şükela:  tümü | bugün
  • "sosyologların toplum bir organizmadır derken dayandıkları gerekçelerle biyologlar da, organizma bir toplumdur derler" buyurmuş amerikalı biyologdur. hatta "her ikisinde de organizasyonun ilkesi işbölümüdür" diye de eklemiş. organizmanın hücrelerden oluştuğunun keşfinden oldukça sonra--tee 1891'de--söylenen bu laflar çoğumuza aşikar görünür. elbette uzmanlaşmış hücrelerden başka bir şey yoktur bedenimizde. istenirse benzerlik, beyni bir yönetici olarak sunarak sündürülebilir. yani bedenler bir hücre kolonisi ya da hatta hücre cumhuriyetidir. kral beyindir. hücrenin içinde bir sürü organel olduğu anlaşılınca o da başka bir cumhuriyet olmuş onun başına da hücre çekirdeği geçirilmiştir. hücre cumhuriyeti görüşünün ondokuzuncu yüzyıl sonunda ingiltere ve amerika'da çok sempati toplaması tesadüf müdür? yoksa bilime politika mı karışıyor? cık cık.

    elbette bu görüşe karşı çıkanlar da olmuştur. biraz embriyoloji çalışanlar (julius von sachs, frank lillie, edwin conklin) şöyle buyurur: pek çok canlıda döllenmiş yumurtanın mitoz bölünmelerinin başlarında oluşan hücre öbeğini ikiye ayırsak her iki parça da ayrı ayrı tam bir canlı oluşturmakta. öyleyse organizmanın oluşmasına, biraraya gelen hücreler değil; hücrelerin bir araya gelmesine organizma neden oluyor. organizma, zigotun bölünerek çoğalması ve parçalarda işbölümü oluşmasının sonucu değil nedenidir. aslında bu lafları, hücre cumhuriyeti anlayışı karşıtlarından erken ölümü nedeniyle nobelini alamayan hilde mangold ablamızın adının altına yazacaktım (hocası hans spemann kapmıştır nobeli) ama kendisinin bir nazi ile evlendiğini öğrenince vazgeçtim.

    son not: bilime politika karıştırmayın çok ayıp, bilgi dediğin saf temiz bıdı bıdı bıdı.