*

şükela:  tümü | bugün soru sor
  • herhangi bir temele dayanmadığı için doğru olduğu kabul edilmeyen....
  • (bkz: butlan)
  • bâtil:
    1. fânî, geçici, devamlı olmayan, yok olan.
    en güzel söz, (şâir) lebîd'in "allahü teâlâdan başka her şey bâtıldır" sözüdür. (hadîs-i şerîf-tefsîr-i mazharî)
    2. abes, boş, boşuna, sebebsiz yere, yok yere.
    allahü teâlâ kur'ân-ı kerîmde meâlen buyurdu ki:
    göğü, yeri ve bunların arasında bulunan şeyleri biz bâtıl olarak yaratmadık. (bilâkis, kudretimize ve birliğimize delîl olsunlar diye yarattık.) (sâd sûresi: 27)
    3. hırsızlık, gasb, kumar gibi dînin helâl etmediği, izin vermediği kazanç yolu.
    allahü teâlâ kur'ân-ı kerîmde meâlen buyurdu ki:
    aranızda birbirinizin mallarını bâtıl (yollar) ile yemeyin. (bekara sûresi: 188)
    bir kimsenin malını içki, kumar ve zinâ gibi dînin yasakladığı şeylere harcaması da bâtıl (yol) ile yemektir. (yûsuf sinânüddîn)
    4. şirk, putlara tapmak.
    allahü teâlâ kur'ân-ı kerîmde meâlen buyurdu ki:
    hak (islâmiyet) gelince bâtıl gider. bâtıl her zaman gidicidir. (isrâ sûresi: 81)
  • batıl: arapça “butlan”dan türetilmiş bir sıfat olup “boş”, “çürük”, “doğru ve gerçeğe karşıt” anlamlarına gelmektedir. eskilerin ifadesiyle “itikadât-ı bâtıla” yani batıl inanmalar ise “gerçek olmayan, herhangi bir gerçekliğe dayanmayan, boş inanmalar” demektir. batıl inanmanın tek ve tam bir tanımı yoktur. genel bir yaklaşımla batıl inanma: bilimsel bulgu ve anlayışa ya da geçerli dinsel görüşlere uymayan doğaüstü güçlere, olaylara ve yaratıklara inanmak, bu inanmalar sonucu oluşmuş âdetler ve bu âdetlerle birleştirilmiş pratiklerdir.
  • hakim inanca göre diğer inançlar.
  • "gerçekten de fitneler, heva ve heveslere uymakla ve allah’ın kitabı’na ters düşen hükümlerin bid’at olarak çıkarılmasıyla başlar. bu işlerde insanlar, diğer insanlara allah’ın dini dışında hüküm sürer. batıl haktan tam ayrılsaydı, arayanlara gizli kalmazdı. hak da batıla karıştırılmaktan kurtulsaydı, düşmanların dili ondan kesilirdi. fakat bundan (haktan) bir demet, ondan (batıldan) da bir demet alınıp sonra birbirine karıştırılıyor; böyle olunca da şeytan kendi dostlarına musallat oluyor; sadece allah’ın önceden kendilerine bir lütufta bulunduğu kimseler kurtuluyor."

    (bkz: nehcü'l-belaga)
  • modası geçmiş inanç sistemi.
  • iktidardaki dini ideolojinin, muhalif/azınlıktaki dini ideolojiyi mahkum etmekte kullandığı itham. örneğin fiziki bir obje aracılığıyla ayin yapan bir inanç, bir başka inancı fiziki objelere ilgisinden dolayı putperest ilan edebilir. iki inanç arasındaki fark, birisinin iktidarda/hakim pozisyonda olmasıdır. genel olarak iktidardaki ideoloji, dilediğini batıl ilan edebilir.