strong

  • 453
  • 33
  • 14
  • 1
  • dün

dersim isyanı

ey türk milletinin evlatları okuyun,

dinci diye tabir ettiğimiz insanlar, dersimlilere ters mezhep, doğru yolun sapık kolu diyorlardı. çünkü dersimliler alevi idi. sırf cumhuriyet ve atatürk düşmanlığı yapmak adına şimdilerde dersim harekatına dersim katliamı deniyor.

isyandan önce bir toplantı yapan aşiret reisleri, devlete şu ültimatomun verilmesini kararlaştırmışlar:

bakın bazı maddeler günümüzde kürtçülerin hala önümüze sürdüğü tekliflerdir.

1. dersim vilayetinde karakol yaptırmaktan vazgeçeceksiniz.
2. köprü kurmayacaksınız.
3. yeni ilçe ve bucak merkezleri ihdas etmeyeceksiniz.
4. silahlarımıza dokunmayacaksınız.
5. biz her zamanki gibi pazarlık usulüyle vergimizi vereceğiz.

dersim isyanı nasıl başladı?

atatürk, yaptığı barışçı politikaların işe yaramadığını bir dizi isyanların acı tecrübelerinden görmüştü. aslında dersim isyanı cumhuriyetin kuruluşundan bu yana 17 irili ufaklı isyanın devamı niteliğindedir. temelinde yatan sebep ağaların, aşiret reislerinin, şeyhlerin devlet otoritesi altına girmek istemeyişidir. bu olaylar sadece seyit rızaya yıkılamaz, bölgede birçok aşiret reisi de isyanda etkilidir.

bu isyanın türk askeri tarafından bastırılmasına katliam derler. oysa bu, dersim katliamı değil, dersim harekatıdır. bütün ayaklanmalara son veren başarılı bir tedip hareketidir. isyanın tanıklarından, vefat etmiş olan, sabri çağlayangilin anılarından aktarıyorum:

çağlayangil diyor ki: “atatürk döneminin ünlü emniyet genel müdürlerinden şükrü sökmensüer, bir gün beni çağırdı, atatürk diyarbakır’da singeç köprüsünü açmaya gidecek” dedi.

o tarihte seyit rıza, dersim’in lideri. aynı zamanda kendisi peygamber sülalesinden geliyor. seyit rıza’nın bir de dini kimliği var. fırat, şeytan köprüsü denen mevkide dört metreye kadar daralır. derinliği de deniz gibi 17 metre olur. burada bir köprü yapmışlar. köprünün başında bir karakol. karakolda 33 askerimiz var. askerlerin başında ismail hakkı adında bir yedek teğmen. köprüye dersimliler bir baskın düzenliyorlar. baskında karakol yakılıyor ve 33 askerimiz şehit ediliyor!

işte bu olay dersim isyanının başlamasıdır.

okuma yazma dahi bilmeyen seyit rızayı bu isyanda kandıranlar koçkırı isyanının elebaşlarından alişanın torunu alişer ve baytar nuri’dir

baytar nuri, nam-ı diğer nuridersimi kimdir?

sevgili suserlar, medya nuridersimiden hiç bahsetmez. çünkü bu adamın apaçık bölücü, kürtçü, ırkçı faaliyetleri var. kendi mektuplarında ve kitabında bahsettiği gayesi türk topraklarında devlet kurmak olan bu adam kimdir biliyor musunuz?
bir nuridersiminin mektubundan alıntı yapıyoruz: “istanbul’da yüksek tahsilim sıralarında kürt milli talebe teşkilatlarıyla münasebet ve çalışmalara bilfiil iştirak ettim…” yani onu okutan osmanlı devletinde bir milli kürt teşkilatına hizmet… yoksa bizim şu zararlı cemiyet kürt teali cemiyeti olmasın bu!

90 yaşında vefat eden nuridersimi pkk’nın ideolojik babası sayılır. baytar nurinin kürtlere telkinleri:

“ey kürt oğlu, ey kürt kızı, dünya bu kararından haberdar olmalıdır!
yaşamak isteyen her varlık döğüşmelidir! (kimle dövüşecek tabiki türk ile)
intikam!..
kürt diyarında uluyan sırtlan ve çakallar ırkının mülevves vücutlarından kürt vatanını tathir için.
intikam!.. intikam!.. intikam!.. (bu adam kürtlerden bu kadar kimden intikam almalarını istiyor!?)
namusu olan her fert, sinesinde kürt kalbi çırpınan her insan, damarlarında kürt kanı cevelan eden her genç bu vasiyetnameyi unutmamalıdır.
biz kanlarımızla kürt istiklalinin kızıl şafaklarını açacağız!”

işte üniter yapıyı tehdit edenler de bu fikirlerin izindedir.

(kürdistan tarihi dersim sayfa 132) nuridersimi(baytar nuri) diyor ki: dersim fiilen bağımsızdı, idare başkanlığını seyit rıza ele almıştı ve kürdistan adına faaliyetlerine devam ediyordu.

(kürdistan tarihi dersim sayfa 163) ağdat denilen seyit rıza mıntıkasında kürdistan bayrağı dalgalanıyordu.

(kürdistan tarihi dersim sayfa 169) seyit rıza tunceli merkezi silahlı adamlarıyla basıyor, tbmm’ye nota veriyordu. bununla da yetinmiyor, terakki perver cumhuriyet fırkasına arka çıkarak cumhuriyet düşmanlarını koruyor. terakkiperverci hasan hayri kaçarak onun korunmasına giriyor.

(kürdistan tarihi dersim sayfa 207) sivaslı murat paşayı öldüren çeteler de ona sığınıyorlar, devlet bu adamları teslim etmesini istiyor ama seyit rıza reddediyordu.

(kürdistan tarihi dersim sayfa 256) ağrı çevresinde yeni bir kürt isyanı başlayınca seyit rıza ve keçelan aşireti , isyancıları desteklemek amacıyla 1930’da erzincan ve erzurum taraflarındaki türk garnizonlarına saldırılar düzenliyorlar.

seyit rızanın yakını olan bu baytar nuri seyit rızaya iftira mı attı dersiniz? kitabında anlattığı şeyler bunlar. kitabı internette pdf halinde var. 1950 tarihli suriyede basılan bu kitap, ilk önce kürtçe sonra türkçe basılmıştır.

ama bütün bu saldırgan tutuma karşın dersimlileri cumhuriyet yönetimi barışa ikna etmek için 1931 yılında yine af çıkarıyor. daha önceki isyanlarda da aflar ile isyancıları cumhuriyet yönetimi affetmişti. bu üçüncü oluyor.

1936 sonlarına doğru fransa ile türkiye hatay sorunu yüzünden savaşın eşiğine gelince, dersimdeki kürtçü aşiretler yeniden saldırgan bir tutum izlediler. hükemetin dersime gönderdiği vali genaral abdullah alpdoğan barış yoluyla dersimi ülkenin bir parçası haline getirmek istedi ama olmadı buna silahla cevap verdiler. böylece çatışmalar başlamış oldu.

savaş sırasında ingiltere'ye gönderilen mektubu da paylaşalım. bu mektuptan seyit rıza'nın haberi olmadan baytar nuri tarafından yazıldığını iddia edenler de vardır. işte o mektup:

ingiltere dışişleri bakanlığı’na

sayın bakan,

yıllardan beri türkiye hükümeti, kürt halkını asimile etmeye çalışmakta, gazete ve yayınlarını yasaklamakta, anadillerini konuşanlara eziyet ederek, kürdistan’ın bereketli topraklarından gidenlerden büyük bir bölümünün telef olduğu anadolu’nun çorak topraklarına zorunlu göçler düzenleyerek bu halka zulmetmektedir.

son olarak türkiye hükümeti kendisiyle yapılan bir antlaşma sonucu bu baskılardan arındırılmış dersim bölgesine de girmeye kalkışmıştır. bu olay karşısında kürtler göçün uzak yollarında can vermek yerine kendilerini korumak için 1930’da ararat tepesi’nde, zilan ve beyazıt ovası’nda olduğu gibi silahlara sarıldılar.

üç aydan beri ülkemde tüyler ürpertici bir savaş sürüyor. savaş olanaklarının eşitsizliğine, yangın bombalarının, boğucu gazların kullanılmasına rağmen ben ve yurttaşlarım türkiye ordusunu başarısızlığa uğrattık. direnişimiz karşısında türkiye ordusu kasabaları bombalıyor, yakıp yıkıyor…

zindanlar yumuşak başlı kürt halkıyla dolup taşıyor, aydınlar kurşuna diziliyor, asılıyor ya da türkiye’nin tecrit edilmiş bölgelerine sürülüyor.

üç milyon kürt, sesimden ekselanslarına sesleniyor ve hükümetinizin manevi etkisinden kürt halkını yararlandırmanızı sizden istirham ediyor.

sayın bakan en derin saygılarımın kabulünü rica ederim.

dersim generali
seyid rıza

görüldüğü dersimde esaslı bir isyan sözkonusu olmuştur. isyanın başarıyla bastırılmasından sonra atatürk tunceli dağlarında: http://hizliresim.com/qvm5pz

devamını okuyayım »
15.12.2016 22:25