şükela:  tümü | bugün
  • theremin'in mucidi. amerika'da bir rus göçmeni. 1938'de kgb tarafından sscb'ye kaçırılan adam. clara rockmore'a doğumgününde yanına yaklaşınca dönmeye başlayan bir doğumgünü pastası hazırlayan kişi.
  • gitar, keman, piyano,.. daha doğrusu bildiğimiz pek çok enstrüman kendisine en büyük katkıyı sağlamış enstrüman geliştiricisi kişi doğmamış bile olsa çok büyük değişikliğe uğramadan günümüze ulaşabilirdi. çünkü bir luthier en iyi tınıyı bulmak için çabalar, şayet o bulamazsa başka biri çıkıp bulur. bu durumun çok dışındaki bir enstrümanın mucididir leon theremin. şayet o olmasa dünyanın en garip enstrümanı theremin, hiç bir zaman icad edilemeyebilirdi.
  • 1945 yılında rusya, moskova’daki abd elçiliğine armalı bir duvar süsü hediye etti. altı yıl sonra bir radyo operatörü bir kanalda elçilikteki gizli konuşmaları duyana kadar armanın bir ‘böcek’ olduğu anlaşılmadı.cihazı “theremin”i de bulan leon theremin icat etmişti.
  • leon theremin, 15 ağustos 1896 tarihinde st. petersburg’da doğmuştur. asıl adı lev sergeyevich termen’dir. helena adında bir kız kardeşi vardı. leon theremin, daha lise çağında iken elektronik devrelerle ilgilenmeye başladı. 17 yaşına geldiğinde, yüksek frekanslı devreler, optikler ve manyetik alanlar ile deney yapmak için evde kendi laboratuvarına sahipti.
    1916 yılında askerlik hizmeti için orduya katıldı ve 6 ayda askeri mühendislik okulu'nu bitirdi. elektronik yüksek okulundan askeri radyo-mühendisliği diploması ile mezun oldu. sonraki üç buçuk yıl boyunca moskova'da yeni askeri radyoloji laboratuvarı başkan yardımcısı olarak görev yaptı.

    leon theremin, ilk olarak 1919 yılında teremin aletini icat etti ve “aetherphone” ismini verdi. 1922 yılında onu vladimir ılyich lenin’e tanıttı; enstrümanın fütüristik ses ve dizaynı vladimir ılyich lenin’i çok etkiledi. theremin, cihazı daha sonra avrupa’ya ve 1927 yılında da plaza oteli’nde ilk gösterimini yapmak için abd’ye götürdü sadık taraftarı ve icracısı olacak olan keman virtüozu clara rockmore cihazı ilk burada dinledi.

    aletin 1928'de mucidi tarafından patenti de alınmıştır. gerçek adı termenvox veya aetherphone'dur. daha sonra ingilizceleşerek zamanla "theremin" adını almıştır. teremin ilk elektronik ve çalarken temas gerekmeyen müzik aletidir.

    1925 yılında almanya'ya goldberg ve sons firmasına "theremin" patentlerini satmak için gitti.

    1927 yılından başlayarak londra, paris ve almanya'daki tanıtım gezilerinden sonra 30 aralık 1927 tarihinde ilk eşi katia ile birlikte amerika'ya gitti. 1928 yılında new york filarmoni ile birlikte "theremin" adını verdiği aletini kullandı. 1928'de amerika birleşik devletleri'nde bu buluşunun patentini aldı.

    leon theremin, 1930 yılında new york'ta bir laboratuvar kurdu ve diğer icatlar ve yeni elektronik müzik enstrümanlarıyla deney yaptı.

    leon theremin, 1938 yılında moskova’ya geri gitti. döndükten kısa bir süre sonra hapsedildi. daha sonra kolyma altın madenlerinde çalışmaya gönderildi. theremin, andrei tupolev, sergei korolev ve diğer tanınmış bilim adamları ve mühendislerle birlikte sharashka’da (gulag kamp sisteminde gizli bir laboratuvar) çalışmaya başladı.

    buradaki çalışmaları sırasında icat ettiği bir kızılötesi ışın kullanarak cam pencerelerde ses titre çı. gizli polis örgütü nkvd'nin başkanı (kgb'nin öncülü) lavrentiy beria, bu aygıtı moskova'daki ingiliz, fransız ve abd elçilikleri üzerinde casusluk yapmak için kullandı.

    leon theremin, bu icadı ile sovyet casusluk teknolojisinde ilerleme kaydettiği için 1947 yılında josef stalin ödülüne layık görüldü.

    leon theremin, sharashka’dan çıktıktan sonra, 1966'ya kadar kgb ile çalışmaya devam etti. daha sonra 10 yıl boyunca moskova müzik konservatuarı'nda çalıştı. 10 yıllık süre içinde thereminin farklı varyasyonlarını ve elektronik çelloyu icat etti. 1970’lerde moskova devlet üniversitesi'nde (akustik bölümü) fizik profesörü olarak icatlarını geliştirdi ve lisansüstü öğrencileri yetiştirdi.

    evlilikleri :
    1.eşi: katia constantina (ekaterina pavlovna) (e. 24 mayıs 1924 -?) (boşanmış)
    2 eşi: balerin, lavinia williams (e. ?–1938), boşandı.
    3.eşi: maria guschina (e. 1947–1970). 1970 yılında vefat eden bu eşinden natalia theremin ve elena theremin adında 2 kızı oldu.

    leon theremin, 3 kasım 1993 tarihinde rusya’da 97 yaşında ölmüştür.

    “teremin” müzik aleti hakkında birkaç ufak bilgi :

    teremin, çalarken temas gerekmeyen müzik aletidir. dünya'nın ilk elektronik müzik aletlerinden biri olarak kabul edilir. ilk elektronik müzik aletidir diyenler de vardır. ismini mucidi olan rus profesör leon theremin'den alır, 1928'de mucidi tarafından patenti de alınmıştır. orijinal adı termenvox veya aetherphone'dur. daha sonra ingilizceleşerek zamanla "theremin" adını almıştır.

    kontrolü iki metal anten arasında sağlanır, bu antenler aleti çalan kişinin ellerinin pozisyonunu algılarlar. bir el ile titreşim dalgaları gönderilir diğer el ile de sesin şiddeti ayarlanır. teremin ürkütücü sesler ile birleşik bir alettir. elektrik sinyalleri teremin üzerinde büyütülür ve bağlı olan hoparlörlere gönderilir. bilim-kurgu ve korku filmlerinde sıkça kullanılmıştır.

    yapılışından bu yana ilginç ve kendine özgü bu enstrümanla birçok müzisyen ve fizikçi ilgilenmiştir. jerry lewis, cary grant,vladimir ılyich lenin, albert einstein, ıgor stravinsky teremin çalmış ya da çalmayı denemiş kişilerdendir.

    leon theremin, bulduğu bu alet, laboratuvarda kazara olmuştur. leon theremin, kimya laboratuvarında gazların özkütlesini ölçmek için sesli bir yöntem ararken bu enstrümanı yanlışlıkla icat etmiştir. enstrümanın ilk halinde ayak pedalları mevcuttur.

    kaynak: