şükela:  tümü | bugün soru sor
  • yavuz bingol un yorum unu dinledikten sonra pek dinledigim tur olmamasina ragmen cok begendigim anonim turku.
    erzurum çarşı pazar leylim aman
    içinde bir kız gezer oy nenen ölsün
    sarı gelin aman
    elinde divit kalem leylim aman
    dertlere derman yazar oy nenen
    ölsün sarı gelin

    erzurumda bir kuş var leylim aman
    kanadında gümüş var oy nenen ölsün sarı gelin
    yarim gitti gelmedi leylim aman
    elbet bunda bir iş var oy nenen ölsün sarı gelin

    söz-müzik: anonim
  • ermeni türküsü olup olmadığı konusunda ciddi tartışmalar olan türkü.
  • ermenice bir versiyonu da bulunan bir türkü. kaynağının hangi halka dayandığı en azından bana göre pek önemli değil.
  • erzurum'daki bütün cafelerde, ki toplam 2-3 tane var, fiks çalınan 2 türküden biri. diğeri ise "hadi gel erzurum'a gel".
  • yavuz bingol un sadece salkim hanimin taneleri filminde cok guzel okudugu ancak kasetinde daha kotu soyledigi cok guzel bir turku.
  • çin'den ithal edilmiş gelin.

    (bkz: oha oha)
  • sakaryadaki ssk ishaninda bulunan mekanlarda bolcana calinan bi parca..
  • bircok kisiden fakli yorumlarini dinledigim ve en cok kirac'in yorumunu begendigim turku. nedeni ise, diger sarkicilarin***** normal bir turku gibi okurken (kotu demiyorum), kirac'in bunu bir efsane gibi okumasidir. yani kirac okudugunda bunun sadece bir turku degil ayni zamanda gercek bir efsane oldugunu anliyorsunuz -ki gercekten de oyle-. a$agida, turkistan newsletter'dan aldigim 12 mart 2000 tarihli konuyla ilgili bir yaziyi sizlerle payla$mak istiyorum.

    “sari gelin” o, kimindir?

    “sari gelin”... hansi turk gelinine unvanlanib? o yanan ashiqin vusal
    hesretini hansi nazenin yaradib? bilen varmi? yeqin ki, yox. bildiyimiz
    odur ki, esirlerden beri yana-yana, inleye-inleye bize yan alan bu xalq
    mahnisi (turkusu) oz qanimizdan, canimizdandir. milli adet-enenemizin
    saxlancidir. son gunler “sari gelin”imiz etrafinda mubahiseli situasiya
    yaranib. turkiyede bir chox muqenniler bu mahnini oz repertuarina daxil
    edib, muellifini de anonim olaraq gosterirler.
    meshhur senetchi ibrahim erkal ise “sari gelin”in erzurum turkusu olduqunu
    soyleyir. chox gozel. ancaq bizi endishelendiren odur ki, ermeniler de bu
    mahnimiza sahiblenmeye chalishirlar. guya bu mahni ermeni xalq mahnisidir.
    biz bu movzuya aydinliq getirmek uchun “sari gelin” deyende ilk yada dushen
    akif islamzadeyle gorushduk.

    akif bey ordan bashladi ki, evvela, “sari” ifadesi chox qedimden gelir. ozu
    de reng menasini dashimir:

    “sari - qedim turklerde kubar, ince menasinda ishledilib. bu sozle baqli
    chox revayetler var. birini size danishim. bir kende qonaq gelir. gelen
    qonaq hormet-izzetle qarshilanir, shenine sufre achilir. qonaq sufredeki
    chorekden yedikce ”beh-beh" deyir, ne gozel tami var, bunu nece
    hazirlamisiniz?" “sari buqda unundan bishirilib.” qonaqi yola salanda
    elimizin adetine uyqun pay-push qoyurlar. hemen sari buqda unundan da
    verirler. o buqdadan chorek bishiren qonaq gorur ki, yox, tam o tam deyil.
    hachansa yolu hemen ele dushende deyir ki, apardiqim buqda unu sizde
    yediyim choreyin etrini vermedi. ona cavabinda “biz sene sari buqda ununu
    verdik, sari gelini ki, vermedik” deyirler. yeni elden ele tefavut var da.
    bu da elimizin qadina verdiyi qiymet."
    akif bey sari ile baqli chox sheylerden danishdi: “ele saratov sheheri -
    qedim adi saridaq olub. deqiqdir a. ruslara kechib olub saratov”. tayfa
    adlarina diqqetimizi yoneltdi - saribaxish, sariyaqub, sariarman,
    saribozman. bu mahni ile baqli bir neche versiyalar var.
    - anar vaxtile bele achmishdi ki, koyneyi sari, gel mene sari, bize gelen
    gelin. men bu mahnini tayfa ile, yerle baqlayiram. qiz alib veribler,
    mehribanchiliq, sulh yaratmaq uchun. “sari gelin”de adet-enenemiz chox
    guclu shekilde verilir. “seni mene vermezler, ay nenen olsun sari gelin.”
    - niye axi nenen olsun?
    - eshshi, bu cavan gelindir de. bunun 14-15 yashinda qizi var. amma nene...
    nene guden olar, aqbirchekdi, boyukdu. hech eshitmisen desinler, anan
    olsun? elchi de birinci qadin yanina gelir. “he”ni qadindan alirlar. “seni
    mene vermezler, ay nenen olsun sari gelin”. bu bizim xalq mahnilarinin
    choxunda var e. “qoy gulum gelsin, ay nene.”
    butun bunlardan sonra akif beyden bu mahni ile baqli bir sira meselelere
    aydinliq getirmesini istedik. evvelce ordan bashladiq ki, ne uchun
    turkiyede “sari gelin” erzurum turkusu kimi elan edilir?
    - erzurum turkusu... bele demek, mence, o qeder de deqiq deyil. amma bu,
    doqrudan da turkudur. ve turk dunyasina mexsusdur. ister azeri, ister
    erzurum turku bunu xalq mahnisi kimi oxuya biler. bu, turkun ortaq malidir.
    butun turklere aiddir.
    - bizim bele ortaq mahnilarimiz yene varmi?
    - chox. “girdim yarin baxchasina”, “aman ovchu”, “ay lachin”.
    neche illerdir “sari gelin”i akif islamzadeden seve-seve dinleyirik. her
    defe de sanki yenice eshidirik. done-done bu ifanin sehrine dushuruk. yaver
    rzayevin “sari gelin” filminin beynelxalq festivaldan odulle qayitmasina da
    ele bir o qeder sevinirik. sen deme, film anapada da, niderlandda da
    muzakire edilende mahninin ermeni mahnisi olmasi barede fikirler seslenib.
    ifachi bu barede danisharken deyir:
    - yaxshi, men bir soz demirem. bir ermeni senetchisinin de, akif
    islamzadenin de ifa etdiyi “sari gelin”i yanashi qoyaq, gorek kimindi? hech
    ne yox a, ele sari gelin kelmesini achsin, izah elesin, bu turkunu verek
    onlara. allaha chox shukurler olsun ki, bizim bele mahnimiz bir deyil, iki
    deyil. bilsek ki, o mahni ile el chekecekler, vererik. bax, size bir fakt
    deyim. ozleri yaziblar ki, dillerinde 4200-e qeder turk sozleri var. hech
    bizim dilde birce dene ermeni sozu var? yox. bunlar oyrenib bashqasindan
    menimsemeni. xalq reqslerimizi - “uzundere”, “kocheri”, “terekeme” ve s.
    arsiz-arsiz oz milli oyun havalari kimi elan edirler. “armyanskiy narodniy
    tanes ”kochari". a kishi, bir mene ach ki, “kocheri”, “uzundere” ne
    demekdir ermenice.
    hele o gun cavanshir quliyevle sohbet edende dedi ki, akif, bir defe
    moskvada ermeni bestekari qayitdi ki, muqam bizimdir. tesevvur edin e.
    cavanshir de deyib ki, yaxshi, bir soz demirem. amma subut uchun bu
    instrument, bu da biz. gel chalaq, gorek kimindi? bunlar oyrenibler,
    neynense adami cirnatsinlar, esebileshdirsinler. ozu de bir shey var. ola
    biler ki, motsartin eserini italyan ifa etsin, almandan da yaxshi. yaxud
    bir italyan operettasini alman daha yaxshi seslendirsin. ancaq ola bilmez
    ki, italyan xalq mahnisini alman daha yaxshi ifa etsin. bu, mumkun olan
    shey deyil. elece de bizim xalq musiqisini kimse goturub bizden yaxshi ifa
    ede bilmez. ifa edek, yiqishsin dunya miqyasinda bestekarlar, qiymet
    versinler gorek hansi yaxindi koke.
    - akif bey, bes leyla xanim ve “deyirman” qrupunun “sari gelin”i yeni
    aranjirovka ifasini nece qiymetlendirirsiniz? o klipi beyenirsinizmi?
    - chox xoshuma gelir. tebii ki, akif oxuyan kimi oxusaydi, o klip chox
    gulmeli olardi. amma o qizin oxumaqi o klipi tamamlayir. men onu beyenmeyen
    adamlara deyirem ki, chox nahaq. onlarin beyinlerine hekk olunub akifin
    “sari gelin”i. amma o qiza qulaq asmaq lazimdir.

    mensure novruzqizi
    yeni musavat
    12-13 mart, 2000,

    sari gelin turkusunun azeri versiyonu da $u $ekildedir:

    saçîn ucun hörmezler,
    gülü sulu dermezler (1), sari gelin.
    bu sevda ne sevdadir,
    seni mene vermezler;
    neynim aman - aman,
    neynim aman - aman, sari gelin.

    bu derenin uzunu,
    çoban gaytar guzunu, guzunu.
    ne ola bir gün görem,
    nazli yarin üzünü;
    neynim aman - aman,
    neynim aman - aman, sari gelin.

    ashîg eller ayrîsî,
    shana teller ayrîsî, ayrîsî.
    bir gününe dözmezdim,
    oldum iller ayrîsî.
    neynim aman - aman,
    neynim aman - aman, sari gelin.
  • azeri turkusudur. azeriler gunese "sari gelin" derler. ayrica bir turkunun farkli dillerde seslendirilmis olmasi toplumlarin (ozellikle dogu anadolu gibi yorelerde) icice gecmis olmasiyla ilgilidir.
  • doğudan çıkmış, yeni grupların yorumlamasıyla daha bir güzelleşen içli türkü.