şükela:  tümü | bugün soru sor
  • cioran'dan kundera'ya, hikaye ve yazın sanatının bazı inceliklerinden taşraya ve hüzne doğru yükselen müziğin sesi, ''bir deneme kitabı nasıl olmalıdır?'' sorusuna apaçık bir yanıt.
  • başucumda duruyor.
  • hasan ali toptaş'ın; okuduklarından, yazdıklarından, duyduklarından kısacası dingin ama üretken hayatının orasından burasından seçip topladığı ipuçlarını edebiyata bağladığı denemelerden oluşan güzelce bir kitap.

    ne güzel kitapların, öykülerin ismi geçer içinde. küçük(?) bir taramayla listeledim:

    "kafka ile konuşmalar" - gustav janouch

    "yüzyıllık yalnızlık", "boğularak ölenlerin en yakışıklısı", "kırmızı pazartesi" - gabriel garcia marquez

    "son bakışta aşk" - walter benjamin (haz. nurdan gürbilek)

    "konuşan katır" - binbir gece masalları

    "moğolların gizli tarihi"

    "geyikler annem ve almanya" - nursel duruel

    "geyikler lanetler" - murathan mungan

    "üç anadolu efsanesi / köroğlu, karacaoğlan, alageyik" - yaşar kemal

    "yolları çatallanan bahçe", "yedi gece" - jorge luis borges

    "aura", "kendim ve ötekiler" - carlos fuentes

    "avcı gracchus", "kanun önünde", "imparatorun haberi", "ceza sömürgesi", "kovalı süvari", "çiftlik kapısına vuruş", "şato" - franz kafka

    "tam ilmihal / se'adet-i ebediyye" - m. sıddık gümüş

    "yavaşlık", "roman sanatı", "saptırılmış vasiyetler" - milan kundera

    "don quijote" - miguel de cervantes saavedra

    "tristram shandy / beyefendi'nin hayatı ve görüşleri", "duygu yolculuğu" - laurence sterne

    "do sesi" - ferit edgü

    "kara vagon", "reşo ağa", "beyaz türkü", "kaçakçı şahan", "dünyadan bir atlı geçti", "sahipsizler" - bekir yıldız

    "yanardağın altında" - malcolm lowry

    "marakeş'te sesler" - elias canetti

    "kızgın ova", "pedro páramo" - juan rulfo

    "hazar sözlüğü" - milorad pavic

    "düğüne" - john berger

    "yarasalar" - marcel beyer

    "yılkı atı", "can şenliği", "çelo", "yorganımı sıkı sar" - abbas sayar

    "yeni roman", "enstantaneler" - alain robbe-grillet

    "roman üstüne denemeler", "değişme" - michel butor

    "kuşku çağı" - nathalie sarraute

    "güneşi görüyorum" - nodar dumbadze

    "narla incire gazel", "kılavuz" - bilge karasu

    "keder atlısı", "nar kitabı" - faruk duman

    "sancının dili" - hausa distosi

    "karı koca masalı" - ahmed midhat efendi

    "tutunamayanlar", "tehlikeli oyunlar" - oğuz atay

    "anayurt oteli" - yusuf atılgan

    "bir kış gecesi eğer bir yolcu" - italo calvino

    "bay muannit sahtegi'nin notları" - vüs'at o. bener

    "okumanın tarihi" - alberto manguel

    "genç plinius'un anadolu mektupları" - plinius minor

    "erken açan papatyalar" - eray karınca

    "gül dönüyor avucumda" - edip cansever

    "edebiyat üzerine makaleler" - ahmet hamdi tanpınar

    "körlük", "isa'ya göre incil", "bilinmeyen adanın öyküsü", "umut tarlaları", "mağara", "kısırdöngü", "ressamın elkitabı", "bütün isimler" - jose saramago

    "anılar : balthus" - der. alain vircondelet

    "yazmak" - marguerite duras

    "bizi 'biz' yapan hikâyeler / kendimizi yaratmak üzerine bir deneme" - william lowell randall

    "karamazof kardeşler", "yeraltından notlar" - fyodor mihailoviç dostoyevski

    "el greco'ya mektuplar" - nikos kazancakis

    "tarih ve ütopya", "çürümenin kitabı", "doğmuş olmanın sakıncası", "çürümenin kitabı(hüzün kıyasları)", "umutsuzluğun doruklarında", "varolma eğilimi", "ezeli mağlup / söyleşiler" - emil michel cioran

    "emil cioran / bir alacakaranlık düşünürü" - sadık erol er

    "hiçliğin doruklarında cioran / tebessüm, sırıtma ve farkındalık üstüne" - sadık erol er, kenan sarıalioğlu

    "proust" - samuel beckett

    "yazın gene yazın" - tahsin yücel

    "cuma ya da pasifik arafı", "müneccim krallar", "altın damla", "çalı horozu" - michel tournier

    "edebiyat dersleri" - vladimir nabokov

    "madame bovary" - gustave flaubert

    "ölü canlar" - nikolay vasilyeviç gogol

    not: copy paste değil alın teri.
  • -romanlarından evvel iyi ki denemelerini okuduğum- hasan ali toptaş kitabı. borges, aynalar, tanpınar ve daha birçok ortak sesle geldi kitap. sonra kendiliğinden ve leziz bir üslupla, fark edip de kelimelere dökemediğim cümleler [örneğin: "yavaşlığın keyfi neden yitip gitti böyle? ah nerede şimdi geçmişin aylakları"]*, fark etmeyip geç kaldığım bir sürü yazar-kitap; "hiçbir şey hayat kadar şaşırtıcı olamaz, yazı hariç"* cümlesini doğrularcasına şaşkınlıktan mest olmuş bir vaziyete sürükledi beni. toptaş okumakta geç kaldığı yazarlara-kitaplara hayıflanıyor birkaç yerde. bense "edebiyatı kavramların içine sıkıştırıp onu bir çeşit kodlanmış araziye dönüştüren bazı anlayışlar"dan* böylesine uzak bir yazardan şimdiye kadarki uzaklığıma hayıflanıyorum.
  • "derken, iğne atsan yere düşmez bir kalabalığın arasından geçerek, alkışlar eşliğinde salona girdi neşet ertaş. gövdesinde sadece kendi ağırlığını değil, aynı zamanda pir sultan abdal'ın, karacaoğlan'ın, emrah'ın, dadaloğlu'nun ve âşık veysel'in ağırlığını da taşıyormuş gibiydi o sırada. duruşu, bildiğimiz 'sahne duruşları'ndan fersah fersah uzaktı bu yüzden. hatta bu duruş ilk bakışta insana 1960'lı yılların duruşlarını hatırlatsa da, onlardan çok daha eski ve çok daha yaşlıydı. içinde, dünya malını elinin tersiyle bir kenara iterek varlığını insan sevgisi üzerine inşa eden uçsuz bucaksız bir aşiretin allı yeşilli renkleri ve sesleri vardı."

    harfler ve notalar / hasan ali toptaş
  • "zaten seni olsa olsa sezerim ben, istesem de bilemem. sen de, abartılacak kadar sıradan bir hayat yaşayan bu adamı bilme bence. çünkü, her zaman için sezmek, bilmekten daha iyidir."
  • kitabın ismi hasan ali toptaş eserlerinin özetidir. duydum yeminle o melodilerin hepsini duydum...
  • özellikle gençlerin genel olarak edebiyatı keşfetmek isteyenlerin rehberi olabilecek kitap. toptaş anlaşılabilir dili sayesinde okuyucuyu iyi yazarlarla tanıştırır, merakını artırır.
    bir diğer rehber niteliğinde kitap için (bkz: anlatmak için yaşamak)
  • kitabın geneli yazar ve kitap isimleriyle dolu. içlerinde okuduklarım da vardı. ilgimi çekenleri alınacaklar listeme ekledim.

    --- spoiler ---

    kitaptan alıntılar;

    * hikaye dediğimiz şey kelime kusarak değil, kelime yutarak yazılır.

    * bir kitap ne başlar, ne biter; olsa olsa öyle görünür. / mallarme

    * bir virgül için ölünen bir dünya düşlüyorum. / burukluk, e. m. cıoran

    --- spoiler ---
  • geyik motifinden kundera'ya kadar farklı konularda yazılmış denemeler barındıran hasan ali toptaş kitabı. "çocukları küçük kurşunla öldürürler değil mi?" başlıklı denemesi edebiyat üzerine en güzel olanıdır.