şükela:  tümü | bugün
  • bugünkü eski foça.
  • bugunku eski foca nin yerinde olan eski phokaia yerlesiminin ilk yerlileri yunanistan daki phokis cevresinden gelen gocmenler olarak bilinir. iki limani olan phokaia kisa zamanda buyumus ve eski caglarin onemli liman sehirlerinden biri olmustur. sehir, bati anadolu daki pers yonetimi sirasinda gucunu kaybetmis ve m.o. 500-494 deki iyon ayaklanmasina yalnizca uc gemiyle katilabilmistir. daha sonralari sehir bagimsizligini kazandiysa da persler in yol actigi hasar o kadar buyuk olmustur ki phokaia hicbir zaman eski gucunu yeniden kazanamamistir.
  • pers isgali sirasinda kole haline gelmek istemeyen yerlesimcileri tarafından bosaltilan sehir. kacan phokaia'lilarin bir kismi once sakiz adasi civarina sonra da korsikaya gitmis, daha once kurduklari kolonide yasamislardir. kalan kismi da memleket ozlemine dayanamamis phokaia'ya geri donmustur.
  • bugün izmir'in önemli sahil yerleşimlerinden biridir (bkz: memleketim) (bkz: eski foça) . bir rivayete göre zamanında iyonyanın bir kolonisi olarak gelişen phokaialalılar bugünkü fransa kenti marseille(marsilya) 'i kurmuştur, hatta marsilya'da eski bir limanın girişinde bir tabelada iyon dilinde "oturduğunuz bu şehir mö. 600 yılında phokaia’dan gelen denizciler tarafından kurulmuştur" yazıyordur. hatta hatta, fransanın ünlü horozu bile marsilyadan yani phokaialılardan gelmiştir.
  • 1989 yılından bu yana prof. dr. ömer özyiğit başkanlığındaki kazı heyeti tarafından kazıları yapılmaktadır.
  • phokaia kazı ekibi çalışmaarını m.ö. 4. yy'da deprem nedeniyle yıkılan athena tapınağı üzerinde yoğunlaştırmış olmakla birlikte phokaia(eski foça) tamamen sit alanı ilan edilmiş, önemli bir ion kenti, ticaret merkezidir.
    bölgedeki çarpık kentleşme ve bölgenin yazlıkçı tabir edilebilecek kişilerce talan edilmek istenmesinden dolayı bölge halkıyla kazı ekibi arasında gözle görülmeyen ancak bakışlarla çok net anlaşılan bir gerginlik mevcuttur.

    ziyaret etmek isteyen kişilerle, orada bulunması halinde bizzat prof. dr. ömer özyiğit bilgi vermekte ve çalışma yapılan alanlar gezdirilmektedir.
    bekleriz efenim.
  • prof. bilge umar phokai'nin luwi/luvi dilindeki sulak yer anlamına gelen pauwake'den gelebileceğini öne sürüyormuş. ismi foklara bağlayanlar çoğunlukta.

    (bkz: foça/@ibisile)
    (bkz: phokis)
    (bkz: gediz deltası/@ibisile)