şükela:  tümü | bugün soru sor
  • eskiden memleketimizde bulunan mahkemelerdir. o vakitler bidayet, istinaf ve temyiz olmak üzere 2 + 1 aşamalı görülen davalar, istinaf mahkemelerinin kaldırılmasıyla yine ilk derece mahkemeleri (bidayet) ile temyiz mahkemesi (bkz: yargıtay) olmak üzere 1 + 1 aşamalı olarak görülmeye başlanmıştır.

    ilk derece mahkemesinde dava görülür, istinafa götürüldüğünde ise dava yine bir heyet tarafından aynı şekilde görülürdü. şu anki sistemde ilk dereceden sonra yargıtay davayı tekrar görmemekte, dosya üzerinden, bazen de mürafaa lı olarak usul ve kanuna uygunluk denetimi yapmaktadır.
  • "adli yargı bölge mahkemeleri" .kanun tasarısı tbmm'de bulunmakta olup,görüşülecektir.
  • ülkemizde" bölge idare mahkemesi"( leri) de kısmi istinaf mahkemesidir.
  • bilindiği gibi,26.9.2004 tarihinde 5235 sayılı kanunla adli yargı mahkemeleri teşkilatı yeniden düzenlendi.ilk derece mahkemeleri ile yargıtay arasında eskiden istinaf denilen "adli yargı bölge mahkemeleri" kuruldu.
    bu mahkemelerin kuruluşu,amacı,denetimi,vs hakkında #5856575 no.lu entry'ye bakılabilir

    burada önemli olanları açıklamaya çalışacağım :

    bu mahkemeler ,yargıtay gibi dosya üzerinden inceleme yapan ve içtihat üreten mahkemeler değildir.
    ilk derece mahkemeleri gibi "olgu",olay mahkemeleridir.peki o zaman ne farkı var diğer mahkemelerden ?
    şu var : ilk derece mahkemesi kararını yeterli bulmayan veya haksız bulan,bu mahkemeye başvuracak ve ( tanığım dinlenmedi,belgem incelenmedi,otopsi iyi yapılmadı vs nedenlerle) davanın yeniden görülmesini isteyecek ve mahkeme yeniden başlayacak, böylece, daha yetkin ve birikimli hakimler davayı görüp hükme varacaklar...
    yani ilk derece mahkemeleri ile yargıtay arasında bir filtre olacaklar.

    yalnız şu var ; avrupa insan hakları sözleşmesinin 6.protokolünde davaların makul sürede bitirilmesi gerektiği bildiriliyor.bu durumda davaların uzayacağı ve adaletin geç gerçekleşmesi ihtimali var.protokole göre de -davalar uzarsa-devletimiz mahkum edilebilir...

    diğer yandan bu mahkemeler,adından da anlaşılacağı üzere "bölge mahkemeleri" olacaktır.diyelim bir mahkeme beş ili kapsayacak şekilde yetkilendirilmiştir.merkeze uzak yerdekilerin müracaatında ,masraf ve zaman faktörü de etkili olacaktır.

    cmuk ve infaz yasası yeniden hazırlanıp ,yürürlük tarihi olan 1 nisan 2005'e yetişmelidir.aksi halde mahkemeler işlevsiz kalır.

    umarım,uygulamada aksaklıklar -görülüp,değiştirilerek- giderilir.
  • humk da yapılan bir değişiklikle bolge adliye mahkemeleri adi altinda hoş gelmiş
  • ulkemizde zaten yeterince uzun olan yargi surecini daha da uzatacak, gereksiz yapilanma. ab'ye uyum olsun da vatandas zulum cekse de olur mantigi gudulmektedir zannimca.
  • yargıtay 'ın iş yükünü azaltabilecek bir tür ara mahkeme.
  • yargıtayın yükünü hafifleterek daha sağlıklı kararlar vermesini sağlayacak bu sebeple de bir nebze olsun adalete güveni ve saygıyı yükseltebilecek yeni kurulan mahkemeler.(zannedersem fiiliyata geçişleri 2006 yılbaşı olacak)
  • 2007 haziranda göreve başlayacak olan mahkemeler.