şükela:  tümü | bugün soru sor
  • ilk olarak yeni bir kara deliğin keşfedilmesi ile dillendirilmeye başlanan olay.

    bahsi geçen karadelik neredeyse evren ile yaşıt (büyük patlamadan 690 milyon yıl sonra) ve dünyadan 13 milyar ışık yılı uzaklıkta .

    hesaplanan büyük patlama zamanına göre bu sürede yıldızlar yeni yeni oluşmaya başladığı için bu büyüklükte bir kara deliğin oluşma ihtimalinin olmadığı düşünülüyor.

    bu büyüklükte bir kara deliğin oluşması için evrenin o zamanlarda çok genç olması büyük patlama teorisinin sorgulanmaya başlanmasına yol açmış.

    ikinci konu ise büyük patlama teorisine karşı ortaya çıkartılan yeni bir teori.

    bu teoriye göre içinde yaşadığımız evren sonsuz bir döngü içerisinde genişleyip çöküyor ve tekrar doğuyor.

    edit: ayrıca evrenimizin iki adet üç boyutlu evrenin çarpışması ile oluştuğuna dair de ekpyrotic modelteorisi var.
  • big bang varoluşun başlangıcını açıklayan teori. başka teoriler de var, bunlar yeni değil. hatta ikinci olarak bahsedilen teori, evrenin azalan ivmeyle genişlediğinin farkedilmesi sonrası ortaya atıldı. bir balon gibi sıfırdan şişen, genişleyen ve sönen bir evren.

    kısacası farklı teorilerin ortaya konması bir diğerini hemen gözden düşürmez. bigbang yetersiz ve kısıtlı da olsa elimizdeki en iyi cevap. dolayısıyla bigbang teorisinin çöktüğü yok. şimdilik.
  • evrendeki tüm nesnelerin birbirinden uzaklaştığını kesin olarak biliyoruz. eğer bu hareketi tersine çevirirseniz, evren'deki her şeyin tek bir noktadan gelmesiyle sonuçlanacaktır.

    - uzaktaki nesnelerin bizden uzaklaştığını ve daha uzaktaki nesnelerin daha yüksek hızlarda hareket ettiğini görüyoruz.
    bu genişleme, kozmik mikrodalga arkaplan ışımasından sonra big bang'in en açık gerçeğidir. sonrasında evrendeki helyum bolluğu.
    genişleme, cmb ve nükleosentezdeki aynı bollukları üretecek başka teoriler bilmiyoruz. bu yüzden, büyük patlama en sağlam bilimsel teoridir.

    ekleme: big bang teorisi, bir teori değil, bilimsel bir teoridir.
    bilimsel teoriler gözlemlere, deneylere ve toplanan gerçeklere dayanan kapsamlı açıklamalardır ve güvenilir olarak kabul edilene kadar tekrar test edilmiş ve test ediliyor demektir.

    bir şey teoriyse hakikat değildir” diye yaygın bir küçümseme ifadesi var.
    önce şunu açıkça belirtmekte fayda var: bilim insanları, hakikate doğrudan ulaşmanın değil, hakikate yaklaşmanın mümkün olduğunu bilirler.
    evet, özellikle modern bilim, her şeyin bilinebileceğini umar ancak bu yolla hakikate yaklaşmanın sonsuz bir çaba olacağını da bilir. hakikati bilmeye çalışırken, her zaman bilmediğimiz şeyler karşımıza çıkacaktır. o yüzden bu yol bitmez. işin felsefesi bu.

    ”teori kanıtlanırsa yasa olur.” bilimde böyle bir şey yok. kim uydurmuşsa artık. teori, kanıt ve yasanın birbiriyle bilimsel manadaki ilişkisi, bu cümlenin iddia ettiğinden çok daha farklı oysaki, teoriler sınanmak isterler. öyle yuvarlak laflar etmezler. hatta bir teorinin kestirim aralıkları ne kadar darsa teori o kadar kendine güveniyor demektir.
  • evrendeki nesnelerin birbirinden uzaklaşmasının (ya da mesafelerinin değişmesinin) yıldız/galaksi hareketleri ve seyrelen yerçekimsel etkilerden olduğunu düşünüyorum.

    ayın dünyadan uzaklaşmasını evrenin genişlemesine bağlayamayız mesela. ya da iki ayrı yıldız birbirlerinden uzaklaştığı kadar yakınlaşabilirler de, ki galaksilerde bile yaşanıyordur.