şükela:  tümü | bugün
  • günümüzde 300.000 civarinda konusucusu olan kiril alfabesiyle yazilan dil.
  • yakutca-türkce

    ayak-ağız
    atak-ayak
    but-bacak
    bas-baş
    burun-burun
    nada-dergi
    dıl-dil
    dis-dis
    cöge-dost
    uvaz-dudak
    eli-el
    toyon-erkek
    karak-göz

    (bkz: bu da böyle bir animdir)
  • yakut türkçesi, türk lehçeleri arasında anlaşılabilirlik bakımından çuvaş türkçesi ile beraber en düşük oranı kapsamaktadır. bunun başlıca nedenlerinden biri, yakutçada %50 civarında moğolcadan geçen alıntı sözcük bulunmasıdır.
  • (bkz: yakutistan)
  • türkiye türkçesinden ve diğer şivelerden çok farklı olmasının sebebi olan türkçedir. yakutlar, orhun kitabelerinde kurıkan adıyla geçmektedir. daha sonra kuzeye çekilmişler ve ana türk kütlesiyle bağları kopmuştur. benzerlikleri veya farkları incelemek gerekirse :

    türkçe:_____saka t:

    ağız_______ayak
    ayak_______atak
    bacak______but
    baş________bas
    burun______burun
    dergi_______nada
    dil__________dıl
    dis_________dis
    dost________cöge
    dudak_______uvaz
    el___________eli
    erkek________toyon
    göz_________karak
    hatun_______kotun
    kaş_________kas
    kirpik_______gılamas
    kol_________kol
    kulak_______kulgah
    parmak_____darbak
    sağol_______bahıba
    tırnak_______tıgırak
    yagmur_____sambır
    yıl__________sıl
    yurt_________surt
    yüz__________süs
  • türkçenin tarihi dönemleri altayca, en eski türkçe, ilk türkçe, eski türkçe, orta türkçe, yeni türkçe, modern-çağdaş türkçe olarak sıralanabilir. ilk üç bölümü hakkında türkçenin bilinen kendine ait kaynakları yoktur. ilk türkçe çağına ait bir çin kaynağında bulunan "süke tılıkang bukukku tutang" gibi lir/ana batı türkçesi lehçesi ait bir cümle bulunmuştur. bunun göstergesi "en geç" ilk türkçe çağında türkçe ana batı türkçesi ve ana doğu türkçesi olarak ikiye ayrılmıştır. bugün yakutça da türkiye türkçesi de "ana doğu türkçesi" lehçesi olup, yakutça ve halaçça bu grubun iki lehçesidir. çuvaşça lir yani "ana batı türkçesinin" tek lehçesi olup günümüze, hun, proto-bulgar, avarlar, hazarlar, sabirler belki de peçeneklerin yadigarları olarak kalmışlardır.
  • bir tanıdığımın kafayı sıyırıp 2 senede öğrendiği şu an deliler gibi konuşabildiği hakkında kaynak bulmanın neredeyse imkansız olduğu lehçe...
  • mükemmel bir şekilde konuşup yazabildiğim dil.
  • dünyada yaklaşık 450 bin kişi tarafından konuşulan ve bahador alast isimli youtuber'ın kanada'da yaşayan bir türk* ile bir yakutu* buluşturup türkçe ile benzerlikleri karşılaştırdığı dil.

    proto-türkçe'nin altında, ana türkçe*** taksonu içinde şor, tuva ve dolgan dillerini de barındıran kuzeydoğu türkçesi* alt dalına aittir. günümüz türkçesi ise güneybatı türkçesi'nden* evrilmiştir. birbirlerine uzak alt dallarda olmasına rağmen, proto-türkçe kökenli sözcüklerde türkçe ile halen büyük benzerliklerini korumaktadır (birtakım ses dönüşümleri hariç). oğuzlar anadolu'ya göçleri esnasında arapça ve farsçadan bu kadar çok etkilenmeselerdi şu anda anadolu türkçesi diğer türkçelerden bu kadar kopuk olmayacaktı.

    bahador alast'ın videosuna buradan ulaşabilirsiniz.
    yakut dili hakkında ansiklopedik bilgi ve proto-türkçe, ortak türkçe, anadolu türkçesi ve yakut türkçesi sözcüklerin karşılaştırmaları için de vikipedi'ye buradan.