şükela:  tümü | bugün
4 entry daha
  • prof.dr. şaban teoman duralı'nın sorun çağının anatomisi ya da çağımızın felsefece teşrihi olarak adlandırılan derleme yazılarının ve kendisi ile yapılan söyleşisinin yeraladığı kitabı yayına hazırlayan ve derleyen mehmet sabri genç'in, kitaba önsöz olarak sözbaşı adı ile yazdığı bölümde bahsettiği, almanyada felsefe ve psikoloji okuyan öğrencilere verdiği konferanslarda anlattığı ve kendisine ait olduğunu söylediği toplumsal psikolojide kullandığı bir örnek.

    amerika'da puma almanya'da dağ aslanı olarak adlandırılan pumalar eli silahlı insandan başka bir şeyden korkmazlarmış ve insana benzer bir çığlık çıkarırlarmış. verilen örnekten gidersek; bir puma 500 metre ötede duran bir tavşanı avlamak istemez, çünkü tavşanın 500 metre daha koşacağını ve toplamdaki bu bir km'yi puma'nın 2000 kalori harcayarak koşacağını ve tavşanı yakaladığında ise 1000 kalori elde edeceğini ve tüm bunları pumanın zekası ve içgüdüsü hesaplayacağını bu yüzden de tavşanı yakalamaya yeltenmeyeceğini belirtir mehmet sabri genç. bir pumanın bir ceylanı avlamak varken bir tavşanı avlamayacağını yazar. bu örneğe göre aslında aptal puma yoktur, aptal insanlar ve toplumlar vardır. mehmet hoca bu örneği toplumsal psikolojide "irade hürlüğü" bağlamında kullanıyor. insanlar irade sahibi oldukları için seçme hürriyetleri ve kabiliyetleri vardır. istediğini seçen insan ve toplumlar ceylan dururken tavşanı seçtiklerinde aptal durumuna düşüyorlar.

    buradan hareketle doğru, ahlâki ve değerli olanı seçmeyen insanlar-toplumlar içgüdüsü ve zekası ile hareket eden ve bir hayvan olan puma kadar tutarlı davranamıyorlar. kendilerine verilen akıl ve irade sahibi olmalarına rağmen insanoğlu bu ayırdedici özelliğini kullanmamaktadır. insanlara şunu bunu yap gibi bir bildirimde ve emirde bulunmak zor, iradeleri ve akılları var. bunu yapabilecek yegane ve kesin gücün din olduğunu söyler mehmet sabri genç.
15 entry daha

hesabın var mı? giriş yap