şükela:  tümü | bugün soru sor
  • yaşanılan dönemin kurallarına uyulmasını ilke edinen çin felsefesi.
  • (bkz: icazet)
  • (bkz: xunzi)
  • (bkz: legal parti)
  • zhou dynasty'nin çöküşe geçmesini takiben ortaya çıkan bölgesel güçlerin gücü ele geçirmek için giriştiği mücadele döneminde (warring states) ortaya çıkan doktrin. konfüçyüs'ün insan doğası iyidir iddiasına tamamen karşı çıkılmıştır. buna göre eğitimin dönüştürücü gücü ancak az sayıda insan için geçerlidir ve bu insanlar yığınları kanunla idare etmelidir. aydınlanma yığınlar için değil, bir avuç özel insan içindir. bir liderin yapması gereken de güçlü bir ordu ve zengin bir ülke yaratarak gücü ele geçirmektir. nitekim qin dynasty de legalism prensiplerini benimseyerek antik çin'i imparatorluğa taşımıştır.
  • yabancı makalelerde ingilizce kullanılan "legalism" kelimesinin kendisini tanımlamaya yetmediği söylenen çin felsefesi. gerçekten de kısa bir şekilde anlatmak zor. daha önce de varlığı olmasına rağmen özellikle warring states döneminde yükselmesini normal karşılamak lazım. yedi eyaletin sürekli birbirine girdiği, her gün kan dökülen, politik oyunların durmamacasına devam ettiği kanlı bir dönemde sakin, savaştan uzak bir döneme geçmek için yol gösterici ve sonrasında bunu koruyucu bir sistematiğe gerek duyulması normal.

    bununla birlikte aslen konfüçyüs okulunun bir temsilcisi olan ve legalism'in en önemli iki ismi han fei ve li si' nın öğretmeni olan xunzi' nin kendisinden önceki genel konfüçyüs düşüncesine aykırı olarak insanın doğasının kötü olduğunu düşünmesi ve bunu savunmasının öğrencileri üzerinde etkisi nedir veya var mıdır, bilinmez.

    dönemin han krallığının yönetici ailesinden olan (bazı kaynaklarda prens olduğu söylenir), legalizmin kurucusu değil ama onu sistematikleştiren ve mükemmelliğine ulaştıran kişi olan han fei' nin öğüt ve tavsiyelerinin kendi ülkesinde sallanmaması, o hırsla oturup yazdığı kitabının ve diğer yazılarının en büyük hayranının daha sonra qin imparatorluğunu kuracak olan genç ying zheng olması (yanında li si olmasına rağmen), ying zheng' in han fei' ye durup durup övgüler düzmesi ancak han fei' nin diplomatik bir elçi olarak gittiği qin sarayında hapsedilip cezasını beklerken ölmesi ( gerçi bu ölümde li si' nın parmağı var. insan doğası gereği kötü ve çıkarcı işte) kaderin ilginç bir cilvesi olsa gerek.