şükela:  tümü | bugün soru sor
  • amerikalı siyaset bilimci bir abi.

    türk kahvehanelerinde başucu kitabı olabilecek "gelecek yüzyıl" adında bir kitap yazmış.

  • yazdığı 'next 100 years: a forecast for the 21'st century' (önümüzdeki 100 yıl: 21'inci yüzyıl için öngörüler) adlı kitabında, bu yüzyılın sonlarına doğru türkiye - japonya ittifakının abd ile savaşacağını kaydeden amerikalı stratejist. sıradışı kehanetlerinden bazıları:

    "çince'yi boşverin, türkçe, japonca ve meksikalılar'ın dilini öğrenin. rusya ve çin gibi güçler için önümüzdeki yüzyılda endişelenmeye gerek yok, bu ülkeler komünizme benzer şekilde çöküş yaşayacak. türkiye - japonya birliğinin abd ile savaşı bugüne kadar var olan klasik silahlarla yapılan savaşlardan tamamen farklı olacak. yani bugünden bir tür bilim kurgu gibi görünen savaş yaşanacak."

    bu adam 'gölge cia' nickli stratfor şirketinin sahibi aynı zamanda.
  • türkiye ile ilgili birkaç forward mail almış olabilir.
    (bkz: okudugu her forward mesaja inanan internet cahili)
  • wikileaks in en son sızıntısında tüm iç çamaşırlarını ortaya döktüğü stratfor isimli bir think tank in kurucusu ve sahibi. oray eğin in attığı twit ile öğrenmiş olduğum https://twitter.com/…egin/status/174166987298181122 elemanlarından birinin de türk olduğu. ismini burdan yazıp deşifre etmiş olmak istemem de zaten 2 google aramasıyla elemanın neler yaptığını görebilirsiniz. vay anam vay... hatta elemanın direk bu think tanke yolladığı maillerde türkiye'den kimleri kafaladığı falan da yazıyor.
  • war and bluff: iran, israel and the united states
    by george friedman

    for the past several months, the israelis have been threatening to attack iranian nuclear sites as the united states has pursued a complex policy of avoiding complete opposition to such strikes while making clear it doesn't feel such strikes are necessary. at the same time, the united states has carried out maneuvers meant to demonstrate its ability to prevent the iranian counter to an attack -- namely blocking the strait of hormuz. while these maneuvers were under way, u.s. secretary of state hillary clinton said no "redline" exists that once crossed by iran would compel an attack on iran's nuclear facilities. the israeli government has long contended that tehran eventually will reach the point where it will be too costly for outsiders to stop the iranian nuclear program.

    the israeli and american positions are intimately connected, but the precise nature of the connection is less clear. israel publicly casts itself as eager to strike iran but restrained by the united states, though unable to guarantee it will respect american wishes if israel sees an existential threat emanating from iran. the united states publicly decries iran as a threat to israel and to other countries in the region, particularly saudi arabia, but expresses reservations about military action out of fears that iran would respond to a strike by destabilizing the region and because it does not believe the iranian nuclear program is as advanced as the israelis say it is.

    the israelis and the americans publicly hold the same view of iran. but their public views on how to proceed diverge. the israelis have less tolerance for risk than the americans, who have less tolerance for the global consequences of an attack. their disagreement on the issue pivots around the status of the iranian nuclear program. all of this lies on the surface; let us now examine the deeper structure of the issue.

    behind the rhetoric

    from the iranian point of view, a nuclear program has been extremely valuable. having one has brought iran prestige in the islamic world and has given it a level of useful global political credibility. as with north korea, having a nuclear program has allowed iran to sit as an equal with the five permanent members of the u.n. security council plus germany, creating a psychological atmosphere in which iran's willingness merely to talk to the americans, british, french, russians, chinese and germans represented a concession. though it has positioned the iranians extremely well politically, the nuclear program also has triggered sanctions that have caused iran substantial pain. but iran has prepared for sanctions for years, building a range of corporate, banking and security mechanisms to evade their most devastating impact. having countries like russia and china unwilling to see iran crushed has helped. iran can survive sanctions.

    while a nuclear program has given iran political leverage, actually acquiring nuclear weapons would increase the risk of military action against iran. a failed military action would benefit iran, proving its power. by contrast, a successful attack that dramatically delayed or destroyed iran's nuclear capability would be a serious reversal. the stuxnet episode, assuming it was an israeli or u.s. attempt to undermine iran's program using cyberwarfare, is instructive in this regard. although the united states hailed stuxnet as a major success, it hardly stopped the iranian program, if the israelis are to be believed. in that sense, it was a failure.

    using nuclear weapons against israel would be catastrophic to iran. the principle of mutual assured destruction, which stabilized the u.s.-soviet balance in the cold war, would govern iran's use of nuclear weapons. if iran struck israel, the damage would be massive, forcing the iranians to assume that the israelis and their allies (specifically, the united states) would launch a massive counterattack on iran, annihilating large parts of iran's population.

    it is here that we get to the heart of the issue. while from a rational perspective the iranians would be fools to launch such an attack, the israeli position is that the iranians are not rational actors and that their religious fanaticism makes any attempt to predict their actions pointless. thus, the iranians might well accept the annihilation of their country in order to destroy israel in a sort of megasuicide bombing. the israelis point to the iranians' rhetoric as evidence of their fanaticism. yet, as we know, political rhetoric is not always politically predictive. in addition, rhetoric aside, iran has pursued a cautious foreign policy, pursuing its ends with covert rather than overt means. it has rarely taken reckless action, engaging instead in reckless rhetoric.

    if the israelis believe the iranians are not deterred by the prospect of mutually assured destruction, then allowing them to develop nuclear weapons would be irrational. if they do see the iranians as rational actors, then shaping the psychological environment in which iran acquires nuclear weapons is a critical element of mutually assured destruction. herein lies the root of the great israeli debate that pits the netanyahu government, which appears to regard iran as irrational, against significant segments of the israeli military and intelligence communities, which regard iran as rational.

    avoiding attaining a weapon

    assuming the iranians are rational actors, their optimal strategy lies not in acquiring nuclear weapons and certainly not in using them, but instead in having a credible weapons development program that permits them to be seen as significant international actors. developing weapons without ever producing them gives iran international political significance, albeit at the cost of sanctions of debatable impact. at the same time, it does not force anyone to act against them, thereby permitting outsiders to avoid incurring the uncertainties and risks of such action.

    up to this point, the iranians have not even fielded a device for testing, let alone a deliverable weapon. for all their activity, either their technical limitations or a political decision has kept them from actually crossing the obvious redlines and left israel trying to define some developmental redline.

    iran's approach has created a slowly unfolding crisis, reinforced by israel's slowly rolling response. for its part, all of israel's rhetoric -- and periodic threats of imminent attack -- has been going on for several years, but the israelis have done little beyond some covert and cyberattacks to block the iranian nuclear program. just as the gap between iranian rhetoric and action has been telling, so, too, has the gap between israeli rhetoric and reality. both want to appear more fearsome than either is actually willing to act.

    the iranian strategy has been to maintain ambiguity on the status of its program, while making it appear that the program is capable of sudden success -- without ever achieving that success. the israeli strategy has been to appear constantly on the verge of attack without ever attacking and to use the united states as its reason for withholding attacks, along with the studied ambiguity of the iranian program. the united states, for its part, has been content playing the role of holding israel back from an attack that israel doesn't seem to want to launch. the united states sees the crumbling of iran's position in syria as a major iranian reversal and is content to see this play out alongside sanctions.

    underlying israel's hesitancy about whether it will attack has been the question of whether it can pull off an attack. this is not a political question, but a military and technical one. iran, after all, has been preparing for an attack on its nuclear facilities since their inception. some scoff at iranian preparations for attack. these are the same people who are most alarmed by supposed iranian acumen in developing nuclear weapons. if a country can develop nuclear weapons, there is no reason it can't develop hardened and dispersed sites and create enough ambiguity to deprive israeli and u.s. intelligence of confidence in their ability to determine what is where. i am reminded of the raid on son tay during the vietnam war. the united states mounted an effort to rescue u.s. prisoners of war in north vietnam only to discover that its intelligence on where the pows were located was completely wrong. any politician deciding whether to attack iran would have son tay and a hundred other intelligence failures chasing around their brains, especially since a failed attack on iran would be far worse than no attack.

    dispersed sites reduce israel's ability to strike hard at a target and to acquire a battle damage assessment that would tell israel three things: first, whether the target had been destroyed when it was buried under rock and concrete; second, whether the target contained what israel thought it contained; and third, whether the strike had missed a backup site that replicated the one it destroyed. assuming the israelis figured out that another attack was needed, could their air force mount a second air campaign lasting days or weeks? they have a small air force and the distances involved are great.

    meanwhile, deploying special operations forces to so many targets so close to tehran and so far from iran's borders would be risky, to say the least. some sort of exotic attack, for example one using nuclear weapons to generate electromagnetic pulses to paralyze the region, is conceivable -- but given the size of the tel aviv-jerusalem-haifa triangle, it is hard to imagine israel wanting to set such a precedent. if the israelis have managed to develop a new weapons technology unknown to anyone, all conventional analyses are off. but if the israelis had an ultrasecret miracle weapon, postponing its use might compromise its secrecy. i suspect that if they had such a weapon, they would have used it by now.

    the battlefield challenges posed by the iranians are daunting, and a strike becomes even less appealing considering that the iranians have not yet detonated a device and are far from a weapon. the americans emphasize these points, but they are happy to use the israeli threats to build pressure on the iranians. the united states wants to undermine iranian credibility in the region by making iran seem vulnerable. the twin forces of israeli rhetoric and sanctions help make iran look embattled. the reversal in syria enhances this sense. naval maneuvers in the strait of hormuz add to the sense that the united states is prepared to neutralize iranian counters to an israeli airstrike, making the threat israel poses and the weakness of iran appear larger.

    when we step back and view the picture as a whole, we see iran using its nuclear program for political reasons but being meticulous not to make itself appear unambiguously close to success. we see the israelis talking as if they were threatened but acting as if they were in no rush to address the supposed threat. and we see the americans acting as if they are restraining israel, paradoxically appearing to be iran's protector even though they are using the israeli threat to increase iranian insecurity. for their part, the russians initially supported iran in a bid to bog down the united states in another middle east crisis. but given iran's reversal in syria, the russians are clearly reconsidering their middle east strategy and even whether they actually have a strategy in the first place. meanwhile, the chinese want to continue buying iranian oil unnoticed.

    it is the u.s.-israeli byplay that is most fascinating. on the surface, israel is driving u.s. policy. on closer examination, the reverse is true. israel has bluffed an attack for years and never acted. perhaps now it will act, but the risks of failure are substantial. if israel really wants to act, this is not obvious. speeches by politicians do not constitute clear guidelines. if the israelis want to get the united states to participate in the attack, rhetoric won't work. washington wants to proceed by increasing pressure to isolate iran. simply getting rid of a nuclear program not clearly intended to produce a device is not u.s. policy. containing iran without being drawn into a war is. to this end, israeli rhetoric is useful.

    rather than seeing netanyahu as trying the force the united states into an attack, it is more useful to see netanyahu's rhetoric as valuable to u.s. strategy. israel and the united states remain geopolitically aligned. israel's bellicosity is not meant to signal an imminent attack, but to support the u.s. agenda of isolating and maintaining pressure on iran. that would indicate more speeches from netanyahu and greater fear of war. but speeches and emotions aside, intensifying psychological pressure on iran is more likely than war.

    kaynak: http://www.stratfor.com/weekly/turkeys-strategy
  • stratfor’un öngörüsü: dünya yeni döneme giriyor

    küresel çapta meydana gelen jeopolitik süreçler endişe uyandırmaktadır. bunun temel nedenlerinden biri, belirsiz nitelikte olmalarıdır. büyük devletler arasındaki ilişkileri değiştiren unsurlar tam anlaşılamamıştır. fakat uzmanların bu konularla ilgili analiz ve öngörüleri oldukça ilginçtir ve dikkate değer noktaları ortaya koymaktadır.

    “soğuk savaş”ın ardından jeosiyaset

    abd’nin “stratfor” düşünce merkezinin kurucusu george friedman’ın küresel jeopolitik ortamda yaşanan değişimlerle ilgili ilginç bir analizi yayımlanmıştır (bkz.: george friedman. beyond the post-cold war world // “stratfor”, 2 nisan 2013). yazıda dünyanın yeni bir jeopolitik döneme girmesine ilişkin çarpıcı öngörüler yer alıyor.

    g. friedman “soğuk savaş” döneminden sonra, dünyanın üç etkenle belirlendiğini vurguluyor. birincisi, abd’nin nüfuzu ve egemenliğidir. ikincisi, çin’in güçlenmesi ve bu ülkenin iç potansiyeline dayanarak, dünyanın sanayi merkezine dönüşmesidir. üçüncüsü, avrupa’nın büyük ve bütünleştirilmiş bir ekonomik dev haline gelmesidir. bu arada, rusya zayıflamış, japonya ise tamamen yeni bir ekonomik modele geçmiştir.

    ünlü uzman, “soğuk savaş” sonrası dönemi iki aşamaya ayırıyor. birincisi, 31 aralık 1991-11 eylül 2001 döneminde sürmüştür. ikincisi 11 eylül’den şimdiye kadar sürmektedir.

    ilk aşama, iki hüküm üzerine kuruluyordu. o zaman abd, baskın askeri ve siyasi güç olarak kabul ediliyordu. fakat askeri güç esas sayılmıyor, temel unsur olarak ekonomi alınıyordu. ikinci aşama, üç büyük güç – abd, çin ve avrupa – etrafında kuruluyor. fakat bu aşamada, amerika’nın bakış açısında ciddi bir değişim yaşandı. abd, başkalarından üstün olmanın belirtisinin, islam dünyasını askeri araçlarla değiştirme gücü ve olanağına sahip olmak olduğu görüşündedir. bu dönemde çin ve avrupa dikkatini amaçlı olarak ekonomik konulara yöneltmişti.

    g. friedman’ın bu hususu takiben yaptığı analiz çok düşündürücüdür. ona göre, artık maastricht anlaşması’nda belirtilen görüş, avrupa için kritik değildir; çünkü avrupa birliği’nde ekonomik silkelenmeler güçlenmiş ve siyasi parçalanma meydana gelmiştir. çin’in ekonomik mucizesi ise, sona ermek üzeredir. pekin’in kendini kanıtlamak için askeri alana daha fazla dikkat vermeye başlaması bu sebepledir. çin askeri güç kullanımı seçeneğini ortadan kaldırmaz. daha ilginç olanı ise, abd ile ilgilidir. amerika, afganistan’dan çekiliyor. washington küresel üstünlük ile her şeye kadir olma arasındaki karşılıklı ilişkiler ve karşılıklı bağımlılığı yeniden gözden geçiriyor.

    burada g. friedman dikkati iki önemli kavrama – küresel üstünlük ve küresel her şeye kadir olmaya yöneltiyor. öncelikle, bu durum bunlar arasında fark olduğunu göstermektedir. sonra, yeni dönemde onlar arasındaki ilişki ve bağımlılığın değiştiğine işaret ediyor. bu değişiklik hangi yönde olacak? içeriğindeki yeni unsurlar neler olacak? bu gibi sorular merak doğuruyor.

    uzman bu sorulara somut yanıt vermese de, bazı önemli yönlere değiniyor. avrupa esasen ekonomik güç sahibi olarak vardı. fakat ekonomik bütünleşmenin yanında, çeşitli devletlere de sahip olmaya çalıştı. bu, gerçekleşmesi mümkün olmayan görüş pik noktasına ulaştı artık avrupa çökmektedir. almanya, hollanda ve lüksemburg’da işsizlik oranı düşüktür. avrupa birliği’nin eyaletlerinde ise bu oran yüksektir. almanya, avrupa birliği’ni ticari çıkarlarını korumak için canlı tutmaya çalışıyor. berlin, örgüte üye devletlerin ekonomik çizgisini denetim altına almaya çalışıyor. almanya’nın, avrupa devletlerini kurtarması karşılıksız değildir, bunun karşılığında onların bütçelerini denetleme amacındadır. anlaşmazlık işte bu sebepten çıkıyor; çünkü ab üyesi devletler, egemenliklerinden vazgeçmek istemiyor. sonuçta birtakım avrupa ülkesinde (örneğin; macaristan, romanya, bulgaristan vb.) radikal milliyetçilik eğilimi güçleniyor.

    kıbrıs örneği ise, ab’nin kaderi açısından ilkesel bir hususu ortaya koymuştur. avrupa birliği’nin zayıf devletleri baskı altında tutmaya çalıştığı görünmüştür. birliğin hangi üye ülkesi zayıflarsa, diğerleri onu kendi etkisi altına almaya çalışacak. bu durum, avrupa’da bütünleşmenin geleceğiyle ilgili soru işaretleri doğuruyor. aynı zamanda, demokratik sayılan ab’de zayıflara olan yaklaşımın hiç de demokratik olmadığını gösteriyor. bu ilke ab’nin bütününe karşı böyle uygulanıyorsa, o zaman onun diğer devletlere yaklaşımı ne ölçüde demokratik olabilir? o halde, bölgesel anlaşmazlıkların çözümüne avrupa nesnel yaklaşabilir mi? g. friedman’ın analizinden, bu soruların yanıtlanmasının gerekliliği de kendini gösteriyor.

    yeni güç dengesi

    çin meselesi uzmanın yazısında önemli yer tutmaktadır. onun görüşünce, çin ekonomisi önceki tempoda gelişimini sürdüremez. dış satım odaklı ekonomi, yurtiçi talebin artmasıyla sonuçlanır. fakat çin’de bunun gerçekleşmesi için ülkenin iç hayatında devrimsel değişiklikler olmalıdır. pekin birkaç kez bu girişimde bulunmuştur. ancak başarılı olamamıştır. böylece, çin ona verilen fırsat çerçevesinde, yurtiçinde köklü sosyo-ekonomik değişiklikleri gerçekleştirememiştir. sonuçta dış satıma konulan kapitali azaltarak büyümeyi gerçekleştirme yolunu seçmiştir. bu yöntem japonya’nın mali sistemini zayıflatmıştır. çin’i de aynı son bekliyor.

    bütün bunlar, avrupa ve çin’in aynı hataları tekrarladığını göstermektedir. onlar jeosiyaset ve iç siyasi sorunlara önem vermeden, ekonomik gönençleşme aracılığıyla gelişimi sağlayabileceklerine inanıyorlardı. 1991-2008 yılları arasında bu öngörü gerçekleşti. şimdi ise gerçek, tamamen başka hususları ortaya koyuyor. ab ve çin’den farklı olarak abd’ye ise, tarih ayrı bir ders vermiştir.

    amerika askeri müdahaleyle küresel sorunları çözeceğine inanıyordu. eylül 2001 her şeyi alt üst etti. afganistan ve ırak konuları ise, en büyük askeri güç aracılığıyla bile birilerine siyasi iradeyi kabul ettirmenin mümkün olmadığını kanıtladı. işte bu hususta, üstün olma ile kudretli olma arasındaki farkı ayırt etmek gerekiyor. washington’un bu konuda somut bir karara vardığını söylemek zordur. bununla birlikte, amerika artık küresel jeosiyasette değişikliklerin başladığını kabul ediyor ve dış politikasını buna uygun şekilde kuruyor. ortadoğu, kafkasya, orta asya ve çin doğrultusunda son dönemde attığı adımlar, bunu kanıtlıyor.

    burada çok önemli bir husus da, abd’nin artık doğrudan askeri müdahale yöntemini kullanmıyor olmasıdır. böylece, önderlik iddiasına son koymamakta, sadece güçler dengesini yeni bir formülle sağlamaya çalışmaktadır. amerika hala dünyanın diğer iki dev gücü olan ab ve çin’e oranla daha iyi bir ekonomik sisteme sahiptir. onun ekonomik sorunları nispeten azdır. fakat bunlar washington’a mutlak egemen statüsü vermiyor. dolayısıyla, abd’nin yeni dönem politikasının nasıl sonuç vereceğini zaman gösterecek. ancak, küresel çapta jeopolitik görünümün ciddi biçimde değişeceği şimdiden bellidir.

    g. friedman tüm bunların temeline yeni dönemin dört belirleyici unsurunu koymaktadır. birincisi, amerika birleşik devletleri’nin tüm göstergeler bakımından egemen dünya devi olarak kaldığıdır. ancak şimdi washington ihtiyatlı ve ölçülü davranıyor. o, avantaj sahibi olmak ile her şeye kadir olmak arasındaki önemli farkı kabul ediyor.

    ikincisi, avrupa’nın olağan seyrine dönmesidir. bunun ana belirtisi, birbiriyle yarışan çok sayıda ulus devletin olmasıdır.

    üçüncüsü, rusya’nın yükselme eğilimi var. ruslar adetleri üzere “bulanık suda balık tutmayı” sürdürecektir. rusya ekonomik açıdan pek de önemi olmayan, ancak ciddi siyasi getiri sağlayan anlaşmalara imza atmayı sürdürecektir.

    dördüncüsü, çin’in kendi iç sorunlarını çözmek için “içine kapanmasıdır”. onun için komünist yönetim yöntemi ile istikrarsız ekonomik durumu uzlaştırmak bir hayli çetinleşmiştir. nüfusun gönenç düzeyi yükselmezse, çin otoriter bir devlete dönüşecektir.

    bu analizlerden önemli sonuçlar çıkıyor. dolayısıyla, küresel çapta güç dengesinin değişimiyle ilgili düşündürücü hususlar vurgulanabilir. yeni dönemde herhangi belirli bir gösterge bakımından (örneğin; askeri, ekonomik ya da siyasi) önderliğin mümkün olmayacağı görünüyor. küresel çapta söz sahibi olan devletin, çok yönlü şekilde üstün olması gerekiyor. bu; siyasi, ekonomik, kültürel, çevresel, askeri vb. açıları içeriyor. avrupa ve çin, amerika’ya küresel önderlik düzeyinde birer rakip olamaz. onlar tüm hesaplarını ekonomiye yönelterek kendi kendilerini vuruyor.

    abd’nin dünyada egemen olma meselesi de çözümsüzlüğünü koruyor; çünkü yeni güç merkezleri ortaya çıkabilir. örneğin; rusya, hindistan, brezilya, türkiye hızla gelişmektedir. ayrıca, çeşitli bölgelerdeki anlaşmazlıklar dünyada jeopolitik durumu bir anda değiştirebilir. bunların çözümlenmemesi büyük devletlere önceleri gözlemlenmeyen sorunlar yaratır. genel olarak, bölgesel önderlerin ortaya çıkması küresel çapta jeopolitik görünüme yeni bir canlılık veriyor. farklı senaryolar da olasıdır.

    fakat g. friedman’ın savunduğu görüşler, genel olarak oldukça ilginç ve dikkate değer hususları ortaya koyuyor. anlaşılan, dünyada yeni uluslararası kurallar konabilir. bunun temeli şimdi atılırsa, belirli bir süre bu alandaki belirsizliklerin süreceğini kabul etmeliyiz. öyle bir zaman gelir ki, bölgesel düzeyde jeopolitik gelişmelerin düzenlenmesi için somut kıstaslar kaybolabilir. bu durumda, sorunların çözümü meselesi oldukça güncel bir soruna dönüşmüş oluyor.

    öte yandan, avrupa’da ulus devlet yeniden önem kazanıyorsa, bağımsızlığını yeni kazanmış ülkelerde bu meselenin en uygun çözümünün nasıl olacağı üzerinde düşünmek gerekiyor. burada ulusal egemenlik ile küreselleşme sürecinin talepleri arasında yeni bir denge bulmak gerekecek. sorunun mürekkep tarafı ayrıca, yeni dönemin başlangıç sürecinin sürmesi ve birçok ilkesel hususun açık olmamasıdır. bu sebepten g. friedman’ın son savını kabul etmekten başka yol yoktur: “şimdi ise, biz yeni döneme ayak basıyoruz”.

    kaynak: http://politikaakademisi.org/?p=4877