şükela:  tümü | bugün
  • yakın zamanlarda isviçre üzerinde iki uçağın birbirine çarpmasına, isviçre'deki gudik atc'nin tcas'ın işine karışması sebep olmuştur.
  • havada çarpışmayı önleyen bir sistemdir kendisi ve dikey yönde çözümler üretir (alçalma- tırmanma)... bilgileri uçak transponderlarından alır...bu da demektir ki karşıdaki uçağın transponderı çalışmıyor yada kapalı ise tcas tehlikenin varlığını algılayamayacağından herhangibi ikaz üretmez...bir diğer durum ise uçaklardan birinin transponderının moda a sı ( yani uçak kimliğini belirleyen kod ) açık ancak moda c sinin ( irtifa bilgisi ) kapalı olduğu durumdur ki bu durumda tcas sadece ta ( traffic advisory ) verebilir.

    efenm tam da sırası gelmişken belirtmek gerekir ki tcas iki çeşit bilgi verir pilotlara bunlar; ta ( traffic advisory ) ve ra ( resolition advisory ) dir.. ta pilota olası kaçınma hareketlerine -yani ra- karşı uyarı niteliği taşır... ra ise artık pilota kaçınma yapmasını belirtir.

    tabii burada aklımıza gelebilecek olası soru kaçınma ne zaman ya da ne kadar mesafe varken yapılacaktır olabilir.. hemen cevap verelim... aslen tcas hem zaman hem de mesafe ye bağlı ikazlar üretir ve bunu yaparken karışık matematiksel işlemler kullanır. ancak temelde bilinmesi gereken olası çarpışma noktasına 48 sn önce ta, 35 sn önce ise ra ikazı vermektedir.eğer uçakların birbirlerine yaklaşma açıları çok düşük ise 1.3 mil önce ta, 1.1 mil önce ise ra ikazı üretir...

    ve gelelim tcas ile ilgili en büyük yanılgıya... tcas sadece ikaz üretir ve pilotun müdahelesi olmaksızın kafasına göre uçağı alıp tırmandırma veya alçaltma yapamaz...şu anda dünyadaki uçakların tamamında tcas 2 v7.0 kullanılmasına rağmen bunu yapamamaktadır... sadece kokpitin içinde descent, descent veya climb climb diye bağırır, yani sesli ikaz verir...eğer daha hızlı bir rate ile tırmanış veya alçalış gerekiyorsa increase climb veya increase descent şeklinde kokpitin içine sesli ikaz sağlar.

    tcas ın geliştirilen versiyonlarında ise pilota sadece dikey yönde değil (alçalma - tırmanma) yatay yönde de ikaz üretmesi sağlanmaya çalışılmaktadır. pilotlar uluslararası kurallar gereği bir atc ne derse desin ra ikazına uymakla yükümlüdür...

    isviçre de überlingen kazasında da bu olay gerçekleşmiştir * gudik atc tcas kaçındırması aksine bir talimat vermiş ve * gudik pilot ta bu talimata uymuştur. unutmamak gerekir ki kazalar zincirleme hatalardan dolayı oluşurlar... özellikle havacılıkta hiçbir kaza tek bir sebepten dolayı oluşmaz.
  • kontrolu alip, kaza kacinma manevrasini otomatik olarak yapan modelleri de vardir.
  • (bkz: tis)
  • traffic traffic diye bağıranı da görülmüştür. nedendir bilinmez her traffic shoutundan önce yemek sindirirken çıkarttığımız 'ıps' tarzı bir ses var gibi.
  • gunumuzde verileri ads-b ve/veya ads-c araciligi ile alir ve verir tcas. her ucaktaki tcas 32 conflicte (carpismaya) kadar cozumleme yapabilecek algoritmaya sahiptir.

    uberlingen (bkz: 1 temmuz 2002 almanya uçak kazası) kazasindan sonra icao tcas ra alan ucaklara kontrolor talimati yerine tcas tavsiyesine uyma zorunlulugu getirmistir. insan faktorlerinin hatali olabilecegi ama tcas gibi nispeten daha kolay algoritmalarin hata yapmayacagini dusunmus olmalilar. haksiz da sayilmazlar.

    tcas ra almak pilotlar icin kalp krizi sebebi de olabilir.
  • ilk entry'de guru gürültünün dediğine ilave olarak, bütün inspectorlar tcas mesajlarını atcden önce değerlendirmelidir der.
  • trafik çarpışma önleme sistemi trasponder ile ilişkilendirip sinyal yardımı ili çalışan, yer ekipmanlarında bağımsız olarak görev yapan ve pilotla tehlikenin farkındalığını bildiren sistem.

    - sivil havacılık uçaklarından, maksimum kalkış ağırlığı 5700 kg olan veya 19 yolcudan fazla taşıyan uçaklarda kullanımı zorunludur.

    - tcas1: 40nm mesafe içeresindeki uçakların bilgisini verir.

    - tcas2: trafik bilgisi ve dikey düzlemde pilota manevra yapma tavsiyesi verir.

    - tcas3: trafik bilgisi ve yatay ve dikey düzlemde manevra yapma bilgisi verir.

    - tcas4: tcas3 deki kabiliyetin yanı sıra ek olarak mode s transponder'ı sayesinde pilota hedef uçak ile hava-hava radyal bilgisi ve ek bigileri sunar.
  • açılımı; traffic collision avoidance system'dir.

    trafik çarpışma kaçınma sistemi diye çevrilebilir. zaten sistem hakkındaki çoğu bilgi paylaşılmış.

    ben de şu linki bırakayım da nasıl çalıştığını daha ayrıntılı görmek isteyenler baksın.

hesabın var mı? giriş yap