şükela:  tümü | bugün
  • brodmann'ın 1901 yılında beyin haritasını çıkardığında ayırdığı alanladır. bugün konuşma, görme ve duyma alanlarının ayrılabilmesinin çeşitli alanlarda sağladığı yarar yadsınamaz. sözgelimi 16-17-18 görme 42-43 konuşma alanlarıdır. linguistik üzerine yapılan çalışmalardan tutalım da afazi üzerinde güncellenen bilgilere kadar her şey bu alanların varlığıyla ve durumuyla ilgilidir.
    edit:yazım hatası düzeltildi
  • tum beynin aksine, yuksek fonksiyonlarla ilisik olan cerebral cortex'in fizyolojik haritasidir. numaralanmis bolgelerden ibarettir. insanlar ve insan harici primatlar icin gecerlidir. toplamda 52 bolge vardir, buna sadece primatlarda bulunan bolgeler de dahildir.
  • bir psikiyatri kliniğindeki sahipsiz hastaların tek tek kafataslarını açarak 'brodmann alanlarını' bulmuş cani/dahi brodmann.

    biri sizin kafanızı açıp, beyninizde bir yere değiyor ve kör oluyorsunuz. sonra da 'haa demek burası görme ile alakalı, diğerini getirin' diyerek başka bir hastanın kafasını deşiyor.
    öyle bir adamın alanlarıdır bu alanlar.
  • beyin korteksinde 52 farklı bölge tanımlanmıştır. bu alanların bazıları tamamen bağımsız ve tek görev üstlenirken bazı bölgeler birbiriyle koordineli çalışmaktadır.

    3., 1., ve 2. (birincil dokunsal alan) vücudumuzdaki dokunma reseptörlerinden gelen bilgilerin değerlendirilmesi ve bu bölgede yapılıyor. dokunduğumuz cisimleri algılamamızı sağlayan bölge burasıdır. bu üç alan parietal lobda bulunuyor.

    4. alan beynin frontal lobunda yer alır. beynin birincil motor alanıdır. istemli kas hareketlerinin hemen hepsini kontrol eder ve bu kararların alınmasına yardımcı olur.

    5. alan beynimize gelen dokunmaya ait bir çok veriyi birbirine bağlayarak dokunmayla ilgili bilincimizin oluştuğu yerdir. dokunduğumuzda bir cismi algılayan, bilinçli olarak ne olduğunu fark etmemizi sağlayan bölge burasıdır. bu alanda meydana gelecek hasarlar sonucunda insanlar cisimlere dokunduklarını anlarlar ancak dokundukları nesneyi tanımlayamazlar.

    6. alan beynimizin ön motor alanıdır, frontal lobda bulunur. primatlarda en yoğun çalışmaların yapıldığı bölge burasıdır ancak özellikleri tam olarak bilinmiyor. ama omurilik kontrolünün büyük kısmı buradadır. yüksek ihtimalle bütün insani davranışlarımızın ve reflekslerimizim belirlenmesinde, gelişmesinde ve kontrolünde rol almaktadır. ayni zamanda hareketlerimizin planlanmasında, soyut düşünce yetimizde görev aldığı düşünülmektedir.

    7. alan tıpkı 5. alan gibi dokunsal algılarımızın iliskilendirilmesinde ve bunların bilinçli olarak farkına varılmasına görev alır. algısal ilişkilendirme alanı olarak da bilinir. parietal kortekste bulunur. görsel verilerin değerlendirilmesini ve bir çok görsel verinin bir araya getirilerek uzay-zaman içinde yerlerinin belirlenmesinden sorumludur.

    8. alan ön göz alanı olarak bilinir. canlıların gözlerini istemli bir şekilde hareket ettirmelerini sağlayan bölümdür.

    9. alan (dorsolateral korteks) insan türünün primat atalarından doğrudan aldığı bir bölgedir. 45. alan ile de bağlantılı olan bu alan, hareketlerin planlanmasında, organizasyonunda ve düzenlenmesinde görev alır. zekanın ve düşüncenin oluşmasında birincil önemi olduğu biliniyor. düşünebilen primat türlerinin en birincil yapılarından birisidir.
  • brodmann 8 gyrus frontalis medialis'de yer alıp istemli göz hareketlerini kontrol eder. eğer hasarlı olursa karşı tarafta göz takibi yapılamaz.

    parietal lob'da brodmann 3 1 2 alanı da gyrus postcentralis'te bulunan primer duyu korteksi denir. hasarında kontlateral bedende anestezi olur. bu alanda sadece dokunduğumuz nesnelerin tipini ve sıcaklığını anlarız ama adlandıramayız.

    adlandırmak için yani dokunsal hafıza için brodmann 5 , 7'de bulunan somestetik assosiasyon korteksi de denir. eğer bu alanda infarkt olursa astereognozi gelişir.

    occipital lob'daki sulcus calcarinus'ta primer visüel korteks vardır. buradak, hasarlarda kontrlateral homonim hemianopsi oluşur. ama maküler vizyon sağlamdır. buraya brodmann 17 denir. sekonder görme merkezi ise brodmann 18 ve 19'dur. isimlendirme burada yapılır gördüğümüz nesneye. eğer brodmann 18 ve 19 hasarı olursa bu durumda görsel anomi denir. yani gördüğümüz şeyleri adlandıramayız.

    brodmann 41 42 de gyrus temporalis superior'da bulunan primer işitme merkezidir. bu alan sadece sese tepki verir anlamaz. yenidoğan döneminde işte burası çalışır. özellikle ilk 3 ay.

    brodmann 22'yle ise isimlendirme yaparız. ve brodmann 22 ile ağzımızdan çıkan kelimeleri de kontrol ederiz.

    dominant hemisferde brodmann 22+ brodmann 39 40 bunlar birlikte okuduğunu anlamana yardımcı olur. yani bu üç alan işittiğimiz her şeyi anlama ve yanıt planlama merkezidir. brodmann 39 40 ise sırasıyla gyrus angularis ve gyrus supramarginalis' tedirler. bu üç merkeze birden wernicke alanı denir.

    wernicke alanı'nda planan yanıt fasciculus arcuatus tarafından broca alanı'na iletilir. bu alan gyrus triangularis'tedir. bu alanda iletiyi ağız çevresi kaslara iletir.

    eğer dominant hemisferdeki arteria cerebri media'nın arka dalları kanarsa o zaman hasta anlayamaz ve anlamlı bir yanıt planlayamaz ama durmadan anlamsız şekilde konuşurlar. bu duruma wernicke afazisi denir.

    fasciculus arcuatus da capsula interna içinden geçerek broca alanı'na gelir wernicke alanında planlanmış olan konuşma. eğer burada bir hasar olursa bu durumda düzeltilmeyen devamlı dil sürçmeleri olur. ve bu duruma iletim tipi işitme kaybı denir. bu durumun kişi farkındadır ama doğru kelimeyi bulamaz.

    arteria cerebri anterior kanamasında gyrus parasentralis hasar görür ve karşı beden yarımı alt ekstremitelerde motor+ duyusal felç gelişir.

    precuneus parietal lob'a aittir. cuneus ise occipital lob'a aittir.

    gyrus cingulate, gyrus supracallosal ve gyrus parahippocampalis ise limbik sistem'in bir parçasıdır.

    edit: imla.
  • brodmann alanları korbinian brodmann tarafından tanımlanmış, insanlarda ve diğer primat beyinlerinde hücrelerin sitolojik ve histolojik özelliklerine ve organizasyon biçimlerine göre belirlenmiş bölgelerdir. konuya özel merak duyanlar parantez içinde verilen bilimsel makale linklerini inceleyebilirler veya fmri consulting'in atlasına bakabilirler, tüm linkler oradadır.

    bölgelerin yerlerini kafanızda canlandırmanız için şekil a

    * * *
    1., 2. ve 3. brodmann alanları:
    primer somatosensör korteks ve postcentral gyrusa karşılık gelirler.

    bazı işlevleri:
    - motor öğrenme (1)
    - konuşmanın algılanması ile ilişkili ayna nöronlar (1,2,3)
    - yutma (1,2,3)
    - sıcaklık (1,2, 3,4),
    - titreşim (1,2,3,4)
    - acı (1,2,3,4)
    - dokunma (1 , 2, 3,4)
    - vücudumuzun pozisyonunu algılamamızı sağlayan propriosepsiyon (1,2,3,4)

    * * *
    4. brodmann alanı:
    primer motor kortekstir. alt bölümü yüz hareketlerinden, üst bölümü ise vücudun bacak gibi alt bölgelerinin hareketlerinden sorumludur. burada kastettiğimiz istemli hareketlerdir.

    bazı işlevleri:
    - istemli iskelet-kas hareketleri (1,2,3),4,5,6,7)
    - nefes almak ve göz kırpmak gibi istemsiz eylemlerin istemli kontrolleri (1,2,3,4,5,6)
    - yutma (1,2,3,4)

    * * *
    5. ve 7. brodmann alanları:
    somatosensör assosiasyon korteksi veya superior parietal lobül olarak tanımlanırlar. farklı kaynaklardan gelen duyusal bilgilerin entegrasyonunda ve bu bilgilere özel motor çıktının üretiminde rol oynayan bir bölgelerdir.

    bazı işlevleri:
    - çeşitli motor fonksiyonlar (1,2,3,4,5)
    - dil (1,2,3,4)
    - hafıza (1,2,3,4)

    * * *
    6. brodmann alanı:
    istemli hareketler için hazırlık yapmaktan sorumlu olan süplemanter motor alanı ve premotor korteksi içerir. dikkat, dil, hafıza gibi fenomenler için de mühim bir alandır.

    bazı işlevleri:
    - hareket öncesi planlama (1,2,3,4,5,6,7,8,9,10)
    - dil (1,2,3,4,5,6,7,8,9,10)
    - hafıza (1,2,3,4,5)
    - dikkat ve odaklanma (1,2,3,4)

    * * *
    8. brodmann alanı:
    prefrontal korteksin ve süplemanter motor alanın (bkz: sma) bir parçasıdır.

    bazı işlevleri:
    - belirsizlik (1)
    - tümevarım (1)
    - sıralı öğrenme (1,2)
    - sma ile bağlantılı motor işlevleri (1,2,3,4,5,6)
    - dil, çeviri, cümle kurma, dudak okuma (1,2,3,4,5)
    - hafıza (1,2,3,4)

    * * *
    9. brodmann alanı:
    dorsolateral prefrontal kortekstir. neden ventromedial prefrontal korteksle harmoni içinde çalışması gerektiğini daha önce yazdığım bir entry'de dile getirmiştim. (#91285595) bu alanın hata tespiti, hafıza, akıl yürütme, empati gibi karmaşık işlevleri vardır.

    bazı işlevleri:
    - hata tespiti (1)
    - belirsizliği hesaba katarken genelleme yapma süreci: enformel çıkarımsal gerekçelendirme (1,2,3)
    - duyguların işlenmesi (1,2,3)
    - dil, kategorilendirme, metaforlar (1,2,3,4)
    - kısa süreli hafıza, hatırlama, anı kodlama (1,2,3,4,5,6,7,,8,9)

    * * *
    10. brodmann alanı:
    hakkında az şey bilinir, lakin multi-tasking için önem arz ettiği düşünülür.

    bazı işlevleri:
    - istemli unutma (1)
    - olay ve zaman odaklı ileriye yönelik bellek (1)
    - ileriye yönelik bellek (1)
    - dil (1)
    - karar alma (1)

    * * *
    11. brodmann alanı:
    gyrus rectus bölgesidir. ödül mekanizmaları, karar alma, duyular gibi fenomenler ile bağlantılıdır.

    bazı işlevleri:
    - ödüle bağlı karar alma (1,2)
    - ses (1)
    - koku (1,2)

    * * *
    12. brodmann alanı:
    brodmann'in tanımlamadığı bir alandır. fakat günümüzde eskiden 11. brodmann alanına dahil olan orbitofrontal alan olarak tanımlanabilir.

    bazı işlevleri:
    - tat, sosyal kognisyon ve zaman algısı (1)

    * * *
    13., 14., 15. ve 16. brodmann alanları:
    beraber insular korteks olarak tanımlanırlar. 13. alan beynin lateral ve medial katmanları arasında bir köprü görevi söylenir ve bazen bu yüzden ayrı bir brodmann alanı olarak kabul görmeyebilir. 14. alan daha çok iç organlara dair duyular ve koku almada etkindir. 15. alan kan basıncı ve kanın kimyasal içeriği gibi kana dair girdileri beyne iletir. bu girdiler karotid arterdeki baroreseptörler ve kemoreseptörler aracılığı ile elde edilirler. 16. alanın ise acı çekme, tat alma, duyguların işlenmesi gibi bilişsel işlevleri mevcuttur.

    bazı işlevleri:
    - acı algısı (1,2,3)
    - koku ve tat algısı (1,2,3)
    - ısı algısı (1,2)
    - dokunma ve titreşim algısı (1,2,3)
    - hafıza (1,2,3)
    - eklem hareketleri, yutma, motor işlevler (1,2,3)
    - tiksinme (1)
    - ödüle bağlı karar alma, motive edilmiş akıl yürütme, risk alma (1,2,3,4)
    - mizah (1)
    - fonolojik ve anlamsal işleme (1,2,3)

    * * *
    17. brodmann alanı:
    talamusun görsel bölümünden doğrudan girdi alır. primer görsel kortekstir.

    bazı işlevleri:
    - ışık yoğunluğu algısı (1,2,3)
    - kontur algısı (1,2,3)
    - desen algısı (1,2)
    - renk ayrımı (1,2,3)

    * * *
    18. ve 19. brodmann alanları:
    görüntülerin yorumlanmasından sorumludurlar. sekonder görsel korteksi oluştururlar. objelerin ne olduklarına ve nerede bulunduklarına dair veriler buralarda farklılaşmaktadır. 19. brodmann alanının dorsal kısmı daha mekansaldır, ventral kısmı ise obje tanımaya yöneliktir.

    bazı işlevleri:
    - sözcüklerin görsel yorumlanışı, yüzler ve isimler: (1,2,3,4)

    * * *
    20. brodmann alanı:
    inferior temporal gyrustır.

    bazı işlevleri:
    - görsel verileri bütünsel olarak anlamlandırma (1)
    - görsel odaklanma (1)
    - dil, anlam, metafor (1,2,3,4,5)

    * * *
    21. brodmann alanı:
    orta temporal gyrustır. dil odaklıdır.

    bazı işlevleri:
    -tümdengelim (1,2)
    - niyet atfetme (1)
    - metinlerin ve konuşmaların seçici işlenişi (1,2)
    - hareket gözlemleme (1)
    - prozodi (1,2)
    - cümle kurma (1)
    - karmaşık seslerin işlenmesi (1)

    * * *
    22. brodmann alanı:
    superior temporal gyrustur. bu bölge de işitsel işlemede rol oynar. dil odaklı wernicke alanı bölgeye dahildir.

    bazı işlevleri:
    - işitsel dil işleme (1,2)
    - tonlamalı bir ikinci dilin öğrenilmesi (1)
    - sözcük tekrarlama (1)
    - prozodi (1)

    * * *
    23., 26., 29., 30. ve 31. brodmann alanları:
    posterior cingulate gyrusı oluştururlar.

    bazı işlevleri:
    - istemli ve istemsiz çağrışım (23. alan) (1)
    - sözcük ve ses kodlama (30. alan) (1)
    - sahte anılar (1)
    - topografik hafıza (1,2,3)
    - dil, konuşmalara yönelik seçici dikkat (30. alan) (1)
    - pasif dinleme (1)
    - sözcüklerin semantik ve duygusal işlenişi (1,2,3,4)
    - tedbire yönelik muhakeme (29.-30. alanlar) (1)
    - korkuya bağlı şartlanma (1)
    - değer biçmek (1)
    - görsel işleme - ayırım (1)

    * * *
    24., 32.,33. brodmann alanları:
    anterior cingulate gyrusı oluşturururlar.

    bazı işlevleri:
    - zihinsel zaman (1,2,3)
    - tümdengelimli muhakeme (1,2)
    - tümevarımlı muhakeme (1)
    - motor planlama - hazırlık (1,2,3)
    - görsel verilere bağlı cinsel uyarım (1,2)
    - vizüospasyal dikkat (1,2,3)
    - işitsel dikkat (1,2)
    - seçici dikkat (1)
    - bölünmüş dikkat (1)
    - bilişsel-motor inhibisyon (1,2,3)
    - deneyimsel - duygusal işleme (1,2,3)
    - sosyal algı - ayna nöronlar (1,2)
    - obje adlandırma (1,2)
    - semantik ve fonolojik akıcılık (1)
    - konuşma başlatma ve baskılama (1)
    - acı (1,2,3)

    * * *
    25. brodmann alanı:
    subgenual gyrustır.

    bazı işlevleri:
    - mekanik hiperestezi (1)
    - duygusal sözcüklerin değerlendirilmesi (1,2)
    - ahlaki muhakeme (1)

    * * *
    27., 28., 34., 35., 36. ve 48. brodmann alanları:
    hippocampal alanları oluştururlar.

    bazı işlevleri:
    - yüz hafızası (1,2,3)
    - işitsel hafıza (1)
    - duygusal hafıza (1)
    - görsel hafıza (1,2)
    - sözlü - semantik hafıza (1,2,3,4,5,6)
    - otobiyografik hafıza (1,2,3)
    - koku ve tat hafızası (1,2,3)
    - bağlamsal navigasyon (1,2,3)
    - uzaysal navigasyon (1,2,3)
    - utanç (1)
    - acıkma (1,2)
    - ayna nöronlar (1)
    - stres (1)
    - tiksinme (erotizm) (1,2)
    - olumsuz anılar (amigdala + hippocampus) (1,2,3)

    * * *
    37. brodmann alanı:
    fusiform gyrus, posterior inferior temporal gyrus ve orta temporal gyrus olarak tanımlanabilir.

    bazı işlevleri:
    - resim çizme (1)
    - tümdengelim (1)
    - yüz tanıma (fusiform gyrus) (1,2,3)
    - yüz - isim ilişkilendirme (1)
    - görsel, renk ve şekil odaklı dikkat (1,2)
    - semantik kategorilendirme (1,2)
    - sözcük hatırlama (1)
    - sözcük üretme (1)
    - işaret dili (1)
    - metafor (1)
    - niyet atfetme (1)
    - gerçek - sahte anı (1)
    - episodik kodlama (1)

    * * *
    38. brodmann alanı:
    temporal kutuptur.

    bazı işlevleri:
    - ahlaki yargı (1,2)
    - benlik - öteki ayrımı (1,2,3)
    - niyet atfetme (1,2,3)
    - duygu (1,2,3)
    - tehdit - korku (1,2)
    - bağlanma (1,2)
    - ironi (1)
    - mizah (1,2)
    - çıkarımsal muhakeme (1)
    - müzik (1)
    - semantik işleme (1,2,3)

    * * *
    39. brodmann alanı:
    inferior parietal lobülün ve wernicke alanının parçaları, angular gyrusun oluşturduğu bir bölgedir. hesaplama için önemlidir.

    bazı işlevleri:
    - hesaplama (1,2)
    - aritmetik (1)
    - sayısal büyüklüklerin soyut kodlamaları (1)
    - uzaysal dikkat ve işleme (1,2)
    - zihin modelleme (1)
    - sözlü yaratıcılık (1,2)
    - eylem sekansı işleme (1)
    - davranış kontrolü (1)
    - okuma (1,2)

    * * *
    40. brodmann alanı:
    inferior parietal lobül ve supramarginal gyrustır. (#71181689) supramarginal gyrus empati için önem arz eder.

    bazı işlevleri:
    - empati (1)
    - sözel yaratıcılık (1)
    - davranış kontrolü (1)
    - motor planlama (1)
    - nahoş anılar (1)
    - işitsel ve duygusal working memory (1)
    - tekrarlayan pasif hareketler (1)
    - istemli hatırlama (1)
    - dokunsal ve proprioseptif bilgilerin entegrasyonu (1)
    - farklı - aynı ayrımı (1)

    * * *
    41. ve 42. brodmann alanları:
    primer oditör korteks ve heschl's gyrustır. işitsel veri odaklıdır.

    bazı işlevleri:
    - işitsel işleme (1,2,3,4, 5)
    - ses frekansına duyarlılık (1,2)
    - harmonik ton algısı (1)
    -işitsel hafıza (1)

    * * *
    43. brodmann alanı:
    subcentral alandır.

    bazı işlevleri:
    - parmak stimülasyonuna cevap (1)
    - konuşma dili (1)

    * * *
    44. ve 45. brodmann alanları:
    broca alanlarıdır. (#92383794) dil için önem arz eder, lakin 45. alan nispeten daha karmaşık sözel işlevlerde rol oynar. (metaforların anlaşılması ve muhakeme gibi)

    bazı işlevleri:
    - konuşma programlama (1)
    - semantik ve fonolojik akıcılık (1,2,3)
    - gramer (1)
    - sözcük çekimleri (1)
    - müzik (1)
    - melodi üretimi (1)
    - estetik (1)
    - cümleleri anlama (1)
    - metafor (1,2)
    - muhakeme (1,2)

    * * *
    46. brodmann alanı:
    prefrontal korteksin bir parçasıdır ve anterior orta frontal gyrustır. working memory dediğimiz geçici bellek için önemlidir.

    bazı işlevleri:
    - geçici hafıza (1,2,3)
    - bellek kodlama ve tanıma (1,2,3)
    - semantik işleme (1,2,3)
    - sözel akıcılık (1,2)
    - fonolojik işleme (1)
    - hesaplama (1,2)

    * * *
    47. brodmann alanı:
    alt frontal gyrus ve pars orbitalistir.

    bazı işlevleri:
    - semantik işleme ve kodlama (1,2,3,4,5)
    - tümdengelim (1,2)
    - karar verme (1)

    * * *
    ps: bu entry çok fazla eksik bilgi içerdiğinden ara sıra yenilenebilir.
  • yukarideki bilgiyi kimsenin okumayacağına eminim
hesabın var mı? giriş yap