şükela:  tümü | bugün
  • 1989'da new york central park'ta yasanan cani tecavuz vakasini ve bu olaydan dolayi haksiz yere suclanan 5 siyahi gencin yasadiklarini anlatan belgesel. dordu 14, biri de 16 yasinda olan 5 sanik olay mahalinde bulunmamalarina hatta yasanan tecavuz olayi hakkinda en ufak bir fikirleri olmamalarina ragmen 6 ve 13 yil araliginda hapis yatmislardir. hapis cezalarindaki en buyuk sebep ise new york emniyetinin adeta saatler suren sorusturmalar ve tacizler sonucu sucu bu 5 cocuga ittirmeleri, bunun sonucunda da cocuklarin ilk verdikleri ifadelerde yapmadiklari bir sucu kabul etmek durumunda kalmalaridir.

    her ne kadar capraz sorusturmalar ve daha sonra sonuclari ortaya cikan dna testi bu 5 cocugun olayin arkasinda olmadigini gosterse de, adalet sistemi ve gozu donen medya yuzunden besi de hapsi boylar. daha sonra asil zanlinin sucunu itiraf etmesiyle aklanirlar, ancak olan bos yere harcanan genclik yillarina olur. iste the central park five belgeseli bunu anlatir.
  • bu olayı anlatan yeni netflix serisi için (bkz: when they see us).
  • cocuklar yillar sonra toplam 41 milyon $ tazminat almislardir
  • izlerken sinir krizi geçirten netflix belgeseline/dizisine konu olan olay
  • su olayi when they see us ile ogrenmis olmaktan utaniyorum resmen. ama hala inanamadigim,trump gibi mega boy bir yavsagin, baskanlik yarisi sirasinda hala bu adamlarin suclu oldugunu soylemesidir.

    pisligin nasil bir insan oldugunu zaten biliyorduk ama su olaya sok icindeyim artik, dunyanin en guclu ulkesini yonetene bak.

    acisi kendisinden gani gani cikar olmeden umarim.
  • 1989 yılınca new york central parkta yaşanan tecavüz olayının sanıkları için kullanılan ifade. 5 siyahi genç central parkta koşu yaparken öldüresiye dövülüp tecavüz edilen trisha melli'nin faili olmakla suçlanır ve 5 ile 15 yıl arasında cezalar alırlar. ancak olay burada bitmez.

    o gün central parkta gerçekleşen tek olay bu değildir. harlem tarafından parka dalan 30-32 siyahi genç önlerine geleni döver, soyar, elindeki yemeği hatta birayı bile alarak vandallık yaparlar. motivasyonlarını bilmek mümkün değil ama bir tür isyan gibi algılanmış zamanında. tabi bu arada grup olarak hareket ederler ve bir süre sonra polis istasyonlarına ihbarlar yağmaya başlar ardından da polisler olay mahalline dalarlar. bu arada çeşitli bölgelerde kurbanlarla kimi bayılmış kimi soyulmuş kiminin bisikleti kimininse yemeği ve birası alınmış şekilde karşılaşırlar. bunlardan bir tanesi kafasına sert bir darbe almış bir adamdır ve polis olay anını şöyle anlatmış :"adamı gördüğümde o kadar kaybetmişti ki resmen bir kan gölünün içinde boğuluyor gibi görünüyordu".

    tabi bu olaylar akşam saat 21.00 gibi başlıyor. polis ihbarla birlikte parkta aramalara başlıyor kimlik kontrolleri yapıyor ve kurbanları da bu sırada buluyor. o günden sonra saldırgan grubun hareketleri faillerin verdikleri saatlerle takip edilebiliyor. yani verilen ifadelerdeki saatler ve yerler sayesinde doğrulama yapılabiliyor çünkü beraber hareket ediyorlar. ancak bu noktada gece saat 01.00 sıralarında bir kadın bedeni bulunuyor. uzun zamandır orada olduğu düşünülen çıplak bir kadın bedeni: trisha melli. newyork park jogger olarak bilinecek sonrasında. polis memuru kadını gördüğü anı şöyle anlatmış : "öylesine kötü dövülmüştü ki kan ve çamur olmayan üzerinde tek bir nokta yoktu ve kafasına yüzüne öyle darbeler almıştı ki bulduğumda bir gözü dışarı çıkmıştı". bu olayların şirazeden çıkmasına neden oluyor ve bir infial yaşanıyor duyulmasından sonra. olaylar esnasında -tecavüz, dayak, hastane,koma ve yoğun bakım- trisha melli'nin vücudundaki kanın %80 oranında kaybettiği tespit ediliyor.

    kafatası da dahil olmak üzere bir çok kırık, iç kanama, yara bere...vs kısacası öldürmek için dövmüş sonra da tecavüz etmişler. bunun üzerine polis işi sertleştiriyor ve kampanyalar başlıyor ki burada karşımıza ilginç bir şahıs çıkıyor: donald trump. şüpheli olarak düşünülen 5 gencin idam edilebilmesi için 100 bin dolar civarında bir para harcayarak idam yaşının düşürülmesi kampanyası amacıyla gazetelere falan reklam veriyor. polis ve yargının üzerinde inanılmaz bir baskı oluşuyor ve bu baskının sonucunda sorgulamalarla soruşturmalar sertleşiyor. uzun sorgu suallerin sonucunda 5 siyahi genç suçu itiraf ediyorlar. itiraflarının videoları youtubeda bulunabilir. aileleri de yanlarındayken itiraflarını yapıyorlar. gerçi hiçbiri tecavüz ettiğini söylemiyor ama tecavüze katıldığını, dokunduğunu, izlediğini falan söyleyerek başkalarının isimlerini veriyorlar. tabi bu arada bir detay o anda çok önemsenmiyor çünkü insanlar sonuç bekliyor: zamanlama. vandal grubun hareketleriyle trisha melli tecavüzünün zaman ve yer çizgisi uymuyor. yine de itiraflar da delil sayılarak -ileride gençler bunu reddetse ve işkence altında alındığını söyleseler de- hepsine 5 ile 15 yıl arasında cezalar veriliyor.

    bu arada trisha melli öleceği düşünülüyor, 12 gün komada kalıyor, sonra yoğun bakıma alınıyor, aylarca yürüyemiyor konuşamıyor, okuyamıyor. ardından rehabilitasyon neticesinde yürümeye konuşmaya ve okumaya başlayabiliyor uzun bir zaman sonra ancak denge kaybı ve odaklanma sorunu yaşamaya devam ediyor. yıllar içerisinde öldü denilen bu kadın toparlıyor ve kitap falan yazıyor. ancak ne o günü ne de sonraki haftaları falan hiçbir şekilde hatırlamıyor. yani kim saldırdı kim dövdü kim tecavüz etti bilmiyor.

    2001 yılına geldiğinde garip bir olay yaşanıyor. matias reyes isimli mahkum korey wise isimli bahsi geçen 5 siyahi gençten biriyle auburn correctional facility isimli new york hapishanesinde tanışıyorlar ve olayı öğrenen matias reyes bu suçu kendisinin işlediğini söylüyor. matias reyes seri bir tecavüzcü ve katil, bu nedenle de ömür boyu hapse mahkum edilmiş. sonrasında bu olayı yetkili makamlara aktarıyor ve olayı tek başına işlediğini yanında başkasının olmadığını söylüyor. daha öncesinde 89 yılında 4 kadına tecavüz etmiş ve 1 ini öldürüp diğerini soymuş reyes. olayı yetkilendirilen mahkeme ve ekibe aktaran reyes'in verdiği zaman, olayın oluş şekli ve yer bu sefer uyuyor çünkü reyes vandal ekibin arasında yer almadığını parka harlem'in başka bir bölgesinden girdiğini söylüyor. beş siyahi genç işkence ve tehditle alınan itiraflarında bir çok başka isim vermelerine rağmen reyes'in ismini vermiyorlar o panikle çünkü tanımıyorlar zira central parka bakan farklı bölgelerde oturuyorlar. kısacası zaman yer ve olay bu sefer uyuyor. ancak bununla da yetinilmiyor ve trisha üzerinde zamanında bulunan sperm örneklerinden yapılan dna testinde de sadece reyes'in dnası uyumlu olduğu bulunuyor.

    tüm bunların üzerine de 5 siyahi gence mahkeme ortalama 41 milyon dolar tazminat verilmesine hükmediyor. tabi şunu da unutmamak gerekiyor ki bu gençler zaten reyes gerçeği itiraf ettiğinde mahkumiyet sürelerini doldurmuşlardı yani içeride kalma kalmama gibi bir dertleri de yoktu. reyes'e neden itiraf ettin diye sorulduğunda "bunu öğrendiğimde yapılacak en doğru şeyin bu olduğunu düşündüm" diyor.

    bu olaylar gerçekleşirken medyada yapılan propaganda da sanki siyahilerin beyazlara karşı bir saldırısı gibi gösterilmiş olsa da kurbanların arasında 3 tane de siyahi olduğunu eklemek lazım.

    sonuçta olan bu gençlerin yıllarına oluyor.

    kişisel kanaatim de bu gençlerin o gece parka babalarının hayrına girmiş olmama ihtimalleri. yani tahminim o gece dönecek vandallık olaylarından haberdarlardı. ya izlediler ya da dahil oldular ama tabi bunlar artık tamamen önemsiz.