şükela:  tümü | bugün
  • çünkü onlar;
    kararlarindan emin olduklari için
    dostlarini uzak tuttular.
    kendilerine baglamak ve kazanmak için de
    düsmanlarini yakinlastirdilar.
    yakinlastirilan düsman dost olmadi
    ama uzaklastirilan dost düsman oldu.
    herkes düsman safinda birlesince
    yikilmalari mukadder oldu...

    sözlerinin sahibidir, "ebu(eba) müslüm horasani" olarak da anilir.
  • serdar ve hakim olup, horasan’daki dini ve siyasi hareketin başına geçerek, emevileri deviren ve abbasileri tahta çıkaran komutan. soyu, nereli olduğu ve nasıl yetiştiği hakkında kesin bilgi yoktur. sikkelerinde adı abdurrahman bin müslim olarak zikredilir. bir rivayete göre isfehan’da 719 (h. 100) yılında doğdu. gençliğinde at uşaklığı yapmaktayken, kufe eşrafından bir aralık horasan’a gelmiş bulunan, icl boyundan idris bin ma’kil ile kardeşi isa’nın hizmetine girmişti. fırsatlardan faydalanmasını bilen bir delikanlı oluşu kendisinin yeni efendileri tarafından takdir edilmesine ve yetişmesi konusunda ihtimam gösterilmesine yol açtı. daha o zamanlarda haşimilerin dostu olması itibarını arttırmıştı.

    http://www.naksibendi.org/images/ebu_muslim2.jpg
  • az önce öztürkler.com denilen ve irkçılığı traji-komik hale getirip ortaliğa salan sitede "büyük türk büyükleri" sınıfına sokulup adina övgüler dizildiğini görünce, bugün bile hala türkler, araplar, yemen'li zeydiler ve iran'lilar arasinda yüzyillardir devam eden "ebu müslim bizdendir" kavgasini düşündüm. ebu müslim'in türk olduğu iddiasini bir kalemde geçelim. 700'lü yillarin ikinci çeyreğinde müslüman bir türk'ün halifeleri değiştirecek bir güce ulaşmasi konusundaki komik iddialar hakkinda çok konuşmaya gerek yok. ebu müslim'ün onikinci imam'la birlikte yeryüzüne ineceği, mehdi'nin veziri olacağı, dünyayı yöneteceği yönündeki söylenceler daha ilginç. nakşilerin ve çeşitli cemaatlerin hakkinda uydurdugu menkibelere ise hiç girmeyelim. ama müsbil'in sogd ve türk kabilelerinin şehirleşmiş kesimlerini şamanist bir islam yorumuyla islama ikna etmesi ve emevi hükümranliğina muhalif tüm kesimleri kendi etrafinda toparlamakta gösterdiği beceriden sözetmek gerek.

    neyse, ebu müslim'in hikayesi gerçekten çok karisik ve çarpici. evet soyu ve yetiştiği yer hakkinda kesin bir bilgi bulunmuyor ama iran kökenli, şii bir mevali olduğu biliniyor. ali ve ebu talip, abbas ailelerinden gelen "peygamber soyu"nun kirimdan ve isyanladan kaçarak horasan bölgesinde gizlice saklandiği ve muhaliflerin yatağı bu bölgede bu soydan gelen ebu ibrahim ve idris aileleri çevresinde yetiştiğini biliyoruz. 715-720 arasinda doğduğunü ve nizamülmülk'ün verdiği bilgiye göre 755 yilinda öldürüldüğünü de biliyoruz. mevali bir köle olarak ibrahim tarafindan kardeşi isa'ya hediye edildiği de biliniyor. bundan sonrasi müthiş bir örgütçünün, epi topu 20 yillik bir süreçte hem güçlü bir siyasi lidere ve hem de dini bir efsaneye dönüşme hikayesi. emevilerin horasan valisinden abbasi'leri iktidara taşiyan, yari bağımsız kent devletlerinden oluşan bir bölgeyi, bölgenin tudunlari ve kent valileriyle uzlaşarak ve ticaret sinifiyla elele vererek merkezi bir devlet, imparatorluk yolunu sokan adam... vakit olduğu zaman biraz daha detayli bir seyler yazmayi umarak "ah felek ne yapmam gerek hayat berbat" diyerek gidelim..
  • "ebu muslim gelmeseydi cihana eşekler de çağırırdı mervana."
  • türkleri müslümanlaştıran eski zerdüşt.
  • emevi iktidarına karşı isyanın önderlerinden, merv doğumlu siyaset adamı. fars asıllı olduğu söylensede kökeni tam olarak bilinmiyor fakat bir mevali olduğu kesin. çocukluğunu emevi aleyhtarlarının merkezi kufe'de geçirmiş olmanın etkisiyle emevilere karşı bir tutum takındı. abbasi propagandasının önemli şehirlerinden olan horasan'da faaliyetlerine başladı. emevilere karşı gerekli gücü oluşturduğu 747'de resmen isyan hareketini başlattı. isyancı unsurlar mevaliler, ali taraftarları, çoğunlukla iran köylüleri ve emevi yönetiminden bıkanlardı. bu gruplar horasan'da ebu müslim önderliğinde birleşti. emevilerin son horasan valisi nasr bin seyyar ile süren çatışmalar sonucu ebu müslim horasan'ı aldı. emevi hakimiyetinin yıkıldığı horasan'da ebu'l-abbas abdu'l-lah* kendini halife ilan etti ve ebu müslim'i horasan valiliğine atadı.

    horasan'da isyanları bastırıp hakimiyetini sağlamlaştıran ebu müslim, komutanı ziya bin salih'i çin ordularına karşı talas'a yolladı(bkz: talas savaşı). bu sırada halife seffah ölmüş ve yerine ebu cafer el mansur halife olmuştu. el-mansur, ebu müslim'in gücünden çekindiği için ona karşıydı. fakat ebu müslim, şam'da halifelik iddiasıyla isyan eden abdullah bin ali'ye karşı sefer düzenlemiş ve el-mansur'un hilafetini meşrulaştırmıştı. ebu müslim'in bu isyanı bastırmasıyla daha da kuvvetlendiğini düşünen el-mansur, onu ortadan kaldırmaya karar verdi. 755'te saraya çağrılan ebu müslim daha önceden yerleştirilen adamlar tarafından öldürüldü. cesedi dicle'ye atıldı.

    saltanatın emevilerden abbasilere geçişinde önemli rol oynayan, hem talas savaşı hem de horasan'daki imar faaliyetleriyle türk ve diğer unsurların* sevgisini kazanan ebu müslim'in hayatı birçok destan ve söylenceye konu olmuştur. hala daha türk, iran ve arap olduğu yönündeki tartışmalar bu halklar üzerindeki etkisini ve ne kadar sahiplenildiğinin bir göstergesi.
  • kırsalda çok değerli ve olumlu bir insan sıfatıdır. "islam çocuğu" gibi olan çeviri anlamı zaten kastedilenle aynı: insan evladı demeye geliyor. güvenilir demeye geliyor.

    düzelti: benim aklıma çocuk yattıydı, ama öncelikle babası anlamı varmış. o zaman benim insan evladı olur "insan babası", müslüman babası. müslüman eriştiren. kırsal kullanımın insan evladı ve güvenilir titreşimleri devam ediyor.

    (bkz: ibn/@ibisile)