şükela:  tümü | bugün
  • (bkz: plain graphy)
  • bulgaristan vatandaşı pomak yönetmen rouzie hasanova tarafından, soydaşlarımızın yoğunlukta olduğu rodop dağları’nda, todor jivkov döneminde yaşanmış bir hikâyeden esinlenerek çekilen ve çok yakın zamanda ülkemizde de vizyona girecek olan film.

    küçük oğluna yeni bir radyo almak için yasak olmasına rağmen köyünden çıkıp 100 kilometre yürüyerek en yakın şehre gizli saklı giden bir babanın hikâyesini anlatan filmin dağıtımını başka sinema yapıyor.

    https://www.youtube.com/watch?v=rd0zozhnpeg
  • komünist rejim döneminden kopup gelmiş, yanıbaşımızda yaşanmış bir hikaye. filmin hem senaristi hem de yönetmeni olan rouzie hassanova hikayeyi babasının ve dedesinin yaşamından esinlenerek yazmış. ben filmi beğendim ve kesinlikle tavsiye ediyorum. başka sinema salonlarında izleyebilirsiniz. ayrıca "arı" ile yaptığı metafor çok hoş ve inceydi;

    --- spoiler ---

    filmin açılış sahnesinde gece, köyden rokonrola ( ali'nin telaffuzuyla:) ) sesleri yükselir. zahariev bu sesleri duyar ve yasak olan bu müziği dinleyen med'i yakalatıp hapise atar. bir sonraki sahnede sabah olur ve ali suyun içinde hapis kalmış bir "arıyı" kurtarır parmağıyla. oğlu ahmed'in radyosunun kırılmasıyla birlikte yeni radyo almak için yollara düşen ali, orman yolunda hapisten kaçan med'e rastlar ve med'in de ısrarıyla yola beraber devam ederler. bir gün med isminin anlamını anlatır. med aslında bal anlamına gelmektedir. med bebekken bir hastalık geçirir ve 6 ay ömür biçilir. babası her gün ona bal yedirerek onu yaşatır ve oğluna med ismini koyar. ancak med ismi bal anlamına gelse de arılarla arasının iyi olmadığını söyler. aslında arı burda zahariev'i temsil ediyor.

    filmin son sahnesinde, kerim'in ölmesi ve alamadığı terfi ile iyice çöken zahariev ve evin içinden gelen bir arı sesi. sürekli cama vuruyor ama dışarı çıkamıyor. dışarı ali çıkıyor ve onu bekleyen oğlu ahmed'le uzaklaşıyor. dışarda bile olsa hapis hayatı yaşadığını söyleyen ali'nin hissettiklerini artık zahariev de hissetmeye başlıyor.
    --- spoiler ---
  • 80'lerin sonunda bulgar türklerinin türkiye'ye zorunlu göçü ve belene dizisi sayesinde bir nesil, bulgaristan'daki müslüman türklerin acılarından haberdar oldu. bulgaristan yapımı radiogram filmi, her şeyden önce hafızalarımızı tazelemesi bakımından önemli.

    --- spoiler ---

    1970'lerin başında geçiyor hikâye. tv'nin yaygınlaşmadığı, insanların dünyadan radyo sayesinde haberdar olduğu yıllar. köyde yaşayan ali ve yasmin, atalarından öğrendikleri halk türkülerini söylerler, bayramı gizlice de olsa kutlamaya çalışırlar. yasmin tarlada çalışırken şalvar giyer, ali bir işe başlarken "bismillah" der. böylelikle bilerek-bilmeyerek kültürel hafızalarını korumaya ve çocuklarına aktarmaya çalışırlar. evin oğlu ahmet ise tam bir rock'n roll tutkunudur. sözlerini anlamayıp ritmine bayıldığı bu müzik, dinlenilmesi yasaklanan istasyonlardan yayılması sebebiyle bile tek başına bir başkaldırıdır ve simgesel bir anlam kazanmıştır. ali, oğlundaki bu isyan damarından gizliden gizliye hoşnuttur. tam da bu sebepten büyük risk alarak şehre yeni bir radyo almak için yola çıkar. ali'nin yolculuğu öfkeyle başlar, dinginlikle sona erer. bu yolculuk ona özgürlüğünü simgesel olarak kazandırmıştır, döndüğünde pratikte tutsak hayatı yaşasa da içinde bir yerlerde özgür olduğunu ve o güce sahip olduğunu bilmenin huzurunu duyar.

    ana hikâyeye bağlanan med ve kerim'in hikâyeleri, zahariev'in babasıyla ilişkisi filmi zenginleştirmiş. yoldaş zahariev, en etkileyici yan karakterlerden olan meczub kerim'in ismini değiştirmeye geldiğinde ona ismini seçme hakkı verir lütuf gibi. kerim, duvara bakar ve bulgarca "taş" anlamına gelen kelimeyi isim olarak seçer.
    --- spoiler ---

    bir meseleyi fazla uzatmadan iktisatla anlatabilen filmleri seviyorum. radiogram da 85 dakikalık süresini her bakımdan güzel kullanmış.