yy

  • 1112
  • 0
  • 0
  • 0
  • geçen ay

mustafa kemal atatürk

adana'da 1923'te çiftçilerle konuşma yaptığı sırada osmanlı için söylediklerini okurken şu bölümü iki kere okudum. neden diye sorma sen de oku anlarsın.

evet arkadaşlar, o saraylar ve o sarayların etrafını çeviren hainler asırlarca bu milleti aldanışta bıraktılar; onu aydınlığa koşmaktan yasakladılar. onlar bu milleti ve bu memleketi yalnız iki zamanda düşünürlerdi. biri paraya, diğeri askere gerek duydukları zaman! bir baştan memleketi soyarlar, diğer yandan milletten aldıkları askerle viyana’yı, mısır’ı, iran’ı zabtetmek için fetihlere kalkarlardı. halbuki milletin o fetihlerde hiçbir milli isteği, vicdani isteği ve çıkarı yoktu. onların hırsı, onların şan ve şerefi için, bu milletin evlâtları bir daha dönmemek üzere onların arkasından sürüklenirlerdi. sonra onların, saraylardaki büyük gösterişi sağlamak için paraya ihtiyaçları vardı. bu parayı milletten sopa ile alırlardı. bütün bunların sonucu milleti yoksulluğa, haraplığa sonunda ölümün kıyısına götürdü. işte bu idare şekline padişahlık idaresi denir. arkadaşlar, bu idareyi bir daha dirilmemek üzere tarihe gömdük.

bugün eski idareden büsbütün ayrı yeni bir türkiye devleti var. bunu idare eden türkiye büyük millet meclisi hükümeti’dir. tam bir cesaretle diyebiliriz ki, bugün bir halk hükümetimiz vardır. bu halkın kaderi artık sonsuza dek bu halkın elindedir. gerçekten bugün bu hükûmetin bütün prensiplerini, bütün usullerini bu yeni idarenin gereklerine göre uygulayamadık. ancak insafla düşünmeli, yeni idarenin hayatı kaç seneliktir ve nasıl bir zamanda doğdu ve nasıl şartlarla büyüdü? arkadaşlar, bir hükûmet iyi midir, kötü müdür? hangi hükûmetin iyi veya kötü olduğunu anlamak için, hükümetten amaç nedir? bunu düşünmek lâzımdır. `hükûmetin iki amacı vardır. biri milletin korunması, ikincisi milletin refahını sağlamak. bu iki şeyi sağlayan hükûmet iyi, sağlamayan kötüdür.`eski osmanlı hükûmeti bu iki amacı sağlamış mıdır? bu soruya tam bir kesinlikle verilecek cevap olumsuzdur. o hükûmet bir defa milleti koruyamadığı gibi, daima ve daima kırdırmıştır. bilir misiniz, yalnız son kırk beş seneden beri yemen’de yok olan askerilerimiz ve dönmeyen evlâtlarımızın adedi bir buçuk milyona yakındır. balkanları, suriye’yi, şurayı, burayı düşününüz.

birçok yerlerde bekçilik yapmak için öldürülen sınırsız, hesapsız evlâtlarımızı düşününüz. o hükümetin bu milleti nasıl doğrattığını anlarsınız. o hükümet birinci amacını yapamadı. bari ikinciyi yaptı mı, bari kalanlar mutlu ve zengin midir? bunu hiç düşünmeye gerek yok. yazık ki memleket baştan sonuna kadar virâneliktir. her yerde baykuşlar ötüyor. milletin yolu yok, serveti yok, hiçbir şeyi yok. bütün millet acınacak bir yoksulluk içindedir.

devamını okuyayım »