şükela:  tümü | bugün
23 entry daha
  • bir protozoon olan toxoplasma gondii’nin neden olduğu bir enfeksiyondur. toxoplasmosis doğumdan önce enfekte olan bebeklerde (annelerinin gebelik sırasında enfeksiyona yakalanmaları nedeniyle) ve bağışıklık sistemi zayıf kişilerde ciddi hastalık tablosu şekillendirir.

    gelelim toxoplasmosis ile ilgili akla gelen sorulara (sorular ve cevapları centers for disease control and prevention adlı kurumun kedi sahipleri için önemli bilgiler isimli bilgi notunda çevrilmiştir)

    toxoplasmosis’in yayılmasında kediler nasıl bir rol oynar?
    kediler toxoplasma enfeksiyonuna, enfekte rodentleri, kuşları, diğer küçük hayvanları ya da enfekte bir kedinin dışkısıyla kontamine olmuş herhangi bir şeyi yiyerek yakalanırlar. enfekte olduktan 2 hafta sonra dışkılarıyla parazite ait ookistleri yaymaya başlarlar. ookistler kedi dışkısıyla dışarı atıldıktan bir ya da iki gün sonra enfektif hale gelirler. ookistler dış ortamda aylarca yaşayabilir ve toprağı, suyu, meyve – sebzeleri, çocuk bahçelerindeki kum havuzlarını, meraları, kedi kumlarını, kısaca kedilerin dışkılayabileceği her yeri enfekte ederler.

    insanlar toxoplasma enfeksiyonuna nasıl yakalanırlar?
    - enfekte kedi dışkısıyla kontamine gıdaları, suları ya da kazara toprağı tüketerek.
    - toxoplasma ile enfekte hayvanların (özellikle domuz, koyun ya da geyik) etini çiğ ya da az pişmiş tüketerek.
    - eğer anne gebeliği sırasında toxoplasma ile enfekte olmuşsa doğmamış çocuğuna etkenleri bulaştırarak.

    toxoplasmosis’in semptomları nelerdir?
    sağlıklı bağışıklık sistemine sahip bireylerde:çoğu insan toxoplasma ile enfekte olduğunu bilmez. hastalık çok hafif seyreder. bazı kişiler birkaç hafta süren kas ağrıları ve büyüyen lenf nodülleri nedeniyle nezle olduklarını düşünürler. nadiren göz hastalığı şekillenir. bazı kişilerde ise hiçbir semptom şekillenmez.

    zayıf immun sisteme sahip bireylerde: ciddi semptomlar ortaya çıkabilmektedir. hiv enfeksiyonuna sahip bireylerde en sık karşılaşılan semptomlar başağrısı, ateş, kafa karışıklığıdır. diğer semptomlar ise nöbetler, zayıf koordinasyon, mide bulantısı ve kusmadır.

    doğumdan önce enfekte olan bebeklerin çoğu doğumda herhangi bir semptom göstermez. bununla birlikte pek çoğunda ilerleyen yaşlarda görme kaybı, zihinsel gerilik ve nöbet gibi semptomlar gelişebilir.

    kendimi toxoplasmosis’den nasıl korurum?
    - kedinizin kumunu günlük değiştirin. ookistlerin enfektif hale gelmesi bir günden fazla sürer.
    - eğer gebe ya da zayıf bağışıklık sistemine sahipseniz, başka birinin kedi kumunu değiştirmesini sağlayın. bu mümkün değilse tek kullanımlık eldivenler giyin ve elinizi yıkayın.
    - evin dışına koyduğunuz kedi tuvaletinin üzerini kedinizin dışkılamayacağı zamanlarda kapatınız (enfekte herhangi bir kedinin dışkılamasını önlemek için).
    - sokak kedileri ve özellikle yavrularından sakınınız. genç kediler dışkılarıyla daha fazla ookist saçarlar.
    - çiğ et tüketmeyiniz. etin iç sıcaklığının 75 °c’ye ulaşmasını sağlayın.
    - çiğ etle temas eden bütün mutfak malzemelerini (bıçaklar ve kesme tahtası gibi) yıkayınız.
    - eğer zayıf bağışıklık sistemine sahipseniz, bir hekime başvurup durumunuzu anlatmanız ve toxoplasma ile enfekte olup olmadığınızı tespit etmek için kan testi yaptırmanız büyük önem taşımaktadır.

    kedimi toxoplasmosis’den nasıl korurum?
    kedinizi toxoplasmosis’den korumanız aynı zamanda kendinizi de korumanıza yardımcı olur.
    - kedinizi ticari kuru ya da konserve mamalarla besleyin.
    - kedileri asla çiğ etle beslemeyin. bu et toxoplasma enfeksiyonunun kaynağı olabilir.
    - ev kedilerini evde tutun. böylece küçük hayvanları (fare gibi) yiyerek enfekte olmasını engelleyebilirsiniz.

    kedi beslemekten vazgeçmeli miyim?
    hayır, kedi beslemekten vazgeçmek zorunda değilsiniz. kediye sahip olmak hasta olacağınız anlamına gelmez. aynı zamanda enfekte kediye dokunmanız da parazitle temas edeceğiniz anlamına gelmez, çünkü kediler paraziti kıllarında taşımazlar. ek olarak evlerde beslenen kediler avlanamazlar ve toxoplasma ile enfekte çiğ et yiyemezler. fakat yine de hamileyseniz, gebe kalmayı planlıyorsanız ya da zayıf bir immun sisteme sahipseniz, kendinizi enfeksiyondan korumanız büyük önem taşımaktadır.

    toxoplasmosis tedavi edilebilir mi?
    evet. toxoplasmosis için tedavi vardır. sağlıklı bireylerde birkaç haftadan birkaç aya kadar değişen sürelerde hafif semptomlar görülür ve tedaviye ihtiyaç duymadan enfeksiyon atlatılır. bununla birlikte toxoplasmosis’e bağlı göz hastalığı şekillenen sağlıklı bireylere tedavi tavsiye edilmektedir.

    gebeliği sırasında enfekte olan kadınlar, doğmamış bebeklerini de toxoplasmosis’den koruyabilen ilaçlarla sağaltılabilmektedir. anne ve bebek gebelik süresince ve bebek doğduktan sonra yakından takip edilmelidir.

    kaynak: http://www.cdc.gov/parasites/toxoplasmosis/
88 entry daha