik bir metindir. (roma' da 4.yüzyıla kadar ibadet dili yunancadır.)
    ikincisi gloria in excelsis deo (göklerdeki yüce tanrıya övgüler olsun) 7.yüzyılda ortaya çıkmıştır.
    üçüncüsü credo (inanıyorum) 1014 yılında kabul edilmiştir. (ama 4.yüzyıla ait olduğu düşünülür).
    dördüncüsü sanctus (kutsal) yahudi liturjisine dayanır ve papa 1. gregory' nin reformlarından önce, roma ayininin parçası haline gelmiştir.
    beşincisi agnus dei (tanrının kuzusu) 7. yüzyılda suriye kökenli bir ayinden aşai rabbani ayini' ne eklenmiştir.