şükela:  tümü | bugün
  • 24 ağustos 1516'da osmanlılar (yavuz) ile memluklar (kansu gavri) arasında yapılan savaş. osmanlılar bu savaşı çok rahat kazanmışlardır. kendi halkı bile yer yer kansu gavri'yi desteklememiştir. savaş sonunda yavuz hama,humus ve şam'ı aldı.
  • sava$'in en onemli yani halifeligin osmanlilara gecmesidir. yani hem halife hem hukumdar olan ilk osmanli padi$ahi o donem hukmeden yavuz sultan selim'dir.
  • (bkz: mercimek)
  • bugunlerde cok uzerinde dusunulmesi gereken bir savastir. cunku nicki yavuz olan bir padisah bile sam'dan misir'a 4 yilda gidebilmisken, "savas kisa surecek sandik" diyen andavallarin donup donup okumalari gereken bir kissadir.
  • yavuz sultan selim, ikinci beyazıdın başarısız idaresinin ardından babasının sözlerini kulağına küpe yapmış ve bu savaşı kazanmıştır. o dönem ortaköy de gümüş takı sergilerinde mercidabık küpeleri yok satmıştır.
  • http://maps.google.com/…106323&spn=1.044328,3.47168 sekildeki mercidabik ovasinda vuku bulmus savastir.
  • bu savaşa "mercidaaaaaabıg savaşı" diyen tarih hocaları da vardır.
  • şöyle bir hikayesi vardır.

    savaşın başlangıcında gori kansu (kansu gavri) büyük çoğunluğu adigelerden (çerkesler) oluşan ordusuna kadim adige dilince "marje deybaugh.. hayde marjeee" diye seslenir. tercümesi; yürüyün aslanlarım.. haydi aslanlar gibi bir anlama tekabul ediyor. kimbilir tabi o günki aksanı, şiveyi.. döne dolaşa bu hale geliyor.

    mercidabık
    marjedibaug
  • beni kansu gavri'nin askerleri arasına yaz ey müverrih. kavmiyetçilikse biraz da biz yapalım. malesef kaybettiğimiz savaştır. (bkz: yavuz hırsız ev sahibini bastırır)
  • iki ordu mercidabık ovasına doğru yürüyüp karşı karşıya geldikleri sırada asker sayısı bakımından birbirlerine fazla bir üstünlük sağlamamakta idiler.

    memluk tarafında şam naibi emrinde 20.000; halep nâibi emrinde ise yine 20.000 zırhlı züvari vardı. kansu gavri’nin etrafında kendi adamları 13.000 dolayında idi. venedik kaynaklarında memluk kuvvetleri 12.000’i memluk, 60.000’i arap olarak 70.000 dolayında gösterilir. bu durumda memluk asker sayısı toplamının 50.000-60.000 arasında olduğu kesindir. ordunun neredeyse tamamı atlı birliklerden oluşuyordu, yaya askeri hemen hemen hiç yoktu. memluk ordusunda ateşli silahlar hiç yoktu. memlukler daha ziyade son derce hızlı ve mahir, at üzerinde çok iyi mızrak kullanan zırhlı süvarilerine güveniyorlardı.

    osmanlı tarafının asker sayısı hakkında 100.000’i geçen rakamların gerçekçi olmadığı söylenebilir. toplam osmanlı gücü muhtemelen 60.000’i biraz geçiyordu. bunlardan 12.000’i padişahın etrafındaki yeniçeri (8000) ve süvari (4000) kapıkulu askerlerden oluşurken anadolu ve rumeli timarlı askerleri 20.000’er olmak üzere 40.000 dolayında idi. yardımcı kuvvetler olarak mahalli beylerin kuvvetleri 8.000-10.000 civarındaydı. padişahın emrindeki yeniçeriler içerisinde yaklaşık 2000 kadar tüfekçi bir o kadar da okçu birliği vardı. top sayısı bazı kaynaklarda abartılı olarak 800’e kadar yükseltilir, bazılarında 400 ve 300 rakamı verilirse de bunun 150’den daha az olduğu söylenebilir.

    savaş düzeni ise şöyledir;

    osmanlı ordusu klasik savaş düzenini almıştı. merkezdeki kuvvetlerin sağında ve solunda ise anadolu ile rumeli beylerbeyilerinin ve bunlara katılan mahalli beylerin askerleri yer almaktaydı. sağda daha önceki yürüyüş nizamına benzer şekilde anadolu beylerbeyi zeynel paşa, karaman beylerbeyi hüsrev paşa ile dulkadırlı beyi şehsüvaroğlu ali bey yan yana dizilmişti. sol kolda ise yine sırasıyla rumeli beylerbeyi küçük sinan paşa, amasya (rum) beylerbeyi mehmed paşa, diyarbekir beylerbeyisi bıyıklı mehmed paşa ve kırım kuvvetleri bulunuyordu. sağda ve soldaki bu guruplar birbiri ardında değil yan yana safta yer almışlardı ve yarım ay şeklinde duruyorlardı. padişahın bulunduğu merkezin önünde tüfekçi yeniçeriler ile onların safında sol yanda toplar konuldu. ordunun ağırlıkları da getirildi ve bunlardan bir set oluşturuldu. bu arada iki vezir yunus paşa ile sinan paşa arasında hangi kolda duracakları hususunda padişahın huzurunda ciddi bir tartışma yaşandı. sonunda sağ kola sinan paşa, sol kola yunus paşa’nın nezaret etmesi kararlaştırıldı. ağırlıkların muhafazası isa ve ferhad ağalara ısmarlanmıştı.

    memlük ordusu ise ön saflarda büyük emir sudun el-acemi, emiri silah ürkmez, emiri meclis bahşibay, emiri âhur seydi muhammed b. kansu gavri, devâdâr canım el-eşref gibi emirlerin bulunuyordu, ordunun komutasını sudun devâdâr, hâcibü’l-hüccâb enesbay ile namlı beylerden kanısav çerkez, tinim, canbulat, sanibay hazinedar, özbek, sultanın amcasının oğlu baypars üstlenmiş, savaş başlamadan önce halep naibi hayırbey ile dulkadırlı abdürrezzak bey’in sağ kolu; sibay ile canberdi’nin sol kolu takviye ettiklerini; sultanın yanında getirdiği osmanlı şehzadesinin ise yine sağ kolda, osmanlı tipi elbiseleri ve yanındaki askerleriyle yerleşmişti.

    (kopyala yapıştır değil tez çalışmamdan bir parça. yazarken beynim ters dönmüştü. o derece.. *)