şükela:  tümü | bugün
  • bugunun edirne'si olan dogru yazilisi hadrianopolis olan alanda roma ve got ordulari arasinda yapilmis,10000 got suvarisinin 40000 askerden olusan roma lejyonlarini ve imparator valens'i imha etmesiyle sonuclanmis olan,suvarinin piyadeye ustunlugunu kanitlamis olan ilk savas.ms 378 yilinda yapilmistir.
  • 9 ağustos 378 te , imparator valnes komutasındaki doğu roma,edirne yakınlarında kamp yapan gotik ordusuna (vizigotlar ve ostrogotlar) a saldırdı.savaş doğu romanın 15.yy daki çöküşünün başlangıcı olarak da sayılır.
  • savaşın sebebi tamamen bizans entrikaları yüzündendir.

    bu zavallı gotlar hunların baskısından çoluk çocuk bizans' a sığınmış, imparatorluk sınırlarından geçiş hakkı istemişlerdir. başlarda işler iyi giderken bizanslı bölge valileri gotların liderlerini öldürmeye kalkar. daha türlü türlü ibnelikler yaparlar.

    gotlar da sonunda bizans' a karşı ayaklanır. bir dizi küçük çatışmadan sonra edirne yakınlarında iki ordu karşılaşır. got süvarisi bizans ordusunun eline verir.

    savaş bizans için sonun başlangıcıdır.

    edit: evet bizans azalarak bitmiş.
  • 9 ağustos 378 senesinde gotik savaşlar'ın** en önemlisi. anlatalım.

    olayın arka planı genel olarak basit bir mantığa sahip. hunlar asya'dan gelmişler, karadeniz'in kuzeyindeki zayıf kabileleri mağlup ettikten sonra daha verimli otlaklar diyebileceğimiz macar ovası'na doğru akmaya başlamışlardır. daha sonra aynı şeyi avarlar, macarlar falan da tekrarlayacaktır. nedenini (bkz: savaş taktikleri/@flavius aetius) başlığında yazmıştım, fakat sizler için tekrar edeyim: göçebelerin atları "saman" yemezlerdi, form tutmaları için otlaklardaki otların uzaması gerekirdi. şimdi arka plana döneyim. avrupa'da roma'yı en çok zorlayan kabilelerden birisi olan gotların toprakları hunlar tarafından istila edilmeye başlandı ve gotlar ilginç bir şekilde roma topraklarına sığınmak istediler. burada da ufak bir parantez açayım, kavimler göçü'nün başlangıcı diyebiliriz bu olaya bir bakıma. konuyla ilgili olarak (bkz: kavimler göçü/@flavius aetius). imparator valens ise bu isteği onayladı.

    valens'in düşüncesi basitti. gotlar tarımla uğraşacaklar ve roma'nın federesi olacaklardı, yani asker ihtiyacını karşılayacaklardı(bkz: foederati). öte yandan imparator, bu arada valens imparatorluğun doğu yarısını kontrol etmektedir, her ne kadar mantıklı bir karar vermiş olsa dahi hırslı yöneticileri hesaba katmamıştır. tuna'yı* geçen gotlar roma topraklarında iken gerekli olan erzak kendilerine verilmemiştir. öyle ki rivayetlere göre* bir köpek maması karşılığında bir çocuğu köle olarak almaya kadar varmıştır iş. hâliyle de gotlar isyan eder.

    376 senesinden 378 senesine kadar iki taraf da savaşlardan nihai bir galibiyet elde edemez. tabii bu esnada doğu roma pers cephesi'nde de gergindir. her neyse doğu'nun imparatoru olan valens batı imparatoru olan gratian ile anlaşarak gotların üzerine yürüme kararı alır.

    20000-30000 arasındaki roma'nın doğu ordusu 20000-25000 arasındaki gotların üzerine yürürler. tabii imparator valens ekürisi olan gratian'ı beklemeden. daha sonra "ilginç" bir şekilde gotlar zafer kazanır. ilginç deme nedenim şu: hermann/arminius zamanından beri ani baskın vs haricinde romalıların barbar olarak tabir ettiği ulusların roma'ya karşı kesin bir zaferi yoktur. hatta zaferin ne denli bir zafer olduğunu söyleyeyim, imparator valens, yanılmıyorsam*, savaş meydanında ölen tek roma imparatorudur. keza roma ordusunun üçte ikisi de yok olmuştur. bu arada ordunun bozguna rağmen üçte birlik kısmını kurtarıp geri çekmeyi başaran kişi için (bkz: flavius ricimer).

    şurada ufak bir parantez açayım: yenilgi sebebi olarak batılı kaynaklar genellikle roma süvarilerinin geri çekilişini ve gotların iki kanattan da romalıları kuşatması olarak değerlendiriyorlar. bu arada roma'nın standart ordu diziliminde süvarinin görevi kanatları*** korumaktır. tabii bunu da derlerken gotların hunlardan eğeri öğrendiklerini ileri sürerler ama bazı araştırmacılara göre bu mantıksızdır. çünkü derler ki eğer bu adamlar eğeri o tarihte öğrenselerdi neden carolus magnus eğer reformunu o kadar geç yaptı amk diyorlar. bana kalırsa, şahsen bir otorite olarak, diyeceğim basit: gotların kaybedecek bir şeyleri yoktu, zincirlerinden başka*. yani savaşı kazanacaklardı, çünkü kazanmak zorundaydılar.
  • savaş barbar kavimler ile doğu imparatorluğu arasında olur. imparatorluk açısından hazin bir sonucu vardır. başsız kalmışlar* ve de karadan batı ile bağlantıları kopmuştur.
    sen misin vizigotlarla uğraşan dedirtmiştir imparatorluğa.
    378 yılı doğu için acının yılı olmuştur.