şükela:  tümü | bugün
  • evrende var olan her madde, kutlesine bagli olarak cekim kuvvetine sahiptir ve kutle cekim iki madde arasindaki mesafenin karesiyle de ters orantilidir. dunya'nin elma'ya uyguladigi kutle cekimin elmanin boyutlarina uyarlanmi$i da elma tarafindan aynen dunya'ya uygulanmaktadir. cekim gucu acisindan evrende bilinen en buyuk kuvvet kara deliklerde bulunmaktadir.
  • kutle cekim gucu bilimsel olarak cok net olarak izah edilebildigi halde, bundan sorumlu araci kurumun ne oldugu tespit edilememektedir. boylesine guclu ve dort yanimizda donenen bir gucun gorulememesi bir yaraticinin tum varliklari bir arada tuttuguna delil degildir de nedir?

    degildir, neden olsundur. oncelikle kutle cekim denen guc gucludur, lakin cok guclu mudur? degildir, hatta denebilirki yogunluk acisindan evrendeki bilinen gucler icerisinde en gucsuzu kutle cekim gucudur. elektromanyetizma kutle cekimden uygun sartlar ele alindiginda 4.2 x 10 uzeri 42 (42 nin tekrarina dikkat) kat daha yogun hissedilen bir guctedir. nukleer etkilesim gucu de bunun 100 kati kadar daha gucludur.

    e hal boyleykene nedir bu graviton da denen nanenin esrari , bunu bu derece guclu zannetmemizi saglayan hissiyat diye sormak gerekirse cevabi uzun mesafeler arasi etkinliginde gizlidir. elektromanyetik guc de, nukleer etkilesim gucu de dar alanda kisa paslasan gucler iken (elbette bu demek değildir ki ikisi de uzak mesafeli değildir, kütle çekim çekip de itmemek gibi bir etkinliği olduğundan uzak mesafeden daha bir heybetli durur), kutle cekim askta kural tanimayan bir gulben ergen gibi sinirsizdir.

    foton notrino gibi ara birimler bile hacim ve kutle yoksunluklariyla (neredeyse yok gibi dense de var elbette) zar zor tespit edilirken bundan 10 uzeri 42 derece daha gucsuz bir kuvvetin ara biriminin gorulmesi elbette guctur, zordur.

    lakin goremedigimizden, yok demek mumkun degildir. nasil olustugu da bilinmedigi halde bilimsel gercekligi vardir, evrim gibi reddedilmemesi "dogmalari yikmaya merakli tabui devirenlerin" manevi ilgi alaninda bulunmamasindan kaynaklanmaktadir herhalde.

    (editte emeği geçen sirius a teşekkürler ediyorum. el aleme vay nötrinonun hacmi yok ha hahahah deme fırsatını tanımamış.)
  • gunluk hayatta en cok karsimiza cikan kuvvet olmasina ragmen hala en az anlayabildigimizdir kutle cekimi. ozellike "nicin yercekimi var, nedir bu olay?" sorusu hala cevapsizdir. hatta cogu insan suda yasayip suyun ne oldugunu bilmeyen baliklar gibi varligini dusunmez bile*. neden yere yapisik durabiliyorum, neden zipladigim zaman yere dusuyorum (bkz: got gucu ile fezaya cikmak) sorulari pek cok insana uzaktir. ama newton abimiz zamaninda dusunmus ve formule etmistir yercekimi kuvvetini fakat ne oldugu ve neden sorusunu cevapsiz birakmistir.
    bu madde dedigimiz olay surekli diger maddelerle biraraya gelmeye calismaktadir. zamanin baslangicinda(?) birbirinden ayrilmis sevgililer gibi*. tehlikeli yakinlasmalardir ama bunlar, fazlasi kara delik olusumuna yol acabilir. einstein demistir ki madde uzay zamani bukmekte ve bu ortamdaki normal hareketimiz yercekimi olarak algilanmaktadir. maddenin uzay zamani nicin buktugunu aciklamamakla birlikte guzel hesaplamalara imza atmistir bu teori (bkz: genel gorelilik teorisi). ne yazik ki bu teori kuantum fizigi * ile catismaktadir yer yer. bu arkadaslar da demektedir ki madde surekli etrafina graviton denen parcaciklari salmakta, bunu yakalayan diger cisimlere "sst abi ben burdayim, gel bir olalim" mesaji gondermektedir. fakat henuz bu nanelerden bir tanesi yakalanamamistir.
    netice itibariyle bu olayi cozumleyen arkadasin sozlukten cikmasini ve alacagi 1 milyon dolarlik odulle sozluge yeni yeni serverlar katmasini diliyoruz. aslinda sozlukten insanlik tarihin en buyuk dahisinin cikmasi da bizim icin de yeterlidir, amacimiz bu olmalidir. hadi kuzuciklarim goreyim sizi..
  • gücünü evrenselliğinden; yük taşıyan taşımayan tüm maddelere etki edebilmesinden alan temel kuvvet.
    nukleer tepkimelerin gücüyle şişen, parlayan yıldızlar gün gelir tepkimeler durur, çekirdeklerin gelen güçlerini kaybederler, işte o zaman kütle çekim yıllardır sabırla beklemekte olduğu ininden çıkar, allah yarattı demez geçiriverir protonları notronları birbirlerine. dikkat etmek lazım.
  • (bkz: kutle cekim)
  • (bkz: #5880412)
  • bu nane yuzundendir ki, insanoglu'nun hareket edebilmesinin tek yolu "etki-tepki" prensibi olmakta.

    bir gun biri cikar da "abi cozdum olayi. bak sunu soyle yapiyorsun, cekim mekim hak getire" derse, o zaman butun hayatimiz kökten degisecek...
  • evrendeki 4 temel kuvvetten en zayıf olanı. makro boyutlarda ise en zayıf ama en etkili olanıdır.
    kuvvetlerin ortak özelliklerine bakarsak, hepsinde etki-tepkiyi sağlayacak bir "ortam nesnesi" vardır. örneğin 2 grup insan, ortada çamur varken birbirlerini "ip" ile çekerek çamura düşürmeye çalıştıkları yarışta olduğu gibi. burada ortak nesne "ip"tir. kütleçekimde ise bunu göremeyiz. kütleçekiminin etki-tepkisini sağlayan uzay-zamandır. kütleçekim uzay-zamanı bükerek, bozarak çevresindeki cisimlerin kendine doğru gelmesini sağlar. bir bardağı düz bir örtünün üstüne koyup, bardağı kendi çevresinde çevirdiğimiz zaman, o örtünün büzüşüp döndüğünü görürüz. örtünün üstüne küçük kağıt parçaları koyarsak, kağıt parçalarınında örtünün büzüşmesinden dolayı bardağın çevresinde döndüğünü görürüz. işte burda örtü uzay, bardakda kütleçekimini sağlayan cisimdir.
  • dalgası da vardır:
    (bkz: kütleçekim dalgası)