şükela:  tümü | bugün
16886 entry daha
  • türkiye'ye en çok benzeyen ülkeler

    bugün bir belgeselde sahra çölü'nün 5 bin yıl önce sulak, yeşillik bir bölge olduğunu ve her 20 bin yılda bir yine böyle yeşillik bir bölgeye dönüştüğünü öğrendim. bunun nedeni de dünyanın güneş etrafında dönerken çok ufak da olsa yalpalamasıymış. 20 bin yıl gözümüze uzun bir zaman gibi gelebilir fakat dünya tarihinde elbette kısa bir zaman dilimi. yani böyle bir bilgiyi sonradan bilim insanlarından öğrensek de aslında hızlı bir gelişme evrenin aşamalarına göre. ilk toplayıcı insanlardan günümüze kadar çok uzun bir zaman dilimi geçmiş gibi görünüyor olabilir. şehirler, ülkeler, yönetim biçimleri için uzun bir süre gibi de görünüyor olabilir. fakat olaylar tarih kitaplarındaki gibi yavaş işlemiyor. bizim algıldadığımızdan çok daha hızlı. bunu günümüzde istatistik biliminin, bilgisayar teknolojisiyle birlikte büyümesiyle net bir şekilde görebiliyoruz. bu kadar hızlı hareket eden bir sistemde size benzeyen ülkeleri iyi takip ederek, ne kadarını modelleyeceğinizi, ne kadarını eleyeceğinizi ölçmeniz çok önemli.

    kuralımız sayacağım özelliklerde türkiye'ye en çok benzeyen 4 ülke olacak.

    nüfus

    mısır 87,8 milyon
    almanya 80,7 milyon
    iran 78.0 milyon
    kongo 71.2 milyon

    yüzölçümü

    namibya 824.268
    mozambik 801.590
    şili 756.102
    zambiya752.612

    gini katsayısı

    trinidad tobago
    tunus
    türkmenistan
    uganda

    insani gelişme endeksi

    iran
    venezuela
    sri lanka
    meksika

    gsyih

    endonezya 862 milyar dolar
    hollanda 750 milyar dolar
    isviçre 671 milyar dolar
    suudi arabistan 646 milyar dolar

    enflasyon oranı

    myanmar 11.19
    iran 9.60
    yemen 9.49
    kenya 9.04

    işsizlik oranı

    jamaika 12.90
    moritanya 12.85
    iran 12.70
    brezilya 12.60

    internet kullanıcı sayısı ( ülke nüfusuna oranı)

    vietnam
    ürdün
    grenada
    san marino

    yaşam süresi

    vietnam
    macaristan
    mekedonya
    cezayir

    intihar oranı (100.000)

    mauritius
    doğu timor
    çin
    bangladeş

    ne kadar doğrudur bilmiyorum ama grönland'da intihar oranı 1985 - 2015 yılları arasında çok yüksekmiş. nüfus zaten 50 bin küsürde ama intihar kayası diye bir yerden elemanlar kendisini aşağıya bırakıyormuş. büyülü bir yer olabilir.

    doğum oranı

    el salvador
    azerbaycan
    surinam
    maldivler

    hapishanelerdeki mahkum oranı (100.000)

    dominik cumhuriyeti
    azerbaycan
    kolombiya
    şili

    ufak not; brian bo larsen isimli bir arkadaş danimarka'da tam olarak 22 defa hapishaneden kaçma rekorunu elinde bulunduruyor.

    asker oranı

    iran 523000
    cezayir 520000
    vietnam 482000
    kolombiya 466000

    merak edenler için; çin 2,333,000 milyon aktif. kuzey kore 1,190,000, güney kore 630,000. ayrıca paramiliter ve yedek birliklerle beraber kuzey kore 7,679,000, güney kore 6,604,000.

    okuryazarlık oranı

    şeyseller
    panama
    umman
    kolombiya

    dönelim türkiye'ye

    ilk bakışta göze çarpan ülkeler iran, vietnam ve kolombiya. coğrafi olarak da kıtalarına göre birbirlerinden farklı noktalarda sayılmazlar. böyle bir araştırmada seçenekler ve ülke oranları da artırılırsa, daha net sonuçlara ulaşılabilir. bu ülkeler bizim orta noktamızı oluşturur. sadece gelişmekte olan ülkelere göre değil, bizim için daha tutarlı olabilecek kıstaslara göre hareket edebiliriz. ilk önce bu ülkelerin üstüne çıkmaya çalışırız. sonra diğerlerinin.
    elbette daha fazla seçenek ve ülke ekleyip daha tutarlı bir sonuç elde edebiliriz. bu arada ben seçeneklere bakmadan önce brezilya, arjantin, arabistan, meksika ve portekiz diye düşünmüştüm. *
531 entry daha