1. 1900'lerin başında çokça kullanılan bir tüfek. türkülere şarkılara konu olmuştur. örnekler:

    hekimoğlu derler benim aslıma
    aynalı martin yaptırdım da narinim kendi neslime
    hekimoğlu derler ufak bir uşak
    bir omuzdan bir omuza narinim on arma fişek
    konaklar yaptırdım mermer direkli
    hekimoğlu dediğin de narinim aslan yürekli
    konaklar yaptırdım döşeyemedim
    ünye fatsa bir oldu da narinim baş edemedim
    ünye fatsa arası ordu da kuruldu
    hekimoğlu dediğin narinim o da vuruldu

    bir başka örnek:

    destana mamko-memed alî destani

    (varyanta kurdî-kürtçe varyanti)

    li me çi tê, li me çi tê
    dêh (gund) lênîshtin li cirîtê
    mamad êlî dil shewitand lo
    çav roniyê eshîretê

    lo lo lawo mamad alî
    here lawo mamad alî
    tu gencî bîst û çar salî lo
    eshîr ji derdan dinalî

    li enqerê telê xistin
    li meletî ar vêxistin
    xeber kete eshîretê lo
    mamad alî bi dêr xistin

    lo lo lawo mamad alî
    xwang ji derdê te dinalî
    çavê dijminan birijin lo
    ku tu kirine vî halî

    aqçedaxe aqçedaxe
    hêlek bostan hêlek baxe
    çaxa çend nefer ketin nav lo
    kirin qewldarê tem’r axa

    lo lo lawo mamad alî
    hurî ji derdan dinalî
    çavê dijminan birijin lo
    ku tu kirine vî halî

    mamad êlî serî ra kir
    yekbun nav êshîrê çê kir
    êrîsh kir ser osmaniya lo
    bindestî qe qebul ne kir

    mamko mamko mamad alî
    heval rindo çi delalî
    cîran ji derdan dinalî lo
    genco tu bîst û çar salî

    memo memo memed alî
    gula zere memed alî
    valikê spî tesmekarî lo
    hurî ji derdan dinalî

    shîn-agit: mamad alî ezê dinalim
    tu tuneyî qurban
    ezê bê halim
    kezeba min têshiye
    hurî‘me ez hurî‘ ya te
    hêstirên xwe dimalim
    hêstirên xwe dimalim... (uzun hava)

    (varyanta tirkî-türkçe varyanti)

    kürecik’in dagi yüce (warê mezin basi yüce)
    ben aglarim gündüz gece
    cenazemi kaldirmayin lo
    asiretim gelmeyince

    mamko mamko mamad alî
    heval rindo çi delalî << dîsgotin - nakarat
    cîran ji derdan dinalî lo
    genco tu bîst û çar salî

    kerpiç duvar yön veriyi
    kürecik’e yol veriyi
    haber verin asiretine lo
    kasimoglu can veriyi

    dîsgotin - nakarat

    kürecik’te günü geçmis
    bir tek suçu insanlikmis
    memed alî’yi sorarsan lo
    bozuk sisteme ters düsmüs

    dîsgotin - nakarat

    harput’un yollari dere
    lo seni çagirdilar dara
    kiyma kiyma fasist kiyma lo
    çocuklari var yuvada

    dîsgotin - nakarat

    diyari basyurt daginda
    bir göz yasi yanaginda
    körpe gelin kadan alsin lo
    kundagi da kucaginda

    dîsgotin - nakarat

    kara yelek is mi tutar
    resat altin pas mi tutar
    memed alî idam olmus lo
    hurî xatun yas mi tutar

    dîsgotin - nakarat

    o daginda bu daginda
    kan süzülmüs dudaginda
    harput’ta bir beg asmislar lo
    kasimoglu usaginda

    dîsgotin - nakarat

    biner atin iyisine
    sürer yolun kiyisina
    harput‘ ta bir beg asmislar lo
    haber verin dayisina

    dîsgotin - nakarat

    eyvah ne oldu beyim ne oldu
    sararmadan benzin soldu
    ala göz kan ile doldu lo
    mali mülkü talan oldu

    dîsgotin - nakarat

    ata biner at yakisir
    yola gider yol yakisir
    aga beglerle konusur lo
    küçük çepçi ile dövüsür

    dîsgotin – nakarat

    ata biner at yakisir
    yola gider yol yakisir
    memed alî’yi sorarsan lo
    müfrezelerle çarpisir

    dîsgotin - nakarat

    bino bino feriz atli
    menceliste dili datli
    memed alî sana yandim lo
    çift kuzulu genç avratli

    dîsgotin - nakarat

    odasinda terzi isler
    kir at handa gem'i disler
    kasimoglu dedikleri lo
    koç bogazlar at bagislar

    dîsgotin - nakarat

    o daginda bu daginda
    kan kurumus dudaginda
    mavi salvar bacaginda lo
    aynali martin kucaginda

    dîsgotin - nakarat

    atimi sigira katin
    yöllerin‘ üstüne atin
    neyleyim xayirsiz mali lo
    götürün mezatta satin

    dîsgotin - nakarat

    kara çadir yan veriyor
    orta direk san veriyor
    hurî xatun sana yandim lo
    memed alî can veriyor

    dîsgotin - nakarat

    benim begim memed alî
    kürecik’in gonca gülü
    kör olasi padisahin lo
    nasil astirdi o gülü

    dîsgotin - nakarat

    kara çadir is mi tutar
    besli martin pas mi tutar
    memed alî ne yatarsin lo
    hurî xatun yas mi tutar

    dîsgotin - nakarat

    benim begim memed alî
    hökümetin datli dili
    asiretin gonca gülü lo
    nasil astilar bülbülü

    dîsgotin - nakarat

    geceden baskin bastilar
    dar agacina astilar
    kasimoglu memed alî lo
    bayramda kurban kestiler

    dîsgotin - nakarat

    bir seherin safaginda
    gitti gencecik çaginda
    körpe gelin kadan alsin lo
    kundağı da kucağında
  2. hekimoğlu türküsü'nde geçen ve kendisinin adıyla özdeşleşen aynalı martin in özelliği şudur. hekimoğlu, özel olarak yaptırdığı mavzerinin üstüne bir ayna taktırıyor. çatışmaya girdiğinde, bu aynayı düşmanının gözüne tutarak, gözünün kamaşmasına, dolayısıyla hedefini şaşırmasına yol açıyor.
    bu yüzden hekimoğlu'nun adı aynalı martinle özdeşleşmiştir.
  3. martin olarak adlandirilan peabody martini tufeginin resimlerini gormek icin asagidaki linki kullanabilirsiniz. ayrica arastirirken ogrentim ki rus savasinda kullanmak uzere verilen 600.000 tufeklik siparisin parasini zamaninda odemedigimiz icin, uretici iflas etmistir. bu tufekler su anda koleksiyonlarda degerli parca olarak yeralmakta.

    http://militaryrifles.com/turkey/tpeabmar.htm
  4. drama mahpusunda yatmakta olan debreli hasan da bu tufegi kullanmis ve daglari inletmistir.

aynalı martin hakkında bilgi verin