şükela:  tümü | bugün
  • rumen yönetmen cristi puiu'nun son filmi. romanya'nın bu seneki oscar adayı.
  • insanı insana insanla anlatan film. aile içinden detaylı bir kesit sunmuş yönetmenimiz. ve bunu bir evin içine hapsetmiş, benim gibi izleyicileri biraz da germiştir.
  • bu yıl film ekiminde izlediğim filmlerden biri. çok çok beğendim, tek mekan fikri de bir aile dramına çok yakışmış. oyunculuklar çok doğal, konular oldukça gerçekçi. son zamanda izlediğim hiçbir film kötü çıkmıyor ama bu top noktam oldu.
  • birkaç yıl içinde değeri daha iyi anlaşılacak, 89. oscar ödül töreni için muhtemel en iyi yabancı film adaylarından. (belki de ödülün muhtemel sahibi)

    3 saat boyunca geniş bir rumen ailesinin küçücük apartman dairesine konuk olma fikri insana çok da çekici gelmiyor. fakat cristi puiu sinemanın temel dinamikleriyle öylesine muazzam oyunlar oynuyor ki filmin sonlarına doğru insan o daireden hiç çıkmak istemiyor. kamerasını sosyolojik bir aygıt olarak kullanan yönetmenlere sıklıkla rastlamak mümkün fakat klişeleşmiş tekniklerin ezbere kullanımı nedeniyle bu yaklaşım genellikle bayat ve yüzeysel sonuçlara yol açmakta. sieranevada’yı başarısız benzerlerinden ayıran özellik ise sinemada sosyolojik yaklaşımı sosyo-politik karakter arketipleri yerine kendilerine has özelliklere sahip bireyler üzerinden uygulaması ve bu uygulama sırasında özgün kalabilmesi.

    puiu, kamerasını aile kurumunun üstüne çeviriyor ve karakter-mekan ilişkisini bir apartman dairesine hapsederek teknik açıdan ustalığını konuşturmayı da ihmal etmiyor. sieranevada, karakterlerinin çözülümü için gerekli olan gerilimi yönetmeninin kamera arkasındaki bu ustalığından sağlamakla yetinmiyor. farklı bakış açılarını harmanlayarak seyirciyi sıkmadan romanya’nın yakın dönem siyaset anlayışını da analiz ediyor. bu konuda çoğu filmin düştüğü tuzaklardan üç farklı dönemi odağına alarak kurtulmayı başarıyor. çavuşesku iktidarı, 11 eylül ve charlie hebdo saldırıları karakterlerin sosyal, politik ve dini görüşlerini gözler önüne sermek için birer filtre olarak kullanılıyor. filmin kurgusunun derinliklerinde bu çözülmeler yaşanırken yüzeyde ise toplumun yapıtaşı olan aile kurumunun iç dinamikleri ele alınıyor. ailevi ve toplumsal meseleler arasında ardı ardına geçişler yapılırken, bu iki öğenin paralellikleri sayesinde film doğallığını kaybetmiyor. bu sayede aile üyelerinin birbirleriyle olan ilişkileri ve toplumsal sınıflar arasındaki ilişkiler son derece tutarlı bir biçimde seyirciye sunuluyor.

    kararında oyunculuklarla gerçekçi bir aile atmosferi yaratılırken, film aktıkça seyirci de bu ailenin bir parçasıymış gibi hissetmeye başlıyor. seyirciye verilen bu özdeşleşme ve hatta içselleştirme imkanının altında yatan sebepler: temas edilen noktaların güncelliği, geçerliliği ve filmin bu noktalara dair tarafsızlığı. senaryo, kurgu, mekan seçimi, karakterler, teknik… her şeyin yerli yerinde* olduğu bu muhteşem rumen filmi, çekildiği coğrafyanın sosyolojik analizini başarıyla görselleştirirken evrensellikten de kopmayan bir başyapıt.

    ayrıca eklemeden edemeyeceğim: filmden yoğun bir şekilde nuri bilge ceylan/asghar farhadi tadı gelmekte sinema damağıma. belki de yönetmenlerin ele aldıkları konulara yaklaşımları benzer olduğu içindir. neyse sonuç olarak sieranevada da bu iki ismin filmleri kadar kaliteli bir iş. onları seven bunu da sever desek olur herhalde.