şükela:  tümü | bugün soru sor
  • eskiden, özellikle kasabalarda, sokaklarda bulunan ve genellikle iyi su aktığı söylenen çeşme. bunların çoğu hayrat olarak yapılmıştır.
    (bkz: toplumsal değişme)
  • (bkz: sebil)
  • vahdet vuralin sesinden dinlendiginde ve ozellikle de orta yasustu kisiler icin kesinlikle cok dramatik bir etki yaratabilen arabeskvari sarki...(bkz: bir sokak cesmesi oldu gencligim)
  • eski zamanların türkiye'sinde şehirlerde, köylerde, kasabalarda ve mahallelerde bulunan çeşmedir. belediye çeşmesi veya sokak çeşmesi olarak da adlandırılır. kimileri musluklu, kimileri ise musluksuz olarak göze çarpar. suyun aktığı kısmın hemen yakınında büyük çoğunluğu zincirli olarak bulunan demir bir tas veya maşrapa yer alır. sanıldığının aksine sadece küçük şehirlerde, kasabalarda değil büyükşehirlerde de yer almıştır. bizzat ankara ve istanbul'un göbeğinde örneklerine şahit olmuşumdur. ankara'da olanlarından kana kana su içmenin nasip olduğu son neslin üyelerindenim. bir döneme damga vuran sembollerdendir sokak çeşmesi. türk insanının kapitalizme yenik düşmeden önceki dönemini anlatan sembollerden biridir. büyük çoğunluğu hayrat olarak yaptırılmış olmasına rağmen, devlet eliyle yaptırılmış olanları da bulunmaktadır. hazır suların bu derece yaygın olmadığı dönemlerin göz bebeğidir bu çeşmeler. ne zamanki 0,5ml pet şişe sular ortalığı ele geçirdi. işte o zaman bir bir kaybolmaya başladı bu çeşmeler. kapitalizme yenik düştüler teker teker. oysa ki su hayattı. oysa ki su, yaşam için temel bir maddeydi. parayla satılması hümanizmin doğasına aykırı bir durumdu. ancak hümanizmin yumuşak kolları, kapitalizmin sert bileğine her zaman yenilmeye mahkumdu. şimdilerde sokak hayvanları için kap içinde su bırakmak gerekirken, eskiden böyle bir zorunluluk yoktu. şırıl şırıl akan çeşmenin yalağından hayvanlar, musluğundan ise insanoğlu su ihtiyacını giderirdi. mahallelerde olanları ayrı bir şenlikti. mahallenin kadınları kah halı yıkamak için toplanır, kah ayaküstü sohbet mekanı olarak bir araya gelirdi. gençler, arabalarını buralarda yıkarlardı. bir dinlenme yeri, bir soluklanma alanı olarak görülse de mahallelerin buluşma noktalarıydı kimi zaman. kaybolmaya başlayan geleneklerimizden biriydi oysa. koskoca çeşmeler minicik 0,5ml pet şişe sulara teslim oldular.

    1
    2