şükela:  tümü | bugün
  • cengiz şişman'ın doğan kitabın tarih serisinden çıkan kitabının adı. sabatay sevi ve osmanlı-türk dönmelerinin evrimi üzerine yazılmış.

    en beğendiğim tarafı konuya objektif yaklaşıyor oluşu. bu konuda yapılmış diğer eserler gibi komplo teorileri yok.

    ilber ortaylı kitaba yazdığı sunuşta da bunu ifade ediyor. yani kitabın objektif bir tespit, araştırma kitabı oluşunu..

    yazar da şöyle demiş girişte; bu kitabın ana amacı, konu hakkındaki mevcut literatürde var olan hatırı sayılır bir boşluğu doldurmak ve hareketi geniş bir dini, kültürel ve toplumsal bağlamda ele alarak bu tarihe daha fazla nüans sağlamak. ikinci olarak da, konu hakkındaki çalışmalar da eksik olan osmanlı-türk bağlamını inceleyerek hareketin ve akabindeki mezhepçi gelişmelerin kapsamlı bir toplumsal ve dini tarihini ortaya çıkarmaktır.

    (bkz: cengiz şişman)
    (bkz: sabatay sevi)
    (bkz: avdeti)
    (bkz: bülbülderesi mezarlığı)
  • kitap bir okur mektubuyla başlamış:

    ''..ben kim miyim?
    inandığı dini kimselere söyleyemeyen, hep susmak ve içine gömmek zorunda kalan şanssız biriyim... kim olduğumuzu, gerçekte neler yaşadığımızı, suskunlukla içimize gömmem ne zormuş... suskunluk...hep suskunluk.''

    dönmelerin tarihini bugüne dek belki de hiç kimse bu denli objektif yazmamıştır, söz konusu insanları şeytanlaştırmadan, tarihsel perspektifi ve türk tarihi açısından önemini de vurgulayarak yapıyor bunu cengiz şişman
    kitap aslında ingilizce yazılmış, türkçeye ahmet demirhan çevirmiş. bir tarih kitabı bu kadar heyecanla okunabilir mi ben şimdi öyle okuyorum. kitabı bitirdiğimde belki geniş bir değerlendirme yaparım ancak ilk anda kitabın yazarı şu noktalarda duruyor:

    - (bkz: sabatay sevi) nin izmirli bir yahudi ailesinden gelişi, mistik eğilimleri ve manik depresif kişiliği iddiası.
    - tam da bu dönemde binyılcı -mesihçi beklentilerin bütün dünyada artması
    - mesihçi iddiaların sadece kaotik ortamlarda değil normal tarihi zamanlarda da ortaya çıkabileceği
    - avrupa ve ortadoğu ölçeğinde yahudi nüfusunun göç hareketleri ve bunun sabatay sevi olayına etkileri
    - rönesans zamanında yahudilerin türkiyeye ilaç, matbaa, tıp ve bankacılık gibi alanlarda getirdikleri yenilikler, katkılar
    - yahudilerin osmanlı toplumunda gözden düşüşü
    - osmanlı merkezi yönetiminin dinsel aşırılıklara fazla da aldırmadığını ancak kendi kamusal dengesini bozduğu anda harekete geçtiğini
    - sabataycı hareketin seyri ve sona erişi
    - sonraki yıllarda bu hareketin mensup olduğu insanları ikili yaşam tarzı, tarihimize etkileri
    - sabatay sevi' ye, ya kellen gider, ya da müslüman olursun, denildiğinde ''islamı seçişi' !
    - gazzeli nathan adındaki bir başka yahudinin bu harekete etkileri
    - osmanlının püriten akımı (bkz: kadızadeliler) olayı ve bunun sabatay sevi olayıyla kesişmesi, türk tarihindeki yeri, osmanlı sünniliğinin tescili...

    dönmelerde mutfağın, yemeğin çok merkezi bir rolünün olmasını da hayretle okudum bu arada...

    daha elli sayfa okudum ve kitap bunları tartışıyor.
    bu konuda derli toplu, özenle çalışılmış bir eser.

    yalçın küçük'ün saçmalıklarını bırakıp bunlardan öğrenmek daha iyi değil mi.