şükela:  tümü | bugün
  • bir stanislaw lem saheseri. iki mucit robotun basindan gecen maceralari masal tarzinda anlatir. kelime oyunlari, felsefi ve bilimsel gondermeler, (robot) prensesler, ejderhalarla dolu masallardir bunlar.

    not: ingilizce cevirisini okudugumdan basligi ingilizce girmisim. lehcesi cyberiada. turkcesi iletisim yayinlarindan cikacakti, ama henuz cikmadi bildigim kadariyla.
  • türkçesi siberya adıyla cem yayınevi'nden çıkan, eğlenceli, bilimli kurgulu, bol zekalı bol nükteli kitap
  • beşinci yolculuk (ek) ya da trurl'un reçetesi bölümünde saygı duruşuna geçilesi bir bürokrasi eleştirisi vardır.

    sonuna bir tane alıntı çakıp gerisini müsaadenizle özet geçeceğim:

    --- spoiler ---
    hiçbir şeyden korkmayan, tasası, kuralı, okulu olmayan, her şeyiyle mükemmel bir makineye sahip steelypipler'in gezegeninden geçiyordur baş kahramanlarımızdan biri.

    başlarındaki akla hayale gelmeyecek her türlü belayı şimdiye kadar makine sayesinde def eden bu ırk, bir gün gelip tepeye konan ve hiçbir şey yapmadığı halde kendilerini feci rahatsız eden yaratıktan kurtulamazlar. korkutucukromlar, hayalet ajan, sibersarmaşık-gerilla ve hatta çorbasını yapmak için okyanus gerektiren boyutlarda mantar yaratan radyoaktif patlamalı megalomekanizmalarla bile yok edemezler.

    olayın geçmişini dinleyen kahramanımız bunlar bile başaramadı ise daha arkaik, arşivsel, yasal ve dolayısı ile sadistik yöntemlere başvurma zamanının geldiğini anlar. ihityaç duyulacak her şey: kağıt, mürekkep, stampa, mühür için balmumu, vb eşyalardan ibaret olacaktır. sonu gelmeyen yazışmalar; mektup, bildiri, talimat, ihtar, vs gidip gelir. bu süreç içinde rahatsız edici şey günden güne küçülerek yok olur.

    bütün bunların nasıl işe yaradığına bir türlü akıl sır erdiremeyen steelypipler'a kahramanımızın cevabı ise: "temel olarak dostlarım, her şey oldukça basitti: ilk talimatı kabul edip imzayı attığı anda iş bitti. bu iş için özel bir makine kullandım, büyük "b" harf ile başlayan makineyi. evrenin doğası gereği kimse onunla başa çıkamaz!"

    giderken bütün ofis gereçlerini de yok ediyor bu arada. "sizi de yiyip bitirmesin!" diyerek...
    --- spoiler ---
  • hikaye içinde hikaye, rüya içinde rüya geçişleri, nukteli dili ve masalsı havasıyla, kendine özgü evren tarihi ve önce robotlar mi geldi protein temelli soluk benizliler mi dini tartışmaları ile, bürokrasi, siyaset, yönetim biçimleri, ortak bilinç ve bilimkurgu olan olmayan her konuda şahane espirili tespitleriyle, ejderhalari da tek bir makinadan oluşmuş gezegeni de, kare güneşe sahip evrenin en gelişmiş uygarlığı da olan şahane bir öyküler toplaması.

    şiir yazan, hikaye anlatan makinalar, cimri krallar bir yana, o kadar çok kafa açan ilginç fikir var ki bir yandan masalsı diliyle fizik kurallarını bosverip fantastige kaçar gibi oluyor derken bambaşka bir noktadan bilimselligi fena yakalıyor.