mavi

  • 3299
  • 0
  • 0
  • 0
  • geçen ay

pahalı transferi forma satışıyla karşılama teorisi

özellikle ülkemizin üç büyük takımları, ne zaman avrupa şartları üzerinde paralara ismi duyulmuş bir transfer yapsa, taraftarı tarafından gündeme getirilen teoridir. bu teorinin en önemli yanı, detayları incelenmeden doğru olduğunun kabullenilmesindeki inanılmaz kolaylıklıktır. herkes "forma satışından yarısı çıkar", "yapılacak forma satışları yanında maliyeti nedir ki" ya da "sadece forma satışlarına etkisi ile takımımız bu transferden kar eder" derken kendinden bu kadar eminse bence konu incelemeye değer.

spoiler alert: maalesef ki işin matematiği tutmamaktadır.

türkiye'de forma satış rakamları üç büyükler için 100 ile 250 bin arası değişiyor. en agresif hedeflerde bile bu rakamın 300 bin üzerine çıkması hayal görünüyor. işin içine bir de korsan forma olayı girdiğini düşünürseniz bu durum şaşırtıcı da değil zaten.

bu satışların tek bir transfer ile ne kadar etkilendiğini anlamak ise çok güç. zira fenerbahçe anelka'yı, galatasaray lincoln'ü ya da beşiktaş quaresma'yı transfer ettiğinde, bu transferler olmasa kaç forma satardı bilmek zor. ancak sapmalar son 4-5 senede +/- 100.000'den öteye gidemiyor görünüyor.

bjk'nin quaresma, simao, almeida ve fernandes gibi en heyecan verici transferlerini yaptığı 2010-11 sezonu forma satış rakamının 140.000 olduğunu biliyor muydunuz? 2011-12 sezonunda ise takım aynı heyecanı vermeyince bu rakamın 40.000'lere düştüğü görünmekte.

gelelim türkiye'nin devi, tek başına cumhuriyet olan, mali olarak rakiplerini geride bırakmış fenerbahçe'ye...2010-2011 sezonunda, şampiyon olduğu sene, 267 bin sarı-lacivertli forma satılırken, bu rakam 2011-2012 sezonunda yani taraftarın "3 temmuz süreci nedeni ile takımına sahip çıktığı" dönemde 310 bine çıkmış.

aynı 2010-11 sezonunda tarihinin en başarısız sezonlarından birini geçiren, tek bir heyecan verici transfer yapmayan ve üstüne üstlük adidas tarafından tasarlanan marjinal formaları tepki toplayan galatasaray'ın satış rakamları: 90 bin. ertesi sezon nike ile anlaşan ve parçalı formayı geri getiren şampiyon galatasaray'ın forma satışları: 250 bin.

en heyecanlı kulüp yöneticisinin bile röportajını izleyin, hedeflerinin forma satışında yılda 300-350 bin olduğunu söyleyecektir. mevcut hali ile türk takımlarının tavanı da budur zaten.

bir fikir vermesi açısından, gezegenin her yerinde forma satan dünyanın devleri kaç forma satıyor bakalım. 2007-2012 arası 5 sezonda ortalama forma satışlarında lider takımlar tabi ki manchester united ve real madrid. bu ikisinin ortalama yıllık satışları 1,4 milyon adet. 1,15 milyon ortalamaya sahip barcelona'dan başka da bir milyon üzeri forma satan takım yok. milan'ın 350 bin, inter'in (şampiyonlar ligi şampiyonu olduğu ve tarihinin en başarılı dönemini yaşadığı yıllar) ortalaması 425 bin... 500-900 bin arası chelsea, bayern münih, arsenal ve liverpool gibi takımlar var.

bu listenin tepesindeki dünyanın en büyük takımlarından real madrid'in, son 15-20 senenin en "pazarlanabilir" oyuncusu david beckham'ın madrid'de oynadığı 4 senede 1 milyon forması satılmış, bu rakam dünyayı şok etmişti. madrid başkanının "stadyumdan daha değerli" dediği bir oyuncuydu beckham. bu işin zirvesi de bu.

bu rakamlar görüldüğünde türk takımları için uzun vadede bile forma satış rakamlarını 400 binlerin üzerine çıkarmak gibi bir imkan olmadığını kabullenmek gerekir. tabi eminim ki "doğru bir transfer politikası ile, avrupa'da başarı ile, iyi pazarlama ile" vs. denip galatasaray ve fenerbahçe'nin bu rakamları geçebileceğine inanmak isteyenler varolmaya devam edecektir. insan inanmak istediğine inanıyor ne olursa olsun. ya da kimse türkiye şartlarında drogba'nın transfer edilemeyeceğini kabullenmek istemiyor diyelim.

şimdi rakamları biraz daha kesinleştirmek için son dönemde pahalı transferleri ile rakip taraftarın eleştirilerine maruz kalan, ancak bu eleştirilere kendi taraftarı elbette ki bolca "forma satış teorisi" ile karşı çıkan galatasaray örneğine dönelim. durum diğer takımlar için de farklı olmayacak.

öncelikle kar marjı... galatasaray'ın forma fiyatı şu anda 119 lira ve türkiye'de satılan en pahalı forma konumunda. bu rakam üzerinden nike'a verilen pay, maliyet, ve diğer masraflar düşüldüğünde iyimser bir ihtimalle forma başına 40-50 tl kar edildiğini düşünelim. hatta buna 50 diyelim.

galatasaray'ın bir wesley sneijder ya da didier drogba transferi ile ekstra kaç forma sattığını bilmek imkansız. zira forma satışları sezondan sezona başka faktörlere bağlı da değişiyor. bu satış rakamında formanın dizaynı, takımın genel oyuncu kalitesi ve sportif başarısı gibi faktörler de en az o sezon alınan tek bir oyuncu kadar etkili. sırtına belli bir oyuncu ismi yazılan forma satış rakamları bile kesin bilgi veremeyecektir zira o formayı alan kişinin hiç firma almayacakken gidip o transfer sonucu mu formayı aldığı, yoksa formayı zaten alacakken sadece arkasına başka isim yazdırıp yazdırmadığı belirsiz.

galatasaray'ın olabilecek en kötü sezonunda 90 bin forma sattığını belirledik. iyi bir sezonunda ise bu rakam 250 bin. fenerbahçe'nin taraftarının olağanüstü şartlarda, takımına maddi destek için kenetlendiği sezonun rakamı ise hatırlayacağınız gibi 310 bindi. bu durumda galatasaray için, 2011-12 sezonundaki 250 bin rakamının üzerine, yapılan transferler sonrası 50-75 bin arası forma satacağını tahmin etmek sanırım yeterince iyimser olacaktır. bu rakamın yerine her taraftar kendi tahminini koyacaktır elbette ama maksimum 300 bin sınırı olan bir pazarda, bir transfer ile 100 bin ve üzeri rakamların satılacağına inanmak isteyenlere bu noktadan sonra hitap etmek mümkün değil.

50-75 bin ekstra forma satışı, galatasaray'a 2.500.000 ile 3.750.000 tl arası bir getiri bırakacaktır. bu da yıllık 1 - 1,5 milyon euro ekstra bir gelir demek. dediğim gibi bunlar son derece iyimser rakamlar. bu rakamı ekstra bir tasarım veya "limited edition" bir forma ile yakalamak da mümkün tabi.

bu ekstra rakam sadece bir senelik. çünkü ertesi sene aynı seviyede transferler yapmazsanız, forma satışlarına negatif bir etki bile düşününebilir (beşiktaş'ın 11-12 sezonu). ayrıca devre arasında yapılan transferlerin sezon başı kadar etkili olmayacağını da hesaba katmak gerekir çünkü bir çok taraftar zaten yeni tasarım formalarını çoktan sezon başında alıyor. aynı tasarım formanın arkasında başka isimli versiyonunu almak biraz lüks.

sadece sneijder'in yıllık maliyeti 7 milyon euro civarında. drogba'nın da bir o kadar. formadan geleceğini kabulleneceğimiz rakam ise 1-1,5 milyon euro.

mucize sonucu bu rakamın 2 milyon ya da 3 milyon euro olduğunu düşünün...ne değişti?

sponsorluk gelirleri, kombine satışları ve artan marka değeri efsaneleri ise başka bir günün konusu olsun.

devamını okuyayım »
31.01.2013 10:10