şükela:  tümü | bugün
  • düşünce bozukluğu, düşünce süreci ve içeriğinde görülen sapmaların tümünü

    adlandıran genel bir kavramdır. bu anlamda, sözcüklerin ve kavramların bir araya

    getirilmesindeki yetersizlikleri tanımlayan düşünce süreci bozukluğu ile sanrılar ve

    obsesyonlar gibi düşünce içeriğine ilişkin sapmalar, düşünce bozukluğu kavramı

    içinde yer alırlar. düşünce bozukluklarının, sadece çevreye uyumu bozan ılımlı türleri

    yanında, formel düşünce yasalarına ya da mevcut dış gerçekliğe tamamen aykırı

    özellikler gösteren türleri de vardır.

    düşünce bozukluğu kavramının felsefi ve bilimsel bir açıdan değerlendirilişi, çeşitli

    tarihsel aşamalardan geçmiştir. 17. yüzyılda sanrıların yanlışlığının akıl yürütme

    biçiminden değil, öncüllerin yanlışlığından kaynaklandığı düşünülmüş, 19. yüzyılda

    ise yanlış inanç kavramı ön plana geçmiştir. alman felsefeci ve psikiyatr karl jaspers'

    de bu görüşün izini sürmüş ve sanrılara ilişkin olarak günümüzde egemen olan

    görüşü etkilemiştir. günümüzde sanrılar konusunda egemen olan iki kuram,

    güdülenme kuramı ve duyusal yetersizlik kuramıdır.

    güdülenme kuramına göre hastalar, ruhsal nedenlerle sanrı oluşturmaya zor

    ianmakta, duyusal yetersizlik kuramına göreyse normal dışı yaşantıları açıklama

    gereksinimiyle sanrılar oluşturulmaktadır. sanrılardaki formel mantık hataları ise

    bellek sistemindeki birtakım sorunlarla açıklanmaya çalışılmaktadır. düşünmenin bir

    zihinsel yeti olması dolayısıyla bilinç, algı, bellek ve duygulanım gibi diğer zihinsel

    yetilerden ayrı tutulamayacağı açıktır. kişideki psikopatolojinin şiddetiyle bağlantılı

    olarak ılımlıdan ağıra dek değişen düzeylerde düşünce bozuklukları ortaya

    çıkabilmektedir.
  • (bkz: şizofreni)
  • popüler kültürle, hatta edebiyat dünyasıyla psikiyatri literatürü arasında varsanı-halüsinasyon ile sanrı-hezeyan-delüzyon-delusion birliğini bir türlü sağlayamadık. yakın kavramlar ama psikiyatride varsanı terimini algı bozukluğu için, sanrı terimini düşünce bozukluğu için kullanıyorlar.

    "söylenmemiş ve düşünülmemiş hiçbir şey yoktur." eskiden şizofreni göstergesi sanrı sayılan "gayrimümkün gayri varit (olmamış)" sanrı yani düşünce bozulması, zamanla yeni yorumlar ve yeni teknolojiyle "mümkün - gayri varit" halini alıyor.

    (bkz: varsanı/@ibisile)
    (bkz: sanrı/@ibisile)
    (bkz: gökyüzü altında söylenmemiş söz yoktur)
    (bkz: aşırı değer verilmiş düşünce)
    (bkz: saplantı), obsesyon, evham
    (bkz: psikiyatri/@ibisile)