şükela:  tümü | bugün
  • unutulmaya yüz tutmuş demek isterdim ama malesef unutulmuş klasik türk sanatlarından biri olan edirnekârı sanatının başlıca renklerinden biri olan al rengidir. duvarlara, tavanlara, bir çok ahşap eşya ve kumaşlara yapılan motif ve desenlere can verirmiş. eskiden bitki kökünden üretilen edirne kırmızısı, günümüzde modern yöntemler ile üretilebilmektedir. batıda rouge d’andrinople olarak anılan bu rengi dijital dünyaya taşımak için gereken kodlar şöyledir:

    hexadecimal : #a91101
    rgb: (r:169, g:17, b:1)
    cmjn: (c:0, m:90, j:99, n:34)
    hsl: (h:6°, s:99%, l:33%)
  • avrupa' da türk kırmızısı olarak bilinen bu rengin, edirneli ustaların uzmanlığıyla sonradan bu ismi aldığı düşünülüyor. fakat hala bazı kaynaklarda türk kırmızısı tabiri de kullanılıyor. döneminde(ilk kez 15. yüzyılda kullanılmaya başlanmış) çok zahmetli elde edilen bir renk olmasının yanı sıra sırrını çözene ödüllerin verildiği şeklinde ifadeler yer alıyor.

    fransa'da yayımlanan histoire d'entreprises dergisi, "edirne kırmızısı: bir endüstriyel casusluk hikayesi" başlıklı makalesinin bir bölümünün çevirisinden alıntı;

    “18' inci yüzyılda türk pamuklu ürünleri son derece ünlü olup ve doğu tekstil sanayi içinde önde gelmekteydi. o yıllarda pamukla olan uyumu ve göz alıcı rengi nedeniyle epey tercih edilen bir renk olan edirne kırmızısı, tekstilcilerin de bir hayli dikkatini çekiyor. kaliteli kumaşlara kolaylıkla ulaşabilen firmalar, onca uğraşa rağmen bu rengi bir türlü elde edemiyor.
    dokumada kaliteyi ve en güzel renkleri yakalayabilme amacıyla edirne kırmızısı' nın sırrı büyük bir titizlikle saklanıyor. ta ki fransızlar izmir'deki kuru temizlemeci rumları parayla tutana kadar...
    bunlardan biri, robert dugard'dı. kraliyete çalışan bir dokumacı olarak çalışan dugard, özel izinle 1747'de fransa'da 'edirne işi' denen bir üretimi gerçekleştirmek üzere imalathane kuruyor. on yıl boyunca da bu sırrın yurt dışına sızmasını engellemek ve çok sayıda işçi istihdam etmek kaydıyla üretim ve ticaret hakkını alıyor. dugard, ortağı pierre dharistoy' la birlikte hayli gizli biçimde bu dokuma renginin üretimini sürdürüyor. hatta bu ortaklar, rengi, üzerinde şirket mührü bulunan gizli tuş bölmeli bir kapta tutarak diğer tekstilci ve boyacılardan gizliyor.”