şükela:  tümü | bugün
  • "kalitesiz espriler çöplüğüne dönüştürülmemesi gereken başlıklara azami dikkat edilmesi ve (varsa) yöneticilerin bu hususa önem vermesi gerekiyor.
    neticede burası bilgi kaynağı. türkiye'nin gündemine dair söylenemeyen veya bilinemeyenleri topluma doğru anlatabilmeliyiz.
    rica ediyorum, esprilerinizi ve şakalarınızı diğer başlıklara saklayınız."

    - iran ambargosunun delinmesi
    bm güvenlik konseyinde alınan silah, teçhizat, füze, helikopter ve diğer askeri unsur ambargolarının yanı sıra amerika'nın uyguladığı mal ithalinin yasaklanması sonucu ambargo kararının arkasından dolaşılarak çeşitli alışveriş modelleri geliştirildi. abd ve ab dahil olmak üzere bir çok ülke bu ambargoyu defalarca deldi. ancak türkiye'yi ilgilendiren süreci basit olarak şöyle ifade edebilirim.
    iran, ambargodan dolayı petrol ve doğalgazı %20+ ucuza satabileceğini gerekli kişiler aracılığı(zencani, reza vs.) ile gerekli devletlere(türkiye, almanya, rusya, hindistan, çin vs.) iletti.
    tabi bu türkiye için inanılmaz bir fırsattı.
    dünya piyasalarında yaşanan resesyon ve daralma dönemlerinde kriz bizi teğet geçecek sözü boşuna söylenmedi.
    önce sınır ticareti kapsamında esnetme ve genişletme çalışmaları yapıldı. öyle ki hiç alakası olmadığı halde sınır ticaretinde uçakla yapılan ticaret dahi bu kapsama alındı.
    iran'dan aldığımız ucuz petrol ve doğalgazın parasını nasıl ödeyecektik ?
    bankalarda iran adına hesap açılması ve ödemenin bu hesaplara yapılması gerekiyordu. ambargodan dolayı hiç bir banka bu işlemlere yanaşmak istemedi ve bu hesabın açılmasına sadece halkbank onay verdi. veya verdirildi.
    ancak bir sorun vardı. altın kanuni bir karşılık olarak merkez bankasınca kabul edilmiyordu. bankaya gidip bana 2 külçelik hesap aç deseniz de bunun bir karşılığı yoktu.
    merkez bankası devreye girdi ve bu işleme izin verdi.
    -
    burada bir parantez açmak gerekiyor. eğer tv reklamlarında yastık altındaki altınlarınızı getirin ile başlayan bir ibare duyuyorsanız bilin ki piyasaya kayıtsız altın sokulacak, bankacılık ve finans sektörünün gazı alınacaktır.
    hani hep duyarız; "türkiye merkez bankasında 100 küsür milyar dolar döviz var"
    bakın bu likit(merkez bankası rezervi) iran ambargosu öncesinde %1-2 civarlarında altından oluşurdu.
    ambargo döneminden sonra, yanlış hatırlamıyorsam 2011 sonlarında %20'lere ulaşmıştı.
    şimdi bu sözden yola çıkıp her altın çağrısı yapıldığında elinizdeki dövizi bozdurup tl'de bir süre bekledikten sonra ilk resesyon dalgasında tekrar dövize geçmeyin, yatırım tavsiyesi değildir.
    -
    merkez bankasının onayından sonra iran'ın paraları altın olarak halkbank hesaplarında tutuldu.
    bu noktada iki sorun oluştu. küresel finans sistemi ve dolar saf dışı bırakıldı.
    işte filmin koptuğu nokta burasıdır. milyarlarca dolarlık ticaret teriminden "dolar" kelimesini çıkarmak amerika için en büyük sorundur.
    hindistan - dubai - türkiye - rusya - iran arasında inanılmaz bir altın trafiği yaşanmaya başladı. öyle ki almanya bile iran'a bu döngü üzerinden mal satmaya başladı. ve hatta aynı dönemlerde almanya, iran'dan rekor petrol alımlarına başladı.
    hani o büyük resim kursunun ilk dersinde öğretilen kırmızı düğmeye basma eylemi gerçekleşti.
    17-25 aralık'la ilk operasyon başladı. o operasyonda olanlar ile basına yansıyanlar arasında çok fazla farklılıklar var ancak şimdilik o konuya değinmeyelim, gereksiz uzayacak.

    hatırlarsanız full benzin istasyonları vardı. bir anda ortaya çıkıp en ucuz akaryakıtı sattılar ve sessizce kaybolup gittiler. kimindi, ne çabuk bu kadar güçlenip şubeleşti ve nereye kayboldu, bilinmez.
    ancak bilenler ahmedinejad'ı iyi bilirdi. gidiş tarihini de iyi bilirdi..
    her neyse. iran petrolleri ve doğalgazı bir şekilde türkiye'ye satıldı ve ödemesi de hukukun arkasından dolanılarak yapıldı.

    daha sonra bu altın ticareti daha da girift hale geldi. uranyum zenginleştirme konusunda iran ile abd restleşmesi olduğunda panik havası hakim oldu. iran rezerv arttırımına gitti ve iran devleti hazine bonoları türkiye'de epey indirimli satılmaya başladı. 1 milyon euroluk iran devlet bonosunu 750 bin euro vererek satın alıyordunuz. iran devleti size bu parayı 12 ay eşit taksitler halinde 1 milyon euro olarak geri ödüyordu.
    bonolar el altından piyasaya giriyordu, uluslararası ve türk alıcılar bu kağıtları garanti belgesi olarak görüp 12 ay eşit taksitler halinde 1 milyon euro olarak geri alıyordu. halkbank, bu bonoların karşılığı idi.
    iran, türkiye piyasalarında yüksek hacimli ticaret yapmaya başladı ve para akışı hızlandı. halkbank garanti gösterilerek yüksek hacimlerde altın ihracatı yapmaya başladık. petrol istasyonları, türkiye'den %15+ komisyonlu mal ithalatı, iran bonolarının hacminin iki katı değerinde ticari değere dönüşmesi, sınır ticaretinde uçak kargosu, aracılar, alıcılar, altınlar, halkbank'tan cüret alan bankalar, hindistan, dubai derken konu finans sistemi ve dolarsız ticaret zaafını aştı.
    ta ki, abd bunun önüne geçemeyeceğini anlayana kadar. ambargo kaldırıldı ve türkiye ambargo sonrasına hazırlıksız yakalandı.

    - muhtemel sonuçlar
    şu an türkiye'nin yaşadığı tamamen plansız, programsız hareket edilmesinden kaynaklanmaktadır.
    mesela davutoğlu pasifize edilirken göstermelik de olsa bu konuyla ilgili ifade verebilirdi. türk yargısı konuyu inceliyor denebilirdi. hissi veya siyasi olarak bir başbakan'ı görevden almamalısınız. göreve getirme nasıl bir sebep sonuç ilişkisinden dolayı ise görevden alma konusunda da politik manevralar gözetilmelidir.
    ahmedinejad'ın görevden alınışı ve babek zencani manevraları iran'ın bu ambargo olaylarını ne kadar ustaca yoluna koyduğunun bir işaretidir.
    mahkemeden ne sonuç çıkacağını herkes biliyor. türkiye, abd'nin ambargosunu delmiştir. bu işlemlerde halkbank, reza zarrab ve bazı türk bakanları mesul bulunmuştur. buraya erdogan'ı da ekleyeceklerdir.
    peki ne gibi yaptırımlar olabilir ?
    eğer iran'a uranyum geliştirmesi konusunda yardımcı olacak ürünler, silah, füze, savaş helikopteri ve uçak gibi ürünler satmadıysak bm ambargosundan söz etmemize gerek yok. zira bm ambargosunun kapsamı bu minvaldedir.
    karşı karşıya kalacağımız durum abd ambargosunun delinmesi hakkında olacaktır. bazı arkadaşlar 100 milyar dolar gibi rakamlardan bahsetmişler, elbette bu rakamların ciddiye alınır tarafları yok.
    beş milyar dolar altı bir ceza çıkarsa muhtemelen bu para ödenir. ancak çift haneli rakamlarda bir ceza çıkarsa halkbank büyük bir olasılıkla milletbank olarak yoluna devam edecektir.
    ceza, ödenebilir ölçüleri geçerse banka bir başka bankaya devrolur. bu prestij kaybını minimize etmek için 2011'den itibaren bir b planı geliştirilseydi şuan davanın sonucunda çıkacak akçeli cezayı umursamazdık.
    plansızlık..
    halkbank'ın uluslararası para trafikleri, altın ticareti, kuzey ırak petrol paralarının tutulması, iran para trafikleri, dubai/hindistan/avrupa operasyonları ve bilumum küresel finans sistemine verdiği zararlardan ötürü aynı isimle devam etmesi mümkün görünmüyor. muhtemelen feda edilecek.

    gelelim konunun siyasi ayağına.
    zafer çağlayan başrolde olacaktır. nasıl ?
    ismini tam hatırlayamadığım finansal suçlar ve terörün finanse edilmesi gibi konular üzerine abd'de bir birim var. bizim hazine müsteşarlığı gibi bir kurum. yani resmi. bunlar türkiye'ye gelip yapmayın etmeyin dediklerinde zafer çağlayan bankaları "cesur" olmaya davet etmişti. abd bizi ilgilendirmez, bm'ye göre yaptıklarımızda bir sakınca yok gibilerinden bir açıklama yapmıştı.
    keşke "cesur olun" cümlesinden başka bir şey demeseydim diye hayıflanıyordur. ikinci cümleden dolayı başı ağrıyacak ve ifadesine başvurulmak üzere amerika'ya davet edilecektir.
    tıpkı zarrab'ın amerika'ya tatile gitmesi gibi komik bir tertip düzenlenip türkiye'den almaya çalışacaklardır. tek kurtuluşu türkiye'de 15-20 yıl sürecek bir dava'da tutuksuz yargılanmak.
    umarım bunu planlamışlardır. abd yargısının gülen için yaptığını türkiye'de kendisinden istenen bakanlar için yapmalıdır.

    anlamsız yere hamaset yapıp işleri daha da içinden çıkılmaz hale getirmekte üzerimize yok ancak bu seferlik diplomasiyi doğru kullanmamız gerekir.

    şunu unutmayalım. olası bir ceza sonrasında tüm türkiye zarar görecektir. 3 liraya aldığın domates 5 lira olacaktır. 7 kuruş ciro yapan esnaf 4 kuruş yapacaktır. 10 kişi çalıştıran müessese 7 kişiye düşecektir.

    erdogan bu sıralar mustafa kemal'i epey diline doladı, biraz incelemesini tavsiye ederim. pragmatizm, siyaset, diplomasi ve denge politikaları hakkında feyz alması gereken bazı noktalar var.

    son olarak şunu eklemekte fayda var. erdogan inanılmaz şanslı biri. özellikle para konusunda. abd'nin tüm dünyaya dolar pompaladığı bir zamana denk geldi. tam bu musluk kapandı, tüm dünya daralmaya gittiğinde iran ambargosundan nemalandı. iran musluğu kapandı katar sermayesi aktı. sürekli piyasalara para girdi.
    yahu insan biraz üretime yönelir. bir şeyler üretir. hadi çıraklık dönemiydi, kemalizm baskısıydı, ordu hegomanyasıydı vs.
    2010'dan sonra tüm gücü elinde bulunduruyordun. bina, asfalt, yol, köprü, okul, hastane vs. hepsine tamam. üretim neden yok ?
    üretim'i olmayan bir ülkenin ayakları üstünde duramayacağını para kanalları kesilince mi anlamak zorundaydın ?
    kendine yetebilen ve çevre ülkelere ürettiğini satabilen bir ülke olsaydın amerika'nın mahkeme kararı şuan ki kadar önemli olur muydu ?
    çok basit ya. tl ile üretip dolar ile satarsan kralsın.