1. değişik bir örnekle açıklamak gerekirse:

    bir basket maçında rakip oyuncuya bilinçli veya bilinçsizce yapılan faul spekülasyon, kasti olarak sert ve zarar vermek* * amaçlı yapılan faul ise manipulasyon olur.*
  2. illa bir faul olarak adlandirilacaksa, spekulasyon yugoslav fauludur. yapmayan alpay ozalan'lik yapmis olur. manipulasyon ise zaten saha disi bir olaydir. ne bileyim; 12 kisiyle sahaya cikmaya yeltenmek ya da 7 yabanciyla oynamaktir falan.. (bu iki sayi futbol icin gecerli tabii ki..)
  3. köyün imamısınızdır;
    bu yaz kurak geçecek, bereketsizlik dersiniz, bütün cemaat ah-vah eder. spekülasyon yapmışsınızdır.
    bereket için kurban kesmek gerek dersiniz, bütün cemaat birer koç keser. manipulasyon yapmışsınızdır.
  4. spekülasyon: söylenti
    manipülasyon: çarpıtma

    bu iki farklı kelimeyi birbirine benzeten var mı ki, farkını arasın.
  5. örneklerle açıklanabilecek farktır.misal:

    spekülasyon: bir maçtan önce taraftarın biri kameralara,"5 atacağız abi..." diye bağırmasıdır.

    manipülasyon: kulüp başkanı rakip takımın kalecisine,"5 tane gol yiyeceksin" diyerek para vermesidir.

    borsada spekülasyon suç değildir;ama manipülasyon suçtur.