şükela:  tümü | bugün
  • kafaniz patlamak kalbiniz dagilmak uzereyken ilk bolumundeki gerginlikten mazosistce bir zevk alabileceginiz eser
  • ilk temsili (18 ekim 1904) mahler'in yönetiminde köln'de verilmis olan bu senfoni (do diyez minör) su bölümlerden olusur:

    1. trauermarsch. in gemessenem schritt. streng. wie ein kondukt
    (cenaze marsi, ölcülü adimda, sert, cenaze alayi gibi)
    plötzlich schneller, leidenschaftlich, wild
    (aniden daha hizli, tutkulu, vahsi)
    tempo i

    2. stürmisch bewegt, mit größter vehemenz (firtinali derecede hareketli, en atesli sekilde)
    langsam aber immer 2/2 (yavas ama daima 2/2)
    nicht eilen (acele etmeden)

    3. scherzo. kräftig, nicht zu schnell (kuvvetli, cok hizli degil)
    etwas ruhiger (biraz daha sakin)
    molto moderato
    a tempo i
    tempo i (subito)

    4. adagietto. sehr langsam (cok yavas)

    5. rondo-finale. allegro
    nicht eilen, a tempo
    grazioso
  • adagiettosu ile venedik te ölüm filmine bambaşka bir boyut katan senfoni.
  • bastan sona sabırla ve kendini bırakıp dinleyen kiside film izlemis gibi bir etki bırakan eser.adagietto bölümü kisiyi garip ruh hallerine iter."ölmeden önce maziyi düsünen insan" tribine sokar.huzuru ve huzursuzlugu aynı anda verir.muazzam'dır...
  • bilkent senfoni orkestrasının önümüzdeki hafta iki defa seslendireceği senfoni.

    bu iki konserin benim açımdan önemi büyük. gurbet ellerde başlamak üzere olan master eğitimim nedeniyle bilkent senfoni orkestrası'nın bir üyesi olarak katıldığım konserlerin (en azından bir süre için) sonuncusu olacak konserlere hepinizi beklerim.

    daha provalar başlamadı ama mahler 5`in kolay bir senfoni olmadığını anlamak icin notalara bir dakika bakmak bile yeterli. oysa denilene göre mahler`in 1. senfonisi dışındaki senfonilerin hepsinden daha kolaymış. ben mahler`in tüm senfonilerini çalmadığım için bu konuda bir yorum yapamayacağım. ama öyle manyaklar da var, mesela carnigie hall turnesinde berliner philharmoniker`in 10 günde tüm mahler senfonileri yorumlaması varmış, ben de yeni duydum bunu, hala şoktayım... bunu yapan insan olamaz diyerek konumuza dönüyorum.

    bu senfoniyi sevenler, konserimize gelmek isteyenler için detaylar:

    20 haziran 2009, cumartesi, 20:00: bilkent senfoni orkestrası sezon kapanış konseri
    yer: bilkent konser salonu

    22 haziran pazartesi, 20:00: 37. uluslararası istanbul müzik festivali yer: aya irini

    şef: klaus weise
    solist: han-na chang, viyolonsel (bilgi için, bkz. http://www.biletix.com/…viewinfo.htm?id=6&fbid=2033)

    program:
    edward elgar | viyolonsel konçertosu, mi minör op. 85
    gustav mahler, 5. senfoni

    (ankara için)

    bilet ücretleri: 10 ytl (salon, 2.balkon) 15 ytl (balkon)
    indirimler: öğrenci, öğretmen, emekli -2ytl

    bilet satış yerleri:
    bilkent konser salonu
    beymen (arjantin cad.)
    dost kitabevi (kızılay, kavaklıdere, ankuva)
    diapason (kavaklıdere)

    ücretsiz servis:
    tunus caddesi, sıhhiye köprüsü, milli kütüphane'den
    (konserlerden 1 saat önce)

    istanbul için ise bilet ücretleri tuzlu:
    1. kategori: 90,00 tl
    2. kategori: 67,50 tl
    3. kategori: 45,50 tl
    öğrenci: 22,50 tl
    balkon: 134,00 tl
  • yapit mahler'in orta donem senfonileri olan 5., 6. ve 7. senfonilerinden ilkidir. bu 3 yapitin ortak ozelligi mahler'in daha onceki ve sonraki kimi senfonilerinde kullandigi insan sesine bu yapitlarda yer vermemesi (salt orkestral yapitlar olmalari) ve ucunun de minör tonalitede olmalaridir.

    bu senfoninin 1. bolumu tam olarak sonat formuna uyar. iki temali bir serimi vardir. 1. tema, trompetin sundugu tema \ ritmi baz alir. 2. tema yaylilar tarafindan sunulur ve 1. tema ile celisik bir moddadir. 1. tema gergin ve karanlik iken 2. tema melankolik ve dingindir. serimin tekrari tekrar isareti ile belirtilmemistir dolayisiyla ilgili tekrar aynen degil ancak biraz degistirilerek 'kabaca aynen' yapilir.

    sonrasinda gelisme ve serimin turevi takip eder. bolumun kapanisi muhtesem bir ses solenidir. kapanisin basi kendi basina urkutucudur. sessizligin icerisinde timpani, bolumun en basinda trompetin caldigi temayi calar. hemen akabinde cellolar muzigi yoktan varederek baslatir, bu muzik kapanis boyunca yukselir ve gerilir ve nihayetinde akil disi boyutta tinlayan bir doruga* cikar ve sonra sonerek karanlik icerisinde yok olur. bolumun en son notasinin nasil calinacagi bir tartisma konusudur. kimileri (bernstein) bunun forte calinmasini savunurken kimileri piano calinmasi gerektigini soyler.

    * bu dorugun muhtesem bir gorkem, guc ve korkutuculukla gerceklendigi bir kayit icin dinleyici leonard bernstein'in viyana filarmoni orkestrası ile deutsche grammophon'a yaptigi kayda bakmalidir.

    2. ve 3. bolumler ifade anlaminda alabildigine dalgalidir ancak net bir bicimde 2. bolumden 3. bolume gecisle birlikte muzik aydinlanir, kendine guven duyar bir hale gelir, sesi cok daha pozitif cikmaya baslar.

    4. bolum sadece yaylilar ve arplar icin bestelenmistir.

    cok gec olmakla beraber bu senfoninin 5 bolumlu bir yapit oldugunu ancak mahler'in bu 5 bolumu 3 kisima ayirdiginin altini cizmeliyiz. yapitin ilk iki bolumu 1. kismi, son iki bolumu 3. kismi, 3. bolum ise kendi basina 2. kismi teskil eder.

    bu hatirlatmadan sonra; ifade anlaminda senfoninin ilk kisminin karanlik, agir, bunalimli, ikinci kisminin ilk kisimla alabildigine celisecek sekilde ozguvenli ve canli, disavurumcu, son kisminin ise melankolik ve huzurlu oldugunu soyleyebiliriz. bu nitelemeye gelecek bir itiraz herhalde finalin canli oldugu ve bu nedenle 3. kisim icin yapilan tanimlamaya uymadigi yonunde olacaktir ancak dikkat edilmelidir ki bu bolumun temalarinin coskun olmaktan cok (yahut coskun olmanin yanisira) gorkemli bir finalin degilde bir tur tatliya baglanan finalin temalari olma egilimi vardir ve bu acidan bakildiginda senfoninin son kismi, evet bence, melankolik ve huzurlu olan muzikleri icerir. finalin temalarinin bu ozelliginin (gorkem ve zafer duygusundan cok bir huzur ve yer yer melankolik olma) gozlemlenebilmesi icin mahler'in kimi diger finallerine bakmak yeterli olacaktir (senfoni no 1, 2, 3, 7 gibi)

    edit : imla ve ek
  • mahler'ciler kötüleyebilirler tabi, ama söylemeden duramayacağım; 2. senfonisine göre bence sönük kalan eseridir.

    şurdaki duygusal dalgalanmayı ve gerginliği hiç birşeye değişmem . (zevkler nasıl tartışılabilir ki)
    söz konusu scherzo bölümü:
    http://www.youtube.com/watch?v=sqyrqwolxae

    (bkz: mahler senfoni no. 2)

    not: tam bir scherzo canavarıyım, bana scherzo olsun da fasülyeden olsun.
  • bernstein yorumu çok iyidir.

    http://www.youtube.com/watch?v=yjz2tvc2tt4
  • 1. trauermarsch. in gemessenem schritt.

    2. stürmisch bewegt, mit größter vehemenz

    3. scherzo. kräftig, nicht zu schnell

    4. adagietto. sehr langsam

    5. rondo-finale. allegronicht eilen,
    a tempograzioso

    bölümleriyle hayatımı anlatmış senfonidir..
  • mahler'in orta donem senfonilerinin ilkidir.

    ara not: ilk donem senfonileri n. 1-4
    orta donem: 5-7

    orta donemi ilk donem yapitlarindan ayiran en belirgin ozellik insan sesi icermemeleridir. ilk donem senfonilerinden sadece n.1 insan sesi icermez lakin onun da icinde (3. bolumunde) orkestralanmis bir sarki vardir.

    yapit daha onceki senfonilerinden n.2'de (ve 1. senfoninin ilk versiyonunda) oldugu gibi 5 bolumludur. mahler senfoninin 5 bolumunu uc kisimda siniflandirir. 1.kisim ilk iki bolumu icerir. 2. kisim 3. bolume denk duserken 3. ve son kisim 4. ve 5. kisimlari icerir. zaten bolumlenmis bir senfoninin bolumlerinin belli kisim basliklari altinda gruplanmasi dusuncesi basta gereksiz gelebilir lakin ayni kisim basligi altinda gruplanan bolumlerin muzikal olarak yakinliklari ve aralarinda adeta yazilmamis gecisler oldugu goz onune alindiginda bu kisimlama / gruplama o kadar da mantiksiz gelmeyecektir:

    1. kisim 1. bolum: cenaze marsi. tam olarak sonat formuna uyar. o kadar uyar ki serimin tekrarini dahi (tekrar isareti kullanmadan da olsa) yazmistir (dolayisiyla birebir bir tekrari degil ama cok benzerinin calinmasi ile yapilan bir 'tekrar') bolumun geri kalanini onemli olcude belirleyen bir trompet solosu ve onun uzerine kurulu oldugu cok belirgin ritm ile acilir. bu ritm beethoven'in 5. senfonisinin birinci bolumunun ana temasi / motifi ile cok benzerdir. her iki senfoninin ilk bolumunun cok benzer bir motif / tema ile baslamasi, her iki bolumde de bu motif / temanin oldukça belirleyici olmasi ve her iki yapitinda 5. senfoni olmasi, birinin do diye minor digerinin do minor olmasi vs. iki yapit arasindaki ilginç benzerliklerdir.

    bolumun kapanisi cok dramatik ve gucludur.

    1. kisim 2. bolum: onceki bolumun karanlik havasinin firtinali bir devami gibi baslar. bir sure sonra enerjisini kaybeder ve melankolik bir agita evrilir. enerji kazanmi ve kaybedimi arasinda dalgalanan karanlik ve duruma gore guclu duruma gore agitsal hava bolumun sonlarina dogru dagilir / aydinlanir gibi olur ama karanlik drama galip gelir ve bolum, onceki bolum gibi sessiz bir siyahlikla sonlanir.

    bu iki bolumun ayni kisim basligi altinda gruplanmasinin nedeni olarak ikinci bolumun birinci bolumun ifadesel ve muzikal bir devami gibi tinlamasi gorulebilir.

    2. kisim 3. bolum: mahler senfonilerindeki en genis capli scherzo'dur ve 9. senfonininki bir istisna olmak uzere muhtemelen en buyuk scherzo'sudur. rondo formundadir. 1. kisimdan sonra hayat pinari gibidir, kornonun ve ona katilan uflemelilerin sundugu super enerjik ve aydinlik bir hava ile baslar. enerji sonumleri, 2. bolumde oldugu gibi karanlik bir melankoliye degil tatli bir umide ulasir. orta kisimda dramatik anlar vardir ancak bunlar ceyrek saati oldukca asan bolumun geneline nufuz edemez.

    bolumde korno icin onemli sololar vardir. kimi temsillerde bu sololar nedeniyle orkestra solist kornistinin orkestra icindeki yerinden ayrilip sefin yanin gelip bir korno konçertosu calarlarmiscasina bolumu seslendirdikleri gorulur.

    3. kisim 4. bolum: yapitin ve dahi mahler'in tum senfonik veriminin muhtemelen en unlu bolumu. senfoninin bu bolum hariç tumunde aktif olarak kullanilan genis capli orkestralamasi bu bolumde yerini yaylilar ve arpten ibaret bir yaziya birakir (uflemeliler ve vurmalilar tacet) bolum luchino visconti'nin morte a venezia'sinda kullanilmistir. (geç) romantik senfonik muzigin en seçkin ve en meshur senfonik bolumlerindendir, ununu hakeden bir zerafeti ve derinligi vardir. kabaca a - a formundadir.

    3. kisim 5. kisim:

    herbert von karajan: when you hear mahler's fifth you forget that time has passed. a great performance of the fifth is a transforming experience. the fantastic finale almost forces you to hold your breath.

    bu bolumde ayni 2. bolumun 1. bolumun ifadesel ve muzikal bir devami oldugu gibi, 4. bolumun bir dogal bir devami gibidir ve cok muhtemelen besteci tarafindan bu nedenle ayni kisim altinda gruplandirilmistir. gene rondo formundadir. senfoniyi coskun bir finale tasirken yolda oldukça genis bir duygusal spektrumu tarar.

    bertini (emi), bernstein (deutsche grammophon), karajan, abbado (goruntu kaydi) tavsiye edilir.