şükela:  tümü | bugün
  • belli bir standart gerekiyor ama bir şey başarmak için mutlaka einstein iq suna gerek yok.
  • doğuştan zeki olmak diye bir konu yoktur. genetik olarak tüm normal insanlar aynı sayıda beyin hücresiyle doğar. zeka çalıştırılarak gelişir. genetik olarak süper-zeka olmak diye bir konu sıradışı mutasyonlardan kaynaklıdır. hücrelerina rasında kurduğu ağın gelişmiş olması öğrenme, beslenme, çalışma ile alakalıdır.
  • siz, çok ve doğru çalışan ile zekasını başarılı kullananı kıyaslıyorsunuz. zira kimse sokaktaki bir sarhoşun geçmişte çok çalışıpta başarısız olduğunu, zekasının beyninde sorular yaratıpta iş yapmasına engel olup olmadığını umursamaz.
  • çok zekiysen üniversiteye kadar çalışmadan geçersin. ama hatırı sayılır bir üniversitenin hatırı sayılır bir bölümünü çalışmadan bitiremezsin.

    iş hayatında adayların arasından çok çalışmış, daha tecrübeli olanı seçerim.
  • hangi ülkede?

    zeki olmak çok iyi. milletin çalışarak yaptığını sen kendiliğinden yapıyorsun. ama... bizim ülkede bu ikisi de bir halt yapamaz.

    kim torpilli ise maçı o alır.
  • doğuştan zeki olmak hiçbir işe yaramaz. ateşin yakıtı nasıl odunsa, aklın yakıtıda bilgidir. bilgi ile kuşanmamış bir akılla ancak köylü kurnazı olabilirsiniz.

    zeki değilsenizde disiplinle ve bilgiyle kendinizi donatarak mevcut biyolojik donanımınızı değiştiribilir, ortalamanın çok üstü olabilirsiniz.
  • farklı durumlarda farklı etki yaratabilecek durumlardır. zekâ anlama, uyum sağlama kabiliyetiyle ilgilidir. genetik etkenler önemlidir. bununla beraber bulunduğunuz sosyal ve fiziksel çevre sahip olduğunuz zeka potansiyelinin ne kadarını kuvvetten fiiliyata çıkaracağınızı etkiler.

    dezavantajlı bir sosyal çevrede büyüyen çocuk zeki olsa bile bunu hayatını geliştirecek şekilde kullanabilme olanağına hiç bir zaman ulaşamayabilir. ortalama zekada ve uygun çevre koşullarında büyüyen çocuk eğer bir de çalışkansa zeki ama gariban çocuktan daha avantajlı bir hayat sürecektir. bununla beraber uygun sosyo ekonomik koşullarda büyüyen, ailesi tarafından ilgilenilen ve zeki olan bir çocuk çok daha başarılı olacaktır.

    yine de insan olmayı ve zekayı, çalışkanlığı, iyi bir hayat sürmeyi nasıl tanımladığınız da önemli. zekâ önemlidir ancak her şey değildir. insan saf akıldan ibaret değildir. insan aynı zamanda ahlak ilkelerine sahip olması gereken varlıktır. saf akıl sahibi olmayı insan olmak için yeter sebep olarak görürseniz, milyonlarca insanın toplama kamplarında yakılmasını, petrol için yine milyonlarca insanın öldürülmesini gayet güzel planlayabilirsiniz.

    sonuç olarak iyi bir hayata sahip olmak için; zeka, çalışkanlık, yeter derecede destek olabilecek sosyal bir çevre ve güzel ahlak sahibi olmak en önemlisidir.
  • aklıma aziz sancar'ın "bizi birbirimizden ayıran emektir, ben çok çalışmaya inanıyorum" sözünü getiren kıyastır. çaba yeteneği her zaman aşar.
  • hayatta başarılı olmayı sadece zeki ve/veya çalışkan olmaya bağlamak bence çok doğru değil. başarı denen şey kontrolümüz altında olan ve olmayan bir çok faktöre bağlı maalesef.
  • gözden kaçan çok nokta var... zeka ile çalışkanlık bağlantılıdır. zeki insan merak sahibi olduğu için çalışır. çalışkan insan ise zeki insandan farklı olarak güdülenme de zorluk yaşar ve ancak bir çıkarı varsa çalışır. yana çekilin kahvenizi alın, uzun uzun bilimsel kaynaklarla açıklıyorum.

    "çalışkan insan başarır" miti yanlış mıdır? bilimsel verilere bakalım:
    kısa cevap; evet çalışkan insan başarır. nörolojik çalışmalar siz bir konuyla ilgilendikçe yeni nöron ağları oluşturduğunu ve o konuda uzmanlaştığınızı gösteriyor ki buna nöroplastisite diyoruz. hebb kuralı olarak da biliniyor.
    ileri okuma için referans: çalıştıkça beynimiz gelişir

    çalışkan ve zeki insanların beyin yapısı nasıl?
    çalışkan insanlarda bir konu üstünde gayret sarfedildiğinde gelişen kısım akışkan zeka olur. zeki insanda ise gelişmeye açık nöron miktarı daha yüksek ki bunun sebebi de kristalize zeka olarak açıklanır. bu yüzden bir konuda daha rahat şekilde uzmanlaşabilirler. akışkan ve kristalize zeka hakkında

    yüksek iqlu bireylerin beyin yapısı
    yine zekanın çalışarak geliştiğini araştıran üstteki çalışma da şöyle demiş: "büyük nöronlar temporal lob'da hızlı sinyaller üretilmesine, bu da verilerin daha hızlı işlenmesine neden olur." anlattığımız gibi bu insanlar daha hızlı öğrenir.

    improving fluid intelligence with training on working memory makale
    bir diğer makalede ise kişileri önce belli konularda çalıştırıp, gelişmelerini izliyorlar. sonuçta zeka puanlarında artış görülüyor. ardından başka alakasız bir iş yaptırdıklarında, o işte de başarıları, kısaca akışkan zekalarının arttığı gözlemleniyor.

    sosyal çevrenin önemi nedir?
    çalışırken güdülenmemiz bulunduğumuz ortamla da ilişkilidir. bu kural çok nadir bozulur. örneğin kötü bir okulda okuyorsunuz diyelim, sosyal bir varlık olarak çevrenize uyum sağlar ve onlar az çalışıyorsa siz de az çalışırsınız ama zeki insan burada daha fazla fark yaratır ve ne olursa olsun yukarıları çıkmaya başlar ama o bile potansiyelini tam kullanamaz! tam kullanabilmesi için çevresini değiştirmesi gerekir.

    mesele doğru ortamda bulunabilmektir. zeki değil ama çalışkansanız bulunduğunuz ortamdan sıyrılıp daha iyi bir çevreye geçmelisiniz. şöyle ilgili bir çalışma mevcut:
    sosyal çevre zekayı nasıl etkiler? makale

    buna en iyi örnek bence 19 yy almanyasındaki yaşananlar. öyle bir ortam düşünün ki einstein, planck, de brogile, heisenberg ve unuttuğum onlarca değerli bilim adamı yakın çevrede çalışırdı. bunlar belki zeki, belki çalışkan ama zeki olma ihtimalleri daha yüksek ve çevre etkisiyle devamlı güdülenmişlerdir. böylece kuantum meaniği postulatları, izafiyet teorisi ve ışık hakkında bir çok gelişme yaşanmıştır.
    fazla iq patlaması

    bu sadece fen bilim alanında değil, psikoloji gibi sosyal bilim alanında da böyledir. örneğin psikanaliz gelişirken, viyana konferanslarında ünlü psikiyatrların birbiriyle iletişimde olduğunu görürüz. sigmund freud başta olmak üzere carl jung, alfred adler, melanie klein, sandor ferenczi... hepsi bir aradadır. ilgili foto:
    psikanalistler
    daha büyük bir aile resimi için: psikanalistler bir arada

    istatistiksel olarak bakıldığında zeki insanların iyi eğitimli üst düzey insanların yanında bulunma ihtimali daha yüksektir. altta bununla ilgili güzel bir görsel var, buna çan eğrisi diyoruz. iq'su ortalama insanların daha geniş bir yer kapladığı ortadadır, oysa ki zeka seviyeniz arttıkça (sağa doğru) daha az insanın bulunduğu bir bölgeye kayarsınız.
    çan eğrisinde iq'nun dağılımı

    sonuç
    çalışarak başarılı olma oranı zeka ile başarılı olma oranına göre çok daha düşüktür belki %20 denebilir. çünkü zeki bireylere göre daha zor güdülenirler ve daha fazla çalışmaları gerekir, burada da etkin mekanizma sosyal çevredir ama çalışarak akşıkan zekanızı kesin olarak arttırabilir ve bulunduğunuz sosyal çevreden daha iyisine taşınabilirsiniz. bununla ilgili ekşi şeylerde bir yazım yayınlanmıştı; "mesele özel olduğunu düşünmek değil, bir amaç uğruna devamlı çalışmaktır, aksi halde kendinizi özel görürken, sıradan bir insana dönüşürsünüz:
    (bkz: kendinin sıradan biri olduğunu fark etmek/#104828630)

    son söz olarak iyi tarafından bakın, iq değil de çalışarak bir şeylere başardıysanız zeki insanlardan daha özelsiniz anlamına gelir.

    edit: imla hataları, resim ve fotoğraflar düzeltildi.