şükela:  tümü | bugün
  • tıkır tıkır işleyen; asker üreten; vergi toplayan; toprağı işler hale getiren tımar sisteminin çokmesidir.

    sonucunda celali isyanları, köyden kente göç, işsizlik, avarız vergisinin sıkça alınması. ülkeyi kuran da yıkan da bu sistemdir anlayacağınız.

    (bkz: tımar sistemi)
  • 100 yıl savaşları bitti.
    zayıf balkan devletleri biraz daha güçlendi. oyuna ruslar girdi.
    boş meydanlarda at koşturan osmanlıya meydanın sahipleri dur hemşerim meydan bizim dedi. hikaye bundan ibaret.
  • ve tabi osmanlı adaletsizlikleri, adam kayırmacılıklari, liyakatsizlikleri, baskilari, istitdatciligi, antidemokratik uygulamalari, eğitimsizliği ve bunlar gibi çeşitli sebeplerden yıkılmıştır.
  • otokrasinin ömrünün bittiği yüzyılda osmanlı da bitmiştir.
    (bkz: ya ne olacağıdı)
  • liyakatın bozulması. güç sahibi olanın işini layıkıyla yapmak yerine gücünü arttırmak peşinde koşması. otoritenin saygınlığını kaybetmeye başlaması. ekonomik ve siyasi ilerlemenin olmaması.
  • çok fazla neden var çok. bunlardan birincisi tabiki de imparatorluklar çağının bitmesi ama diğeri de osmanlının vergi toplayamaması. ne yapsa da etkin bir vergi toplama yaratamamıştır.
  • kapitalist üretim ilişkilerine ayak uyduramaması.

    yazdık bunları.

    (bkz: #94518348)
  • batıda rönesansla birlikte kilisenin çevresinde bulunan okullar bağımsızlaşarak yavaş yavaş üniversiteye dönüştü. üniversite, bağımsız ve bilimsel düşünceyi destekleyen, sorgulayan ve çözüm üreten bir kurumdur. ancak osmanlı devletinde caminin etrafına kurulan medreseler 'eğitimli' saray adamlarının ve islam dininin etkisiyle avrupayla aynı anda dönüşüm geçiremedi. medreseler artık sorgulayamayan, düşünemeyen; sadece günü ve kendi çevresini kurtarmaya çalışan kişileri mezun ederek bu insanların devlet yönetiminde yer almasına neden olmaya başladı. böyle insanların çoğunlukta bulunduğu bir devletin de çökmesi kaçınılmazdır.
    yani kısaca zamanında gereken üniversite dönüşümünü sağlayamamış olmasıdır.
  • birçok nedeni vardır. ancak en temel ve son vurucu darbe; fransız ihtilali (bkz: fransız ihtilali) ile başlayan milliyetçilik akımı ile imparatorlukların yerini ulus devletlerin almasıdır ki bu yalnızca osmanlı'nın değil avusturya-macaristan gibi imparatorlukların da sonunu getirmiştir. özellikle kiliselerden çıkmaya başlayan rum milliyetçiliği, sırp milliyetçiliği, bulgar milliyetçiliği ve ermeni milliyetçili ve günümüzde hala devam etmekte olan kürt milliyetçiliği. kürtler neden ayrılamamıştır sorusunun cevabı, kürtler'in türkler'den tamamen ayrı örgütlenebileceği bir kiliseleri yoktu. işte bu milliyetçilik akımları osmanlı'nın bölünmesine yol açtı.

    ancak temelden gelen bir başka neden de şudur ki; osmanlı devleti, kuruluşundan itibaren aynî ekonomiye sahiptir. aynî ekonomi ne demek diyenler olacaktır. o da şu ki en basit tabirle takas ekonomisi. yani paranın önemsiz olduğu zamanlar. asker aldıkları ganimetler ile pazarlardan alışveriş yapabiliyordu. ancak düşünün ki artık kolaylıkla masrafsız fethedilen topraklar kalmamıştır. bir sefere çıkarken, yol üstü şurayı da alayım burayı da alayım durumları söz konusu değildir. dolayısıyla, seferler başarılı olsun olmasın osmanlı devleti için artık ağır bir yüktür. ancak devletin geçmişten gelen ekonomik düzeni de ganimet ekonomisine bağlıdır. doğal olarak asker artık para istemektedir. çünkü aynî ticaret de yapamıyordur. devlet kasadan askere maaş vermeye başlar. yeter ki sussunlar mantığıyla bilinçsizce kasa boşaltılır, ticaret ilerlemez, sanayi namına bir şey yapılmaz ve ekonomi yerle bir olur. avrupa'nın sömürge faaliyetleri ile zenginleşmesi ile osmanlı toprakları avrupa'nın açık pazarı haline gelir. güçlü olunan dönemlerde verilen kapütülasyonlar da osmanlı'nın yapılan bu ticaretlerden gelir elde etmesine engel olmuştur.

    ancak bu bahsettiğimiz durum osmanlı devleti'ni yıkan ana sebep asla olamaz. ekonomi bir şekilde yoluna konulabilirdi ancak değişen dünya düzenindeki ortaya çıkan yeni fikir akımları, imparatorlukların varlığını kabul etmiyordu ve etmedi de.
  • kapütilasyonlar..