şükela:  tümü | bugün
  • bugün seçim var.
    herkes seçime kilitlenmiş.
    seçim yasakları da var, zaten siyasetten bunaldık epey...

    sizlere güney afrika'dan gelip 1. dünya savaşına katılan pilot rüştü ataullah ve kardeşi fuat ataullah beyleri ve bunların ailesi efendizadelerin hikayesini yazayım...

    1. dünya savaşı yılları.
    yemen cephesi...

    osmanlı kayıtlarında yemen cephesinde tayyare kullanan bir pilottan bahsedilir.
    ebu bekir oğlu ahmet oğlu rüştü ataullah...
    rüştü ataullah londra'da pilotluk eğitimi almış, güney afrika'nın ilk müslüman pilotu ünvanına sahip olmuştu.
    https://i.postimg.cc/…h5vhmvr/d9s-ouj-jxs-aawl7.jpg

    1914 yılında teğmen rütbesi ile osmanlı ordusu'na katılmak için gönüllü olarak istanbul'a gelir ve orduya kaydolur.
    yemen cephesinde savaşır, hatta iyi derece ingilizce bildiğinden dolayı teşkilatı mahsusa kendisinden lawrence'ye karşı faydalanır.
    ırak cephesinde görev yapar, kut'ül ammare muharebelerinde yer alır.
    ayrıca rüştü bey teşkilatı mahsusa için pek çok istihbarat raporunu tercüme eder...
    https://i.postimg.cc/…tww4qq/d9s-vh-cyxuaa2-oqt.jpg

    yukarıdaki görselde rüştü ataullah bey arkasında ise mustafa kemal paşa portresi.

    rüştü ataullah bey ile ilgili bugünkü akrabalarına ait bir paylaşım;
    https://i.postimg.cc/50pbs7jz/pe-merge.jpg

    rüştü bey'in mezarı bugün güney afrika'da cape town'dadır.
    https://i.postimg.cc/…6dh73n/d9s-ovmtww-aezjz-n.jpg

    rüştü bey'in kardeşi fuat'da tıpkı abisi gibi 1. dünya savaşı başladıktan sonra istanbul'a gelir, orduya kaydolur, çanakkale cephesine gönderilir...

    1. dünya savaşının bitmesi ile birlikte her iki kardeş de güney afrika'ya geri dönerler, daha sonra başlayan milli mücadeleye de önemli destekleri olur.
    kendileri muharebelere katılmasalar da ingiliz sömürgesi altındaki ülkelerde yaşayan müslümanların kurtuluş savaşı'na destek olmaları için faaliyet gösterirler, para toplarlar, kampanyalar düzenlerler...

    milli mücadele sonrası fuat ataullah bey türkiye'nin güney afrika'daki fahri konsolosu olur.
    atatürk hakkında bir kitap yazar ve bunu ulu önder'e armağan eder.
    efendizade ailesi güney afrika-türkiye ilişkilerinde her zaman ön planda olurlar, 1938'de atatürk'ün ölümü üzerine efendizade ahmet şakir bey, cape town hamidiye camii'nde atatürk'ün ruhuna mevlid okutur. yine güney afrika'daki hint ve malay müslüman cemaatleri ile birlikte atatürk için anma törenleri düzenlerler...

    rüştü ataullah, fuat ataullah, ahmet şakir bey, efendizadeler ve güney afrika...

    peki kimdi bu efendizadeler?

    onlara "ümit burnu'nun efendileri" deniliyor...
    önümüzdeki günlerde (29 haziran) güney afrika'da bir anma programı düzenlenecek.
    bu programda ebu bekir efendi anılacak.
    https://i.postimg.cc/…w16sll/d9aa-rb-pwk-aekpsd.jpg

    işte bu ebu bekir efendi güney afrika'daki türklerin, osmanlıların atası/dedesidir.
    efendizade ailesinin büyüğüdür.
    yani hikaye onunla başlıyor.
    https://i.postimg.cc/…hq7uv6sg8pmm9en3nr4dfnv21.jpg

    18. yüzyıl sonu ve 19. yüzyılın başında güney afrika hollanda hakimiyeti altındadır.
    hollandalılar buraya hindistan, endonezya ve malezya'dan müslüman köleler getirir.

    1805 yılında güney afrika'nın ingiltere hakimiyeti altına girmesiyle birlikte bu müslüman köleler ibadet özgürlüklerini kazanırlar.
    fakat güney afrika'daki bu müslümanların arasında bu kez mezhep çatışmaları başlar.
    bu durum da ingiliz sömürge yönetimini rahatsız eder.
    müslümanlar eğitime tabi tutulmalı ve kontrol altına alınmalıdır.

    bunun için bizzat kraliçe viktorya osmanlı padişahı abdülaziz'den yardım talep eder.
    sultan abdülaziz bu talebi geri çevirmez ve erzurum sarayönü medresesinde görevli bir din alimi olan seyit ebu bekir efendi'yi 1862 yılında güney afrika'ya, ümit burnu'na gönderir...

    ebu bekir efendi 1863 yılının başında cape town'a ulaşır.
    buradaki müslümanların dertlerini dinler, onlarla toplantılar yapar, burada bir osmanlı teoloji okulu açar.
    ebu bekir efendi ilk iş olarak yerli dil olan afrikans'ı öğrenir ve bu dilde “beyan’ud din” adlı bir kitap(islam ilmihali) yazar.

    yıl 1866 olmuştur.
    ebu bekir efendi yıllardır yabancı bir memlekette yalnızdır.
    ve belli ki daha uzun yıllar burada kalacaktır.
    evlenmeye karar verir.
    ve kiminle evlenir biliyor musunuz?
    kaptan james cook'un yeğeni elizabeth cook'un kızı tahora cook ile.
    (not: james cook; avustralya ve yeni zelanda'yı keşfeden denizcidir.)

    tahora hanım;
    https://i.postimg.cc/…hhj7d/dzi-jt3r-wk-aet-k3i.jpg

    ebu bekir efendi ve tahora hanım'ın evliliğinden 5 çocuk dünyaya gelir.

    ve ebu bekir efendi 1880 yılında vefat eder.
    ebu bekir efendi'nin bugün cape town'da bir türbesi vardır. burası geçtiğimiz yıllarda tika tarafından restore edilmiştir.
    https://i.postimg.cc/…4nxyg/d0-v-zmd-w0-aevj-wd.jpg
    https://i.postimg.cc/…hzgb25/d0-qb72-dws-aem74t.jpg

    ebu bekir efendi'den sonra ailenin başına büyük oğlu ahmet ataullah bey geçer.
    https://i.postimg.cc/…yqysm4/dzlft-v4-x0-aaueqg.jpg

    ahmet ataullah efendi güney afrika'nın ilk müslüman siyasetçisidir. aynı zamanda da osmanlı devleti'nin singapur fahri konsolosudur.

    yazının başında aktardığımız rüştü ve fuat ataullah kardeşler işte bu ahmet efendi'nin oğullarıdır.
    rüştü ve fuat ataullah'ın kızkardeşleri olan havva hayrünnisa hanım ise güney afrika'nın ilk müslüman kadın tıp doktoru ünvanına sahiptir.

    efendizadelerin bugün yaşayan reisi hişam nimetullah efendi.
    https://i.postimg.cc/…qkmnnc/d3kf-vz-kwaaumj-zd.jpg

    cape town'da yaşayan aile reisi hişam nimetullah efendi'nin çalışma odasında bugün hala bir atatürk portresi bulunmakta, nimetullah efendi bugün hala güney afrika'da atatürk ve onun eseri türkiye cumhuriyeti'ni anlatmaktadır...

    hişam nimetullah efendi büyük bir atatürk hayranı.
    https://i.postimg.cc/nhm7fvwv/pe-merge.jpg
    https://i.postimg.cc/0nj7hgjp/pe-merge.jpg

    ailenin üyelerinden biri olan ibrahim(ebrahim) patel şu an güney afrika cumhuriyetinde ekonomi ve kalkınma bakanı.
    https://i.postimg.cc/fkjkd7cc/pe-merge.jpg

    rüştü ataullah'ın torunu rüştü güven ataullah da bir türkiye ve atatürk hayranı, sık sık türkiye'yi ziyaret ediyor.
    https://i.postimg.cc/…fj3hm/d9s-vhiy-xs-aah4h-c.jpg

    efendizade ailesi bugün türkiye ile olan bağlarını hiç koparmamışlar, sık sık türkiye'yi ziyaret ediyorlar.
    lakin türkiye'yi güney afrika pasaportu ile ziyaret etmek değil, türkiye cumhuriyeti pasaportuna sahip türk vatandaşları olarak ziyaret etmek arzusundalar...
4 entry daha