şükela:  tümü | bugün sorunsallar (3)
2321 entry daha
  • not: bu entry japonya turizmi üzerine genel bir bilgi vermektedir.
    bu yazıyı akademik bir sebeple yazmıştım (2018 sonlarında). ancak birkaç hafta önce (saçma sapan sebeplerle) yayınlanmayacak olduğunu öğrendim.
    normalde çöp olacaktı ama belki ekşi'de okuyan, işine yarayan olur diye paylaşayım dedim.

    ---

    japonya asya’nın en doğusunda, büyük okyanus üzerinde yer alan yaklaşık 127 milyon nüfusa (worldbank, 2018) sahip bir adalar ülkesidir. toplamda 6852 adadan oluşan ülkede nüfusun yaklaşık %98’i başta honshu olmak üzere hokkaido, kyushu ve shikoku ile bu adaların uzağında daha güneyde konumlanmış olan okinawa’da yaşar. diğer küçük adaların büyük bir kısmında yerleşik nüfus hiç yoktur veya yok denecek kadar azdır. yaklaşık 378 bin km2’lik yüzölçümünün büyük bir kısmının dağlık ve engebeli arazi olması sebebi ile nüfusun çok büyük bir kısmı sıkışık şehir merkezlerinde yaşar (sbj, 2018). en kalabalık şehri ve aynı zamanda başkenti olan tokyo yaklaşık 37,5 milyon insan ile dünyanın nüfus bakımından en büyük metropol alanıdır (un, 2018). diğer büyük şehirleri arasında yokohama, osaka, nagoya, sapporo, kobe ve tarihte bin yılı aşkın süre imparatorluk merkezi olmuş olan kyoto sayılabilir.

    japonya gayri safi yurtiçi hasıla (gsyh) yönünden dünyanın üçüncü büyük ekonomisine sahiptir (statista, 2018a). başta otomotiv ve elektronik ürünleri olmak üzere sanayii sektörünün can damarını oluşturduğu japon ekonomisinde, bankacılık ile sigorta başta olmak üzere hizmetler sektörü ile balıkçılık özelinde hayvancılık da önemli bir paya sahiptir. turizm sektörü gelirlerinin ise japonya ekonomisinde %7,4 ile oldukça önemli ve gitgide büyüyen bir payı vardır (atimes, 2018).

    japonya’da dış turizmin gelişimi gelen ve giden ziyaretçi hareketliliği açısından farklı dinamikler üzerinden incelenmelidir. ilk olarak 1963 yılında yürürlüğe giren “temel turizm kanunu” ile japonya’da turizm ilk kez bir ekonomik ve sosyal aktivite olarak ele alınıyordu. 1964 yılında düzenlenen tokyo yaz olimpiyatları ile 1970 yılında gerçekleşen osaka expo etkinliklerinin de sebebiyle ulaşım ve diğer altyapılara yatırım yapıldı (t-expo, 2018). 1963 yılındaki kanun aynı zamanda japon vatandaşlarının ülke dışına turistik faaliyetler sebebiyle seyahat etmelerinin önünü açan düzenlemeler de içeriyordu.

    yine de 1960’lardan sonra, japonya’dan ülke dışına olan turizm hareketliliği yaklaşık 50 yıl kadar ülkeye doğru gelen turizm hareketliliğinin oldukça üzerinde gerçekleşmiştir. bu doğrultuda japonya’da tarihsel süreç içinde dış turizmin gelişimini etkileyen iki önemli olgu vardır. bunlardan birincisi japon halkının “gaijin” de denilen yabancıları ülkelerinde görmeyi pek istememesidir. ancak bu olgu 21. yüzyılda etkisini yitirmektedir (reisinger & turner, 2012). globalleşen dünya anlayışı ile yerli insanların bu konudaki katı tutumları yumuşamakta, insanlar turistlerin varlığına alışmakta ve gösterilen negatif reaksiyonlar azalmaktadır. diğer olgu ise ekonomik politikalar ile ilgilidir. buna göre 1960’lı yıllardan itibaren japon yeninin değerinin çok artması sebebiyle ülkenin sanayi ürünleri ihracatının azalma riski ortaya çıkmıştır. dönemin devlet politikaları turizm harcamalarının artmasının döviz hareketlerini düzenleyeceğini düşünerek japon vatandaşlarını ülke dışına seyahat etmek için teşvik etmeye başlamıştır (balaz & mitsutake, 1998). buna göre 1964 yılında 128 bin kişi olan yurtdışını ziyaret eden japon turist sayısı, 1970’te 663 bin, 1980’de 3,9 milyon, 1990’da 11 milyon, 1996’da ise yaklaşık 16,7 milyon kişiye ulaşmıştır. bununla beraber 1990’ların sonundan bu yana bu istatistikteki hızlı artış trendi durulmuş, dönemsel dalgalanmalar dışında sayı genellikle 17 milyon dolaylarında seyretmiştir. 2017’de yurtdışını ziyaret eden japon turist sayısı yaklaşık 17,9 milyon kişi olmuştur (tourism.jp, 2018a). bu iki olgu bir arada ele alındığında, japonya ekonomisi için turizm giderleri uzun yıllar boyunca turizm gelirlerinin oldukça üzerinde gerçekleştiği görülmektedir.

    1990’lı yıllardan itibaren japonya’nın turizm politikaları eskisinden farklı olarak ülkeye gelen ziyaretçi sayısını ve turizm gelirlerini arttırmaya yönelik olarak şekillenmeye başladı. 1996’da görüşülen “hoş geldin planı, 21” ile ülkeye gelen ziyaretçi sayısının 2005 yılı itibariyle iki katına çıkarılması hedeflenmişti. 2003 yılında ortaya konan “japonya’yı ziyaret edin” kampanyası dâhilinde 2010 yılı için 10 milyon yabancı turist hedefi konuldu (travelvoice.jp, 2013).

    her ne kadar finansal kriz ve salgın hastalıklar gibi bazı dış faktörler sebebiyle 2010 yılında bu hedef tutturulamadıysa da ortaya konan çaba ve yakalanan ivme ile japonya’ya gelen ziyaretçi sayısı ilerleyen yıllarda sürekli artmaya devam etti. 2006 yılında güncellenen turizm kanunu ile 2008 yılından itibaren turistlere vize uygulamalarında sağlanan kolaylıklar ve ulaşım ile konaklama tesislerine yapılan yatırımlar etkisini çabuk gösterdi. bu süreçte düşük maliyetli havayolu firmalarının yaygınlaşması ile japon yeninin değerinin diğer döviz cinsleri karşısında zayıflaması japonya’yı yabancıların gözünde nispeten daha az pahalı bir destinasyon olarak yeniden konumlandırdı (statista, 2018b). 2011 yılında yaşanan deprem, tsunami ve fukushima nükleer santral felâketleri japon turizminin hızlı büyüme sürecinde dönemsel bir gerilemeye sebep olduysa da (ıtb-berlin, 2012) takip eden yıllarda sürekli olarak çift haneli oranlarda gerçekleşen büyüme oranı ile ülkeyi ziyaret eden yabancı ziyaretçi sayısı hızla artmaya devam etti (statista, 2018b).

    2008 yılında 2020 yılı için belirlenen 20 milyon yabancı ziyaretçi hedefine, 2015 yılında umulandan çok daha çabuk bir tarihte ulaşıldı (cnbc, 2018) . bunun üzerine 2020 yılı için yabancı ziyaretçi hedefi, ülkede düzenlenecek olan tokyo yaz olimpiyatları da göz önünde bulundurularak “40 milyon kişi” olarak güncellendi (japantimes.co.jp, 2016) . son olarak 2017 yılında japonya’yı ziyaret eden yabancı turist sayısı önceki yıla göre %20 artış göstererek 28,7 milyon kişi olarak ölçüldü (tourism.jp, 2018a).

    japonya ziyaretçilere sunulan turizm türleri ve çekicilikleri açısından zengin bir donanıma sahiptir. japonya öncelikle dünya çapında ilgi çeken özgün kültürü ile bu alanda ziyaretçilerine pek çok seçenek sunmaktadır. eski şehir yapıları ve mimarisi, renkli festivalleri, el sanatları, çiçek bahçeleri, yemekleri ve tapınakları gibi pek çok mekân ve etkinlik seçenekleri vardır (japan travel, 2018a) . özellikle popüler festivalleri arasında kiraz festivali, gion festivali, nebuta renk festivali, fasulye serpme festivali, çocuklar günü, yıldız festivali, fener festivali, sapporo kar festivali gibi yerel veya ulusal düzeyde kutlanan çok sayıda geleneksel festival vardır (japan travel, 2018b).

    japonya bir adalar ülkesi olmasına karşın gerek iklimi gerekse engebeli coğrafi yapısı sebebiyle 3s (deniz, kum, güneş) turizmi yeterince yaygın değildir. ayrıca kültürel açıdan da beyaz tenin güzellik göstergesi olarak kabul edildiği ülkede, halkın güneş ve dolayısıyla deniz kıyısı turizmine yönelik talebi diğer ülkelere kıyasla düşük düzeydedir. japonya’da kıyı turizmine en uygun yer, ülkenin en güneyinde yer alan okinawa adalarının doğal beyaz kumlar ve turkuaz denizi ile bilinen kumsallarıdır (japan-guide.com, 2018). tokyo yakınlarındaki shonan kıyıları ile kanagawa’daki miura yarımadası diğer popüler kumsallardandır.

    japonya’da en çok tercih edilen turizm türlerinin başında ise şehir ziyaretleri gelir. özellikle japonya’ya gelen yabancı ziyaretçilerin %48’inin konakladığı tokyo (jta, 2018) dünyanın da en çok ziyaret edilen şehirleri arasında yer alır. 2017 yılında sadece yabancı ziyaretçiler tarafından 19 milyonun üzerinde geceleme (statista, 2018c) yapılan tokyo, japonya’da en çok ziyaret edilen şehir olmakla beraber yine aynı yıl kaydedilen 11,9 milyar usd geliri ile dünyada en çok turistik harcama yapılan dokuzuncu şehir olarak kaydedilmiştir (statista, 2018d). şehir ziyaretleri ile paralel olarak gerçekleşen alışveriş turizmi yine ülkenin en önemli turistik çekicilikleri arasında sayılabilir. 2016’da ülkede yapılan turistik harcamaların %38’i konaklama, yiyecek ve içecek, ulaşım ile turistik yer ziyaretleri dışında kalan mağaza ve benzeri serbest alışverişlerden oluşmaktadır (jta, 2018).

    japonya ülkeyi ziyaret eden kitleleri büyük şehirleri dışında kalan bölgelere ve kırsal alanlara çekmek için de çaba göstermektedir (nikkei, 2018). özellikle ülke çapında yaygın olarak bulunan sıcak su kaynakları, fuji dağı ve japon alpleri gibi doğal güzellikleri ile dikkat çeken yüksek alanlar ile yine buralarda bulunan çok sayıda göller ile turizm çeşitliliği artmaktadır (japan travel, 2018c). ayrıca japonya çoğunlukla ülkenin kuzey yarısında yer alan ve son yıllarda sayısı 500’ü aşan tesisleri ile kış sporları konusunda dünyanın önde gelen ülkelerinden birisi olmuştur.

    japonya’nın tarihi turistik çekicilikleri arasında ise özellikle kyoto, tokyo, nara gibi köklü şehirlerde yer alan yapılar, yüzlerce yıldır ayakta duran tapınaklar, tarihi kaleler, müzeler, anıtlar ile eski imparatorluk yapıları sayılabilir(japan travel, 2018d; seejapan.com, 2018). ülkenin 2018 itibariyle unesco’nun dünya doğal ve kültürel miras listesinde yer alan 22 ve bekleme listesinde yer alan 8 çekiciliği bulunmaktadır. listede yer alan 22 çekicilik: horyu-ji’deki budist anıtları, fuji dağı, ryukyu’daki gusuku eski krallık bölgesi, nagasaki’deki saklı hıristiyan bölgesi, himeji kalesi, hiraizumi budist yapıları, hiroshima barış anıtı, eski kyoto tarihi anıtları, eski nara tarihi anıtları, shirakawa-go ve gokayama köyleri, ıtsukushima şinto tapınağı, ıwami ginzan gümüş madeni, okinoshima adası, kii dağı hac rotası ile kutsal alanları, nikko tapınağı, meiji dönemi sanayii tesisleri, le corbusier’nin mimari çalışmaları, tomioka ipek madeni, ogasawara adaları, shirakami-sanchi ormanı, shiretoko yarımadası ile yakushima yağmur ormanıdır (unesco, 2018) .

    ---

    kaynakça:
    worldbank.org. (2018), [url: https://data.worldbank.org/…p.pop.totl?locations=jp]
    sbj (japon istatistik ofisi), genel bilgiler. (2018), [url: https://www.stat.go.jp/…sh/data/handbook/c0117.html]
    un (birleşmiş milletler), dünya şehirleri kitapçığı. (2018), [url: https://www.un.org/…cities_in_2018_data_booklet.pdf]
    statısta istatistik portalı. (2018a), [url: https://www.statista.com/…oss-domestic-product-gdp/]
    asia times (internet gazetesi) [url: http://www.atimes.com/…m-boom-reform-economy-needs/]
    t-expo (tourısm expo japan). (2018), [url: http://www.t-expo.jp/…80926_tej_day1_20thsep_en.pdf]
    reisinger, y., & turner, l. (2012). cross-cultural behaviour in tourism: concepts and analysis. routledge. sayfa 74-76
    balaz, v., & mitsutake, m. (1998). japanese tourists in transition countries of central europe: present behaviour and future trends. tourism management, 19(5), 433-443.
    jtb japan tourism research. (2018a), [url: https://www.tourism.jp/…sm-database/stats/outbound/]
    travel voice (internet gazetesi) [url: https://www.travelvoice.jp/…urism-in-this-50-years/]
    statısta istatistik portalı. (2018b), [url: https://www.statista.com/…ourism-industry-in-japan/]
    ıtb berlin dünya seyahat trendleri 2011/2012 raporu. (2012), [url: https://www.itb-berlin.de/…mplett_web_2011_2012.pdf]
    cnbc haber ajansı. (2018), [url: https://www.cnbc.com/…nd-the-number-is-growing.html]
    japantimes.co.jp. (2016), [url: https://www.japantimes.co.jp/…-tourist-target-2020/]
    jtb japan tourism research. (2018b), [url: https://www.tourism.jp/…ism-database/stats/inbound/]
    japan travel. (2018a), [url: https://www.japan.travel/en/things-to-do/culture/]
    japan travel. (2018b), [url: https://www.japan.travel/…-do/festivals-and-events/]
    japan-guide.com. (2018), [url: https://www.japan-guide.com/e/e2461.html]
    jta (japon turizm ajansı), japonya turizminde beyaz sayfa raporu. (2018), [url: http://www.mlit.go.jp/…ho/en/siryou/whitepaper.html]
    statısta istatistik portalı. (2018c), [url: https://www.statista.com/…sts-number-by-prefecture/]
    statısta istatistik portalı. (2018d), [url: https://www.statista.com/…sitor-spending-worldwide/]
    nikkei asian review, (2018) [url: https://asia.nikkei.com/…ic-benefits-to-rural-japan]
    japan travel. (2018c), [url: https://www.japan.travel/…/things-to-do/relaxation/]
    japan travel. (2018d), [url: https://www.japan.travel/en/things-to-do/history/]
    seejapan.com. (2018), [url: https://www.seejapan.co.uk/…heritage-sites-in-japan]
    unesco dünya kültür mirası listesi. (2018), [url: http://whc.unesco.org/en/statesparties/jp/]
1146 entry daha