şükela:  tümü | bugün
  • bir ara beni ciddi ciddi dedem ile ay arasında bir bağlantı kurmaya sevketmiştir. hatta dedemin geceleri aya çıktığından şüphelenmekteydim.
  • ay dede, ay dedee, senin evin nerede??? diye söylerdik bir ara, bir de ben arabanın arka camına yapışıp ay dedenin bizle yolculuk etmesini izlerdim hep. ama şimdi ay nasıl olduysa oldu dede gibi değil kafamda artık, 9-10 yaşlarımda kocaman kafalı gülümseyen bir erkek çocuğuydu, şimdi ise hüzünlü bir kadın sureti. bakalım daha neler olacak.

    (bkz: dolunay)
  • türk ve altay mitolojisinde kutsal olarak kabul edilen ayın adlandırılmasıdır. aslen ay ata olarak da adlandırılır.

    güneş kadındır günana ( bazen yaşık ana da denir, moğollar nar ece olarak da anar ) olarak adlandırılır.türklerle de bağlantılı bazı ön asya kültürlerinde dişil olarak algılanmıştır. günümüzde kızlara güneş adının verilmesinin nedenlerinden birisi de budur. türklerde güneş sıcağın ay ise soğuğun sembolüdür. ural batır (ural han) söylencesinde gök tanrısı samrav’ın iki karısı vardır birisinin adı kuyaş ana’dır.

    ay ise bir erkektir ay ata veya günümüzdeki adıyla ay dede olarak anılır. bu inanca göre gün ana insanların ilk büyük annesi ve ay dede ise ilk büyük babasıdır.ay, çocuklara ay dede olarak tanıtılmaktır. uyku ve uyku vakti ile özdeştirilir. çocuğa "yatağına yatarsa, ay dede sana masal anlatacak" denir ve çocuğun yanında ya masal kitabı okunur ya da bir masal anlatılır. türk tarihçisi aybek-üd devâdârî’nin türklerin kökeni üzerine anlattığı "ay atam efsanesi"nde mağarada türeyiş motifi yer alır. bu öyküye göre türklerin ilk atası olan ay ata, bir mağarada ortaya çıkmıştır.

    ziya gökalp şöyle demektedir: “eski türk telakkisine göre, hakanla hatun gök ile yerin evlatlarıydı. günes ana ile ay ata onların gök yüzündeki temsilcileri idi. hakanın mümessili olan ay ata, gök yüzünün altıncı katında, hatunun mümessili olan gün ana ise daha üstte, gökyüzünün yedinci katında idi.”
  • eşi gün ana'dır. çift olarak insan soyunun büyükanne ve büyükbabası olarak kabul edilirler. burada bir ana soy ya da baba soy farkı var mı bilemiyorum.daha sonra masal kıvamında çocuklara kalan ne hikmetse ay dede olmuş. gün ana'dan kimseler bahsetmiyor. halbuki gün ana güneş. insana da toprağa da hayat veren. varsa yoksa ay dede ay dede sen neymişsin sen
  • ay dede vay dede sen neymişsin sen
    dillere düştük senin yüzünden diye şarkılara konu olmuştur. popüler bir gök cismi büyüğümüzdür.
  • dedemin yıllar önce öğrettiği ay dede duası vardı.büyüdükten sonra pek anlam veremedim ama küçükken tekerleme diye okurduk.paylaşayım da tam olsun..

    aya baktım allah,hayrınminallah ay ne güzelsin elhamdülillah,ay ı gördüm nur u gördüm halil ibrahim i gördüm..elif kuran ın başıdır,cümlemizin işidir,bu duayı okuyan yarın cennet kuşudur..

    (bkz: bu da böyle bir anımdır)
  • yamulmuyorsam eğer 1980'lere ait bisküvi markası.
  • küçükken geceleri balkona çıkıp el salladığım dede.
  • beşik kertmesi dizisinin bilge dede karakteri. bir çok absürd özelliği olmasının yanında bu adamın acayip bir cep telefonu takıntısı vardı. sürekli elindeki motorola tac'ın "cereyenının" hemen bitmesinden yakınıyordu. herhalde iphone'u görse gülerek ölürdü zavallı...
  • eski türk inancında ay dede ya da ay ata: ayı sembolize eden kutsal ruh ya da tanrı.
    aynı zamanda türk mitolojisinde atropogonik bir mite işaret eder. şöyle ki:
    "yağmur öyle çok yağar ki, sel suları bir mağaraya dolar,
    mağarada insan biçimli(antropomorf) yarıklara yağmur suyu ve çamur dolar,
    güneş yengeç burcundayken, rüzgarın dokuz ay esmesiyle ay atam denilen ilk insan(erkek) oluşur.
    ardından güneş başak burcundayken(daha düşük bir ısıdayken), bir diğer yarık dolar ve kadın oluşur."
    (bkz: abdülkadir inan)
    türk mitolojisinde de diğer pek çok kültür gibi insan topraktan(çamurdan) ya da toprak vesilesiyle yaratılır. yağmur gökten düşmektedir dolayısıyla sele yine gökyüzü sebep olmaktadır. göktanrı ve/veya ülgen bu anlamda insanın yaratılışında önemli role sahiptir. ayrıca ay ata kelimesinin diğer yaradılış mitlerindeki ilk insan figürlerinin isimleriyle arasındaki etimolojik benzerlik yine son derece ilginçtir. (adapa, adam ,adem... gibi)
    (bkz: antropogoni). ayrıca (bkz: ayata festival)