şükela:  tümü | bugün
7 entry daha
  • karakter sözünün ilk anlamı, bir şeyi ya da kişiyi başka bir şeyden ya da kişiden ayıran özelliklerin toplamı, bileşkesidir. bir kişinin karakteri, güvenilir, kaypak, yalancı, neşeli, durgun vb. hallerinin değerlendirilmesi sonucu ortaya çıkar. yani tüm kişilik özelliklerini içinde barındıran bir ifade karakter. canlılar sözkonusu olduğunda daha ziyade soyut özellikleri, mizacı akla getirir. bu genel bakışa, doğuştan gelen yetenekler, sonradan edinilmiş beceriler, insanlarda oluşmuş izlenimlerin tamamı dahildir. bu nedenle örneğin karaktersiz insan sözü bende ölmüş bir kişiden bahsedildiği izlenimini doğuruyor. yani karaktersiz olma hali eşittir ölü olmak.fena bir ifade de değil bence.

    elbette karaktersizlik ve karaktersiz insan sözleriyle kastedilenin ne olduğunu anlıyorum. kaypak, ikiyüzlü, içine konduğun kabın şekline giren insanları ve bunların içinde bulundukları hali anlatmak için bir tür joker kelime oldu karaktersizlik. ama sıkışınca kavram uydurmak iyi bir şey değildir, özellikle de kelimenin kökeni yabancı bir dile dayanıyorsa. eski yunancadan, latinceden fransızcaya ve ingilizceye geçmiş bir kelime karakter. ortaçağ'da kullanıldığı haliyle ayırt edici işaret, ruhtaki iz, belirti gibi bir anlamı var.

    ne olmuş kelimeyi yabancı bir dilden aldıysak, yerelleştikten sonra anlamı değişebilir falan diyenler teorik olarak doğru söylemiş olurlar ama bu örnekte yanlış bir bakış açısı çünkü kelimenin yerelleşmiş anlamı da ayırt edici nitelik, bireyin kendine özgü yapısı gibi soyut ve genel bir anlam barındırıyor.

    tdk karaktersizlik kelimesi için ömer seyfettin'den bir alıntıyla örneklendirerek "güvenilir karakteri olmama durumu" demiş. çelişkili olan da bu zaten. güvenilir olmamak zaten karakterin kapsadığı bir durum. "karaktersiz bir karakterin var" demekle aynı kapıya çıkıyor.

    örneğin haysiyetsizlik, onursuzluk, şerefsizlik gibi derdini anlatan, ağza oturan, güzel kelimeler varken neden karaktersizlik diye bir kelime icat olmuş dolaşıma girip yerleşmiş onu anlayamadım. anlayamamamın bir nedeni de karaktersiz sözünün örneğin ingilizcede nesneler için kullanılıyor olması. "şu sitelere bak. birbirinin aynı beton cetveller gibi yan yana dikilmiş karaktersiz evler topluluğu", dediğimiz zaman cuk oturuyor. ama insanlık halleri için kullanılınca anlamsız bir hal alıyor.

    bu kelimenin "insan bile olamamış, odun bu odun" gibi bir benzetme yapmak için kullanılıyor olması ihtimalini de düşündüm. bu durum, yanı başında barajdan su getiren, tıkır tıkır işleyen tesisat varken, dağın arkasındaki çaydan kovayla su getirmeye çalışan birinin gereksiz çabasını düşündürüyor. böyle işte.
30 entry daha