şükela:  tümü | bugün
  • devletin kendi eliyle , kanunlarla kurduğu tüzel kişilikler. bir nevi devlet şirketleri.en klasik örnekleri üniversitelerdir.(devlet üniversiteleri) bunların dışında , rtük bddk gibi regülasyon kurumları da kamu tüzel kişiliğidir. aynı şekilde özelleştirilmemiş halleriyle telekom,iski,tek de birer kamu tüzel kişisidir.(kişileriydi) hukuk fakültesinde idare hukuku derslerinde detaylı olarak incelenir. (bkz: burak oder)(bkz: istanbul bilgi üniversitesi hukuk fakültesi) bildiğim kadarıyla olağanüstü haller dışında kanun hükmünde kararnameler ile kurulamaz. kanunlarla kurulanların dışında , kendiliğinden , kamu tüzel kişiliklerinin anayasamızın belirli maddelerinden alan kamu tüzel kişilikleri vardır. bunlar trt ve yükseköğrenim kurumlarıdır. son bir nokta olarak da belirtmeliyim ki devlet en büyük kamu tüzel kişiliğidir.
  • anayasamızın 123.maddesine göre ; " kamu tüzelkişiliği, ancak kanunla veya kanunun açıkca verdiği yetkiye dayanılarak kurulur "

    mahalli idareler de (belediyeler,il özel idareleri ve köyler ) kamu tüzel kişisidirler.
  • 1982 anayasasinda yonetmelik cikarma yetkisi verilmis birim.
  • diğer versiyonları için,

    (bkz: devlet tüzel kişiliği)
    (bkz: özel hukuk kişisi)
    (bkz: gerçek kişi)
  • 1982 anayasasının 123. maddesinin 3. fıkrası:
    --kamu tüzel kişiliği, kanunla veya kanunun açıkça verdiği yetkiye dayanılarak kurulur--der
    kanunun açıkça verdiği yetkiye dayanılarak cümlesinde kanun hükmünde kararnameleri kasteder. khk'lar anlaşılmalıdır.
    en büyük kamu tüzel kişisi devlettir.
    bunun yanı sıra 127.maddede tüzel kişilikleri sayılan il özel idaresi, belediye ve köydür
  • kanunlarla, kanunun verdiği yetkiyle kurulabildiği gibi khk'lar ile de kurulabilmektedir.

    merkezi yönetimde sadece bir adet kamu tüzel kişisi vardır ki o da devlettir. bakanlıkların, tbmm'nin, falanın filanın ayrı bir tüzel kişiliği yoktur.

    yerinden yönetimlerde ise birçok kamu tüzel kişiliği bulunmaktadır.
  • kamu tüzel kişilikleri, esas olarak kamu hukuku rejimine tabi olmakla birlikte, nitelikleri ve özellikleriyle bağdaştığı ölçüde, özel hukuk hükümlerine bağlı olarak da kurulabilirler.
  • a) devlet tüzel kişiliği içinde yer alan idareler hazine kavramı içinde yer alır ve ayrı kamu tüzel kişiliğine sahip değildirler. buna göre bakanlıkların, tbmm'nin, cumhurbaşkanlığının, ayrı bir kamu tüzel kişiliği yoktur. örneğin; buna göre emniyet genel müdürlüğünün ayrı bir kamu tüzel kişiliği bulunmamaktadır.
    (müsteşarlıklar 2017 anayasa değişikliğiyle kaldırılmıştır. yerine bakanlıklarda bakan yardımcıları, bağlı kuruluşlarda başkanlar atanmıştır. zira bu eskiden bu müsteşarlıkların da ayrı bir kamu tüzel kişiliği yoktu(savunma sanayi başkanlığı(müsteşarlığı) hariç).

    b) anayasada veya kanunlarda ayrı bir kamu tüzel kişiliğine sahip olduğu belirtilen özel bütçeli idarelerin ayr bir kamu tüzel kişiliği vardır.
    örneğin; üniversitelerin, todaie'nin, tika ve üst kurulların (rekabet kurumu, sermaye piyasası kurulu gibi kuruluşların ayrı bi kamu tüzel kişiliği vardır.)

    c) devlet tüzel kişiliği dışında yer almış olmasına karşın tüzel kişiliği olup olmadığı hususunda belirleme bulunmayan idareler için kuruluş şekli ve ayrıcalıklı yetkileri olup olmadığına bakılarak kamu tüzel kişiliği olup olmadığı belirlenmelidir.
  • bakanlıkların kamu tüzel kişiliği yoktur. temmuz 2018 değişikliği ile birlikte eski adı "hazine müsteşarlığı" olan ve maliye bakanlığı ile birleşerek yeni adı hazine ve maliye bakanlığı olan bakanlık, devletin mali yönden tüzel kişiliğini temsil eder. gelir- gideri yönetir, mali davalarda devleti temsil eder. bunun dışında hiçbir bakanlık kamu tüzel kişisi değildir. ayrıca emniyet genel müdürlüğü gibi kamu kurumlarının da tüzel kişiliği yoktur. kamu idarelerinden mahalli idare olarak kamu tüzel kişilikleri "il özel idareleri" "belediyeler" ve "köyler"dir.