şükela:  tümü | bugün
  • kendisine inanilan kimse
  • osmanlıda kız tarafından gelen prens
    (bkz: sehzade)
  • (bkz: inal ertekin)
  • adil, afif.
  • (bkz: inal batu)
  • menşeii abhaz lara dayalı olup, ubıh, şapsığ gibi adige boyları arasında da namı alıp yürümüş ve kendi içerisinden prens çıkarabilmiş bir kafkas sülale adıdır ayrıca..
    diasporadaki kafkasyalılardan bu sülaleye mensup olup hiç bir bir değişime mahal vermeden birebir bu soy adını alan aileler çoğunlukta olduğu gibi, türkiye de yenal, yinal, ınal, yanal gibi varyasyonlarının yanısıra 'ünal' gibi pek bilindik bir benzerini de soyadı kanunuyla kendilerine denk gelen nüfus kayıt memurunun o an ki anlayışıyla değişken orantılı olarak kabul etmek zorunda kalan kafkas asıllı aileler mevcuttur.
    köken olarak kabataslak bir kurcalamayla ise nart kahramanlarından biri olan yetal a kadar uzanan bir kök karşımıza çıkacaktır.

    (bkz: nart destanları)
  • eyliya çelebi'nin iki kız kardeşinden birinin ismi. inal hatun. kimi yerlerde ise inel diye geçer. ismi evliya'nın ana tarafındaki kafkas genlerinden esinlenerek mi konulmuş bilinmez. inal hatun aynı zamanda, devlete isyan ederek 1632 de idam edilen balıkesirli ilyas paşa'ın da zevcesi imiş. diğer kız kardeşinin adını seyahatnamesinde belirtmeyen çelebi ablasının hazin hikayesini abarta-ballandıra şöyle anlatır:

    “ablam inal hâtun, balıkesirli solakoğlu ilyas paşa ile nişanlı idi ki vezir (mareşal) pâyesi aldığı halde hükûmete kafa tutup celâlî oldu. babam bir âsîye kız veremiyeceği için nişanı bozduğunu bildirdi. ablam, kütahya’da atalarımızdan kalma evimizde oturuyordu. manisa (saruhan) sancak beyi olan ilyas paşa gelip kütahya’daki evimizi bastı. bir imam bulup cebren (zorla) ablamı nikâhladı. sonra sandıklı’daki çiftliğimize gitti. 7.000 baş koyun ve 300 atımızı “zevcem hâtunun çeyizidir” diyerek gasbetti. ablamın mücevherlerine de el koydu.

    anadolu eyaleti beylerbeyisi vezir küçük ahmed paşa, eyaletinin en seçkin sancağı (ili) olan saruhan’ın beyi ilyas paşa’nın edepsizliğini duyunca manisa’ya geldi. ilyas paşa’yı azlettiğini bildirdi. ilyas, başı korkusundan sıvışıp bir bucağa sindi. bir müddet sonra kütahya’da göründü. ablamı kandırarak bergama’ya götürdü. dertlenen babam, bursa’ya geldi. orada inebey mahallesinde evimiz vardı. beni ve kardeşim mahmud’u alıp istanbul’a geldi. cihan hâkanı (dördüncü) sultan murad han hazretleri’nin huzuruna çıktı. damadı ilyas paşa’nın kızını zorla nikâhladığını anlattı.

    sultan murad, bir gazablı hükümdardı. celâlîlere zerre kadar muhabbeti (sevgisi) yoktu. zorbalığın adını silmeye yeminli idi. emretti. ilyas paşa tutuklanıp yaka paça bergama’da çiftliğinde çubuk içerken istanbul’a getirildi. üsküdar’da istavroz has bahçesinde bulunan padişah hazretlerinin huzuruna çıkartıldı. sultan murad, paşa’nın işini bitirmeye kesin azimli idi. babamı da çağırıp ilyas paşa’ya: “bre mel’ûn, dedi; bu koca (ihtiyar) ağanın kızın zor ile nîçün aldın?” ilyas paşa’nın ödü koptu, eli ayağına dolaştı. “hâşâ pâdişâhım, dedi; alez-zor (zorla) almış olan, nâmzedim nişanlım) idi aldım, işte hüccet-i şer’iyyem (nikâh kâğıdım) deyü senet ibrâz etti.

    yiğit cihan pehlivanı olan cennet-mekân sultan murad, (annesi kösem sultan’dan aldığı) iri kara şahin gözlerini, verdiği kâğıda bakmaya tenezzül etmeksizin, paşa’dan babama çevirdi. “nedir?” diye sorunca ihtiyar babam paşa’nın devlet’e yaramaz iş ettiğini öğrenince nişanı bozduğunu, paşa’nın zorla kızını nikâhlayıp mallarına el koyduğunu, fakat afvetttiğini, padişahın afvedip revân seferine götürerek hizmetinden faydalanmasını arz edip söyledi.

    sultan murad, “ya böyle âsînin devlete hizmeti ne olsa gerek? kaht-ı ricâl değildir” deyü paşa’yı kapıcılar kethudâsına verdi. ilyas paşa’nın kellesi, istavroz köşkü önünde, üsküdar sahilinde mavi bir taş vardır, orada kesildi. malı hazîne’ye alındı. cennet-mekân sultan murad hazretleri, el konulan malından 10.000 altının babama verilmesini irâde buyurdu.

    öyle yapıldı. paşa’nın ablamın tasarrufundaki servetine ise dokunulmadı. bir yıl sonra babamla istanbul’dan bursa’ya vardım. burada ablamın, bergama’daki çiftliğinde öldüğü haberi geldi.”
  • aynı zamanda çorum'un osmancık ilçesine bağlı bir köy.
  • (bkz: inal nekhu)
  • ibrahim’in hiç gerek yokken başına b sonuna i koyarak binali yaptığı bir isim olabilir. (bkz: ibrahim’in böyle gereksiz sululukları vardır)