biturluaklagelmeyenadam

  • 1661
  • 5
  • 3
  • 0
  • 4 gün önce

2019 ekonomik krizi

ülkenin büyük bölümünün nasıl bir belaya bulaştığının farkında olmadığı kriz. dostlar romalılar yurttaşlar, 2013 yolundan beri sürdürülemez gidişi defa defa kriz başlıklarında anlattık. bir çoğunuz güldünüz, çoğunuz sol frame de ya futbol ya meme başlıklarında çoşup durdunuz. hoş hala da benzer şeylerle uğraşıyorsunuz ya neyse, canınız sağolsun.

evvela şunu bilin bu ülkeyi şu an içinde bulunduğu durumdan çıkarabilecek ekonomik bir paket kişi veya kurum yok. neden yok, çünkü sistemi zorlaya zorlaya komple yaktık.

ortalık zombi yatırımlar ve şirketlerle dolu. bu şirketleri yaşatmanın bir mantığı yok. ama öldürmeye kalkarsak bu sefer de işsizlik ve reel sektör hepten göçecek. diyelim ki yaşattık, bu sefer bu zombiler sağlamları da zombileştirmeye devam ederek ilerleyecek.

iç talepte oluşan daralma ve enflasyonist baskından dolayı mal ve hizmet talebi düşüyor. bu talep daralması ile işsizlik artıyor. ayrıca devletin vergi gelirleri de eriyor. kamu zaten sosyal güvenlik ve garantili proje ödemeleri ile maaş ödemeleri harici bütçe yaratamaz halde.

kamuya bütçe için vergiyi artırsak, talep hepten düşecek, kayıt dışı artacak, vergiyi kimsen alacaksın. dış kaynak bulmak da oldukça zor. kaldı ki gelecek kaynaklar hali hazırda minimum olan bütçe açıklarını ancak finanse eder.

hane halkının %80’i aşırı borçlu. bu kesimlerin tüketip ekonomiyi canlandırmaları mümkün değil. mevduat sahibi ufak bir azınlığın harcamaları da bir derde derman olacak gibi durmuyor.

hepsi bir hana bir de yabancı yatırımcı ülkeden çıkıyor. yatırımcıya güven oluşturacak ne siyasi, ne sosyal ne de ekonomik bir ortam var. geçtim yabancıyı ülke sermayesi kıyın kıyın kaçıyor.

bankalar desen donuk kredi oranı ne, ne kadar kredi yüzdürülüyor kimse bir fikir sahibi değil. bir çok şirketin durumu ortada, geçtim yeni kredi yaratmayı, kredi tahsilatları bile gün geçtikçe zorlaşıyor.

şu ortamda imf gelse anlaşmayı yapsa sana fon sağlasa anca günü kurtarır borcu vadeye yayarsın. ama o borcu ödeyecek üretken bir ekonomik yapı kurman ne kadar zaman alır. minimum 5 sene. 5 sene bu halkı inanılmaz bir kermer sıkma, sosyal yardımlardan mahrum bırakma, emekli ve kamu çalışan maaşlarını budama ile oyalayabilirmisin. mümkün değil.

şu aşamada imf’in senden isteyeceği siyasal şartları geçtim ekonomik şartları bile sağlaman çok zor. çünkü günün sonunda işler çığrından çıkar. öylesi bir programın bedelini halk sandıkta sorar, bunun sonucuna katlanılabilir mi? istanbul seçimleri ortada.

dışarıdan gelecek yüksek faizli borçlarla durumu taş çatlasın bir sene idare ederiz. ama o da şu dış siyasetle mümkün gibi durmuyor.

bundan bir sene önce akp kurmaylarında biraz öngörü varsa bu işi zamana yaymazlar inceldiği yerden koparırlar demiştim. çünkü zamana yaydıkça toplumsal destekleri azalarak bitecek.

akp kadroları siyasal islamcıların bir daha iktidar yüzü görmemesi gerçeği ile son 15 senenin hesabını vermeyi ve iktidardan gitmeyi göze alırsa, yeni gelen iktidar enkaz devraldık diyerek ülkeyi bir 5 senede ancak toparlar. ama küresel şartlara baktığımızda o da çok zor.

görünen o ki iktidar gittiği yere kadar zorlayacak, ama fatura da daha çok kabaracak. üstelik günün sonunda toplumsal desteklerini de yitirecekler. çok zorlu ve kaotik günler yaşayacağımız kesin.

bu iş sadece siyasi bir kriz olsa siyasiler değişir biter. bir reel sektör krizi olsa kamu kaynak yaratır biter. bir finans krizi olsa kamu üstlenir çözülür.

bu iş siyasal, sosyal, ekonomik çok boyutlu çok denklemli bir kriz. bunu getir ahmet’i çözsün, falanca kurum halletsin saflığıyla aşamazsınız.

denklem öyle karmaşık ki dünya’da kaç güç odağı varsa hepsine ayrı mavi boncuk dağıtıp hepsiyle papaz olma noktasına gelmişiz. ülke içerisinde kitleler konsolide olmuş halk ayrışmış. şirketi verimsiz batak, işçisi iş bilmez vasıfsız, finansı hacimsiz sıkıntıda, ekonomisi işlevsiz, köylüsü üretimsiz.

hiç öyle ben dolarla maaş alıyorum, şu kadar birikimim var, böyle gayrımenkulüm var diye kendinizi garantide sanmayın. çünkü yakında maaş alabilecek bir işinizin, para çekebilecek bir fırsatınızın, nakit paranız olsa bile harcayacak ortamınızın olmayacağı günler gelebilir.

iş bu entry de yazılanlar yatırım tavsiyesi değildir. görüş beyan etmek maksadıyla yazılmıştır.

devamını okuyayım »